{"id":7364,"date":"2026-08-26T15:32:22","date_gmt":"2026-08-26T13:32:22","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=7364"},"modified":"2026-08-26T15:32:22","modified_gmt":"2026-08-26T13:32:22","slug":"dwie-rocznice-dwa-sluby-ale-ojczyzna-jedna","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=7364","title":{"rendered":"Dwie rocznice, dwa \u015bluby, ale ojczyzna jedna"},"content":{"rendered":"\n

Rok 1647 by\u0142 to dziwny rok, w kt\u00f3rym rozmaite znaki na niebie i ziemi zwiastowa\u0142y jakowe\u015b kl\u0119ski i nadzwyczajne zdarzenia.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Henryk Sienkiewicz \u201eOgniem i Mieczem\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n

Tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce w roku bie\u017c\u0105cym zbiegaj\u0105 si\u0119 dwie wa\u017cne rocznice, kt\u00f3rych przypomnienie wydaje si\u0119 wa\u017cne dla diagnozy stanu mentalnego Polak\u00f3w, a by\u0107 mo\u017ce powinny one sta\u0107 si\u0119 pretekstem do g\u0142\u0119bszej analizy historiozoficznej.<\/p>\n\n\n\n

U progu katastrofy dziejowej<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Lata 50. XVII wieku to dla Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w czas tragiczny. Z jednej strony rebelia kozak\u00f3w zaporoskich pod wodz\u0105 Bohdana Chmielnickiego, sama w sobie by\u0142a niezwykle gro\u017ana. Co prawda Rzeczpospolita zdobywaj\u0105c si\u0119 na ogromny wysi\u0142ek militarny i u\u017cywaj\u0105c skomplikowanego systemu dyplomatycznego nagi\u0119\u0142a buntowniczy kark, ale do ca\u0142kowitej likwidacji zagro\u017cenia by\u0142o daleko, a czas dzia\u0142a\u0142 na niekorzy\u015b\u0107 Korony. Poza tym towarzyszy\u0142a temu konfliktowi od pewnego momentu interwencja zbrojna Moskwy, kt\u00f3ra wykorzysta\u0142a k\u0142opoty Monarchii Waz\u00f3w do odzyskania Smole\u0144szczyzny i najdalszych wschodnich kres\u00f3w pa\u0144stwa polsko-litewskiego oraz rozci\u0105gni\u0119cia swych wp\u0142yw\u00f3w na Zaporo\u017ce, kt\u00f3re mia\u0142o si\u0119 sta\u0107 etapem marszu pa\u0144stwa car\u00f3w nad wybrze\u017ca Morza Czarnego.<\/p>\n\n\n\n

Z drugiej strony dosz\u0142o do jeszcze jednego kluczowego r\u00f3wnie\u017c dla niniejszych rozwa\u017ca\u0144 wydarzenia, kt\u00f3re mog\u0142o zako\u0144czy\u0107 byt polityczny Rzeczpospolitej. W roku 1655 Kr\u00f3l Szwedzki Karol X Gustaw rozpocz\u0105\u0142 inwazj\u0119 znan\u0105 z historii pod potoczn\u0105 nazw\u0105 \u201epotopu szwedzkiego\u201d. Tak tylko tytu\u0142em przypomnienia zaznaczam, \u017ce inspiracj\u0105 dla Szwed\u00f3w by\u0142y zach\u0119ty zdrajcy, polskiego magnata Hieronima Radziejowskiego. Niemniej i bez tego mia\u0142 kr\u00f3l szwedzki swoje geopolityczne i dynastyczne powody. Skandynawowie chcieli panowa\u0107 nad Ba\u0142tykiem i uczyni\u0107 go Mare Nostrum<\/em>. Poza tym nie bez znaczenia by\u0142 plan przebudowy religijno-politycznej obszaru Korony i Litwy \u2013 tak nale\u017cy patrze\u0107 na entuzjazm znacznej cz\u0119\u015bci polskich protestant\u00f3w w zwi\u0105zku z interwencj\u0105, tudzie\u017c nadzieje magnat\u00f3w na tworzenie lokalnych, na wp\u00f3\u0142 suwerennych w\u0142adztw, kt\u00f3re powsta\u0142yby na ruinach Pa\u0144stwa. Oczywi\u015bcie na to nak\u0142adaj\u0105 si\u0119 zakusy s\u0105siad\u00f3w na zaspokojenie w\u0142asnych ambicji terytorialnych. W tej ostatniej sytuacji widzimy jakby preludium do o ponad wiek p\u00f3\u017aniejszych rozbior\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tkowo szwedzka inwazja przebiega\u0142a zgodnie z planem napastnik\u00f3w, upadek Rzeczypospolitej wydawa\u0142 si\u0119 nieuchronny. Post\u0119py naje\u017ad\u017ac\u00f3w po\u0142\u0105czone ze zdrad\u0105 cz\u0119\u015bci elit doprowadzi\u0142y do zaj\u0119cia wi\u0119kszo\u015bci terytorium pa\u0144stwa, Karol Gustaw nie zdoby\u0142 niekt\u00f3rych tylko enklaw oporu, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 wa\u017cnymi punktami p\u00f3\u017aniejszej kontrofensywy, tudzie\u017c symbolami \u2013 jak cho\u0107by Jasna G\u00f3ra, kt\u00f3rej mit obl\u0119\u017ceniowy odegra\u0142 znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w stuleciach p\u00f3\u017aniejszych.<\/p>\n\n\n\n

Ale na razie Jan Kazimierz musia\u0142 z Polski ucieka\u0107. Uda\u0142 si\u0119 na wygnanie na Opolszczyzn\u0119. Miejscem charakterystycznie kojarz\u0105cym si\u0119 z jego wygnaniem jest zamek Oppensdorf\u00f3w w G\u0142og\u00f3wku, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 rezydencj\u0105 kr\u00f3la, chocia\u017c przebywa\u0142 r\u00f3wnie\u017c w samym Opolu, gdzie wyda\u0142 uniwersa\u0142 wzywaj\u0105cy nar\u00f3d Rzeczypospolitej do powstania przeciwko Szwedom.<\/p>\n\n\n\n

Wracaj\u0105c do G\u0142og\u00f3wka to warto wiedzie\u0107, \u017ce w niedalekim Mochowie ukryty zosta\u0142 oryginalny obraz Matki Bo\u017cej Cz\u0119stochowskiej, co wi\u0105\u017ce si\u0119 z p\u00f3\u017aniejszymi legendami na ten temat, ale to wspominam tylko w formie ciekawostki. Natomiast z G\u0142og\u00f3wka jest tylko kilkana\u015bcie kilometr\u00f3w do Prudnika, gdzie 299 lat p\u00f3\u017aniej przebywa\u0107 b\u0119dzie aresztowany przez komunist\u00f3w i wywieziony z Warszawy b\u0142. Stefan Kardyna\u0142 Wyszy\u0144ski, Prymas Tysi\u0105clecia. To jeden z kluczy do odczytywania znaczenia owych dw\u00f3ch \u015blubowa\u0144.<\/p>\n\n\n\n

\u015aluby Jana Kazimierza<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zach\u0119cony wol\u0105 oporu cz\u0119\u015bci szlachty z ko\u0144cem 1655 roku Jan Kazimierz postanawia wr\u00f3ci\u0107 do Rzeczypospolitej i stan\u0105\u0107 na czele irredenty. Na prze\u0142omie roku forsuje Karpaty, dociera do Nowego S\u0105cza, gdzie wydaje kolejny manifest. Natomiast 10 lutego staje we Lwowie, kt\u00f3re to miasto staje si\u0119 \u015bwiadkiem rzeczy historycznej.<\/p>\n\n\n\n

Tu w Katedrze 1 kwietnia 1656 roku Kr\u00f3l w imieniu narodu og\u0142asza Matk\u0119 Bosk\u0105 Kr\u00f3low\u0105 Korony Polskiej. Obiecuje prowadzenie walki z naje\u017ad\u017acami a\u017c do ich wyp\u0119dzenia i robi jeszcze jedn\u0105 rzecz: uk\u0142ada program spo\u0142eczny wzgl\u0119dem najliczniejszej warstwy Pierwszej Rzeczypospolitej, czyli ch\u0142op\u00f3w. Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce w tamtym okresie wymiar pa\u0144szczyzny wynosi\u0142 mi\u0119dzy 3 a 5 dni w tygodniu. Pami\u0119tajmy, \u017ce praca pa\u0144szczy\u017aniana by\u0142a nieodp\u0142atna, st\u0105d wniosek oczywisty, \u017ce ch\u0142op mia\u0142 bardzo ma\u0142o czasu na prac\u0119 na swoim polu, poza tym czas wojenny odbi\u0142 si\u0119 na tej warstwie szczeg\u00f3lnie, co Jan Kazimierz r\u00f3wnie\u017c zauwa\u017ca.<\/p>\n\n\n\n

Kr\u00f3l w tek\u015bcie \u015blubowania wyg\u0142asza te\u017c opini\u0119, a w\u0142a\u015bciwie przyjmuje za pewnik, \u017ce nieszcz\u0119\u015bcia, kt\u00f3re na kraj spad\u0142y, s\u0105 kar\u0105 Bo\u017c\u0105 za niegodziwe traktowanie w\u0142a\u015bnie tej grupy spo\u0142ecznej. Jest to kwestia niezwykle istotna: kr\u00f3l zobowi\u0105zuje si\u0119 ten stan naprawi\u0107. W kilku t\u0142umaczeniach z \u0142aciny kr\u0105\u017c\u0105cych po internecie, te kr\u00f3lewskie obietnice nieco si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0105, niemniej istota rzeczy m\u00f3wi\u0105ca o naprawie niesprawiedliwo\u015bci pozostaje.<\/p>\n\n\n\n

Mamy wi\u0119c kilka warstw tekstu. Pierwsza czysto religijna, wzorowana na wcze\u015bniejszych \u015blubach francuskich, kt\u00f3re by\u0142y znane cho\u0107by kr\u00f3lewskiej ma\u0142\u017conce. Obietnice tu z\u0142o\u017cone zosta\u0142y dotrzymane: do dzi\u015b w republika\u0144skiej przecie\u017c Polsce mamy Uroczysto\u015b\u0107 Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny Kr\u00f3lowej Polski, chocia\u017c rzecz sfinalizowa\u0142a si\u0119 ju\u017c w ca\u0142kiem innej rzeczywisto\u015bci. Dla przypomnienia \u2013 \u015bwi\u0119to zosta\u0142o og\u0142oszone na pro\u015bb\u0119 biskup\u00f3w polskich przez papie\u017ca w 1920 roku. Data, czyli 3 maja, jest tak skonstruowana by odnosi\u0107 si\u0119 zar\u00f3wno do \u015alub\u00f3w Lwowskich jak i do rocznicy Konstytucji 3 maja, kt\u00f3ra rzekomo mia\u0142a by\u0107 krokiem w stron\u0119 realizacji spo\u0142ecznej cz\u0119\u015bci kr\u00f3lewskich \u015blub\u00f3w, co jest tez\u0105 naci\u0105gan\u0105 w kontek\u015bcie tego, \u017ce w kwestii ch\u0142opskiej Konstytucja by\u0142a raczej pow\u015bci\u0105gliwa, \u017ceby nie u\u017cy\u0107 mocniejszych s\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Poza tym liturgicznym elementem uczynionym wzgl\u0119dem Matki Bo\u017cej, kr\u00f3l robi\u0142 co\u015b jeszcze: czyni\u0142 jasn\u0105 deklaracj\u0119, \u017ce Rzeczpospolita jest pa\u0144stwem katolickim. Ma to znaczenie w kontek\u015bcie tego, \u017ce druga strona konfliktu chcia\u0142a by kraj, je\u015bliby mia\u0142 istnie\u0107, utraci\u0142 katolickie oblicze, a przyj\u0105\u0142 kalwi\u0144skie.<\/p>\n\n\n\n

Bior\u0105c pod uwag\u0119 si\u0142\u0119 polityczn\u0105 tej protestanckiej denominacji w Wielkim Ksi\u0119stwie Litewskim to zagadnienie jest intryguj\u0105ce. Swoj\u0105 drog\u0105 ciekawe by\u0142oby skonstruowanie takiej historii alternatywnej, gdzie Rzeczpospolita przetrwa\u0142aby, ale o jej polityczno-religijnym kszta\u0142cie decydowa\u0142 Bogus\u0142aw Radziwi\u0142\u0142.<\/p>\n\n\n\n

\u015alubuj\u0105c walk\u0119 z wrogami i ich przep\u0119dzenie, kr\u00f3l rysowa\u0142 wa\u017cn\u0105 drog\u0119. To dzi\u0119ki zwyci\u0119stwu Jana Kazimierza nad Szwedami zawdzi\u0119czamy to, \u017ce zdanie Dmowskiego z 1927 roku \u2013 Katolicyzm nie jest dodatkiem do polsko\u015bci, zabarwieniem jej na pewien spos\u00f3b, ale tkwi w jej istocie, w znacznej mierze stanowi jej istot\u0119. Usi\u0142owanie oddzielenia u nas katolicyzmu od polsko\u015bci, oderwania narodu od religii i od Ko\u015bcio\u0142a, jest niszczeniem samej istoty narodu<\/em> \u2013 by\u0142o zdaniem prawdziwym. Dzi\u015b niestety widzimy, jak druga cz\u0119\u015b\u0107 tej wypowiedzi realizowana przez r\u00f3\u017cne rz\u0105dy od co najmniej kilkudziesi\u0119ciu lat, staje si\u0119 mrocznym proroctwem.<\/p>\n\n\n\n

Ale przejd\u017amy do tej warstwy \u015blub\u00f3w, kt\u00f3rej realizacji ani wtedy, ani d\u0142ugo potem si\u0119 nie doczeka\u0142y. Chodzi o rzeczon\u0105 popraw\u0119 doli ch\u0142opskiej, co\u015b, co mog\u0142o sta\u0107 si\u0119 kluczem do rozwi\u0105zania kwestii spo\u0142ecznej. Sama diagnoza i zobowi\u0105zanie by\u0142o czym\u015b w rodzaju Rerum Novarum<\/em>, kt\u00f3re Leon XIII og\u0142osi\u0142 w ko\u0144cu wieku XIX. Ostatecznie rzecz zosta\u0142a zablokowana przez szlacht\u0119 i magnat\u00f3w. Kr\u00f3l, mimo swej w tym wzgl\u0119dzie dalekowzroczno\u015bci, przegra\u0142. Wymiar pa\u0144szczyzny dalej r\u00f3s\u0142, za\u015b ch\u0142opi na uobywatelnienie czekali niemal do wieku XX. Wprawdzie ich polska \u015bwiadomo\u015b\u0107 narodowa obudzi\u0142a si\u0119 w wieku XIX pod zaborami, wbrew wysi\u0142kom pa\u0144stw rozbiorczych, ale bez zas\u0142ug polskiej w\u0142adzy.<\/p>\n\n\n\n

Czy mo\u017cna, kieruj\u0105c si\u0119 logik\u0105 Jana Kazimierza, kt\u00f3ry uwa\u017ca\u0142 plagi tamtego czasu za Bo\u017c\u0105 kar\u0119 za te zaniedbanie, uzna\u0107, \u017ce rozbiory by\u0142y jej doko\u0144czeniem? Nawet je\u015bli odrzucimy wiar\u0119 w Bosk\u0105 opatrzno\u015b\u0107, to mo\u017cna zaryzykowa\u0107 twierdzenie, \u017ce gdyby ch\u0142opi wtedy, w wieku XVII, zacz\u0119li drog\u0119 do bycia obywatelami Rzeczpospolitej, to sto kilkadziesi\u0105t lat p\u00f3\u017aniej rzesze chc\u0105ce jej broni\u0107 by\u0142yby znacznie wi\u0119ksze. A tak nie by\u0142o komu chwyci\u0107 za bro\u0144. Pierwszym, kt\u00f3ry to rozumia\u0142, by\u0142 Tadeusz Ko\u015bciuszko, ale jego bardziej inspirowa\u0142y rewolucje \u2013 ameryka\u0144ska i francuska \u2013 ni\u017c lwowskie \u015bluby.<\/p>\n\n\n\n

\u201eDot\u0105d nie wykonali\u015bmy \u015blub\u00f3w i przyrzecze\u0144 Ojc\u00f3w naszych\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zdanie powy\u017csze pochodzi z drugiego dokumentu, kt\u00f3rego rocznic\u0119 obchodzimy 26 sierpnia. Tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce jest to 70. rocznica, a s\u0142owa tu odnotowane odnosz\u0105 si\u0119 do tych o 300 lat wcze\u015bniejszych ze Lwowa. Prymasa Wyszy\u0144skiego w trakcie uroczysto\u015bci \u015blubowania w 1956 roku na Jasnej G\u00f3rze nie by\u0142o. Wci\u0105\u017c by\u0142 uwi\u0119ziony, ju\u017c nie w Prudniku a w Koma\u0144czy \u2013 w sumie najbli\u017cej Lwowa, jak to w realiach PRL by\u0142o mo\u017cliwe, tu\u017c nad granic\u0105 ze Zwi\u0105zkiem Sowieckim. Mija\u0142y trzy lata, jak w\u0142adze komunistyczne postanowi\u0142y si\u0119 go pozby\u0107, tylko nie znalaz\u0142y sposobu, na to, jak to zrobi\u0107. Zamkn\u0105\u0107 by\u0142o \u0142atwo, ale potem pojawia\u0142y si\u0119 same k\u0142opoty. Zabi\u0107 si\u0119 bali, a wyjecha\u0107 chyba nie chcia\u0142. Arcybiskup Baraniak, poddany brutalnemu \u015bledztwu, w wyniku kt\u00f3rego mia\u0142y powsta\u0107 jakie\u015b obci\u0105\u017caj\u0105ce Wyszy\u0144skiego zeznania, z\u0142ama\u0107 si\u0119 nie da\u0142, a w roku 1956 czas dzia\u0142a\u0142 na niekorzy\u015b\u0107 komunist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Cudowny Obraz Matki Boskiej Cz\u0119stochowskiej wyniesiony na Wa\u0142y Jasnog\u00f3rskie, 26 sierpnia 1956, fot. Instytut Prymasowski<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Boles\u0142aw Bierut w marcu tego\u017c roku pojecha\u0142 do Moskwy \u201ew futerku, a wr\u00f3ci\u0142 w kuferku\u201d \u2013 jak drwiono sobie z jego \u015bmierci mimo propagandowego patosu oficjalnej komunistycznej propagandy. \u0141ad Stalinowski chwia\u0142 si\u0119, Prymas ju\u017c to wiedzia\u0142, widzia\u0142, \u017ce jego pobyt w odosobnieniu dobiega ko\u0144ca, ale wiedzia\u0142 te\u017c jak cenna dla komunist\u00f3w zaczyna by\u0107 ugoda z nim i zacz\u0105\u0142 stawia\u0107 swoje warunki. Lata wi\u0119zienia spo\u017cytkowa\u0142 na przygotowanie kilku rzeczy, kt\u00f3re odcisn\u0119\u0142y ogromne pi\u0119tno na dzia\u0142alno\u015bci duszpasterskiej polskiego ko\u015bcio\u0142a w latach sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych, ale na pewno ich skutki okaza\u0142y si\u0119 bardziej d\u0142ugotrwa\u0142e.<\/p>\n\n\n\n

Pierwszym wykonanym punktem wielkiego planu obchod\u00f3w millenium chrztu Polski by\u0142y \u015aluby Jasnog\u00f3rskie. Niekt\u00f3rzy stawiaj\u0105 tez\u0119, \u017ce uczestniczy\u0142o w nich do miliona ludzi. Komuni\u015bci panicznie bali si\u0119 tego wydarzenia, podobno brali pod uwag\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wojskowej pacyfikacji, ale si\u0119 na ni\u0105 nie zdecydowali. Pami\u0119tajmy, \u017ce ci ludzie przybyli tam nie dlatego, \u017ce z medi\u00f3w dowiedzieli si\u0119 o wydarzeniu, wiedz\u0119 przekazywano sobie z ust do ust, najbardziej masowym komunikatorem mog\u0142a by\u0107 co najwy\u017cej ambona a i to ksi\u0119\u017ca musieli by\u0107 ostro\u017cni w obawie przed konsekwencjami.<\/p>\n\n\n\n

\u015aluby by\u0142y wi\u0119c aktem narodowym podj\u0119tym przez wolnych ludzi w zniewolonym pa\u0144stwie i pokaza\u0142y komunistom, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u017cyje i wygrywa, mimo re\u017cimu i prze\u015bladowa\u0144. Napisane zosta\u0142y w Koma\u0144czy, ale ich idea zrodzi\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bnie w Prudniku, poprzednim miejscu uwi\u0119zienia Prymasa. Wyszy\u0144ski czyta\u0142 tam \u201ePotop\u201d Sienkiewicza, na kt\u00f3rego lektur\u0119 w\u0142adze mu pozwoli\u0142y, ku swemu jak si\u0119 okaza\u0142o nieszcz\u0119\u015bciu. W\u00f3wczas zda\u0142 sobie spraw\u0119, \u017ce \u00f3w G\u0142og\u00f3wek, do kt\u00f3rego przyje\u017cd\u017ca Andrzej Kmicic spotka\u0107 si\u0119 z Janem Kazimierzem, jest tu\u017c obok, \u017ce to na tej ziemi rodzi\u0142a si\u0119 historia \u015alub\u00f3w Lwowskich i st\u0105d kr\u00f3l wyruszy\u0142 w sw\u0105 podr\u00f3\u017c do kraju.<\/p>\n\n\n\n

Wiaro\u0142omno\u015b\u0107 narodu<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ten znak Prymas Tysi\u0105clecia odczyta\u0142 najtrafniej jak umia\u0142. Poza tym okr\u0105g\u0142a trzysetna rocznica powodowa\u0142a, \u017ce poczu\u0142 si\u0119 zobowi\u0105zany do przypomnienia owej wiaro\u0142omno\u015bci narodu i niewykonania cz\u0119\u015bci \u015blub\u00f3w. Co prawda pa\u0144szczyzna nie obowi\u0105zywa\u0142a, ale nowe totalitarne pa\u0144stwo, sprawiedliwe nie by\u0142o. \u015aluby z 1956, wed\u0142ug Jana Paw\u0142a II, mia\u0142y by\u0107 czym\u015b w rodzaju narodowej karty praw cz\u0142owieka, przypominaj\u0105cej Polakom fundament to\u017csamo\u015bci, ale i bior\u0105cej na siebie zobowi\u0105zanie na przysz\u0142o\u015b\u0107. Ponadto, z lwowskimi \u015blubami te cz\u0119stochowskie mo\u017ce \u0142\u0105czy\u0107 co\u015b jeszcze.<\/p>\n\n\n\n

370 lat temu kr\u00f3l m\u00f3wi\u0142 o ludzie utrapionym, traktowanym niesprawiedliwie. Oczywi\u015bcie sprawiedliwo\u015b\u0107 socjalistyczna by\u0142a jak socjalistyczna demokracja, czyli z pierwotn\u0105 definicj\u0105 nie mia\u0142a nic wsp\u00f3lnego, ale w\u0142a\u015bnie w kwietniu tego\u017c roku Sejm PRL przyj\u0105\u0142 ustaw\u0119 aborcyjn\u0105, umo\u017cliwiaj\u0105c mordowanie dzieci w \u0142onach matek. W pierwszym pi\u0119cioleciu dzia\u0142ania ustawy zosta\u0142o w ten spos\u00f3b zamordowanych oko\u0142o milion os\u00f3b \u2013 ogromne miasto, kt\u00f3re nigdy nie powsta\u0142o. Prymas prze\u017cywa\u0142 to g\u0142\u0119boko, co znalaz\u0142o swoje odzwierciedlenie w \u015blubach.<\/p>\n\n\n\n

\u201eWalczy\u0107 b\u0119dziemy w obronie ka\u017cdego dzieci\u0119cia i ka\u017cdej ko\u0142yski\u201d \u2013 Prymas Stefan Wyszy\u0144ski chcia\u0142 by 1000-letni nar\u00f3d nie gin\u0105\u0142 a rozwija\u0142 si\u0119. W\u0142adza, mimo deklaracji, \u017ce chce tego samego, zdawa\u0142a si\u0119 by\u0107 bli\u017csza za\u0142o\u017ceniu \u2013 \u201esocjalizm, albo \u015bmier\u0107\u201d \u2013 \u017ce pozwol\u0119 sobie przytoczy\u0107 dewiz\u0119 rewolucji na Kubie.<\/p>\n\n\n\n

Same \u015bluby obudowane zosta\u0142y programem spo\u0142ecznym i wpisane w program milenijny. Na pewno wnios\u0142y du\u017ce o\u017cywienie ducha katolickiego i s\u0105 inspiracj\u0105 aktualn\u0105 do dzi\u015b. Bo w d\u0142ugim trwaniu wci\u0105\u017c czekaj\u0105 na wype\u0142nienie \u2013 oby nie tak d\u0142ugo, jak te pierwsze\u2026<\/p>\n\n\n\n

Historia mo\u017ce si\u0119 powt\u00f3rzy\u0107 w formie jak najmroczniejszej dla nas.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rok 1647 by\u0142 to dziwny rok, w kt\u00f3rym rozmaite znaki na niebie i ziemi zwiastowa\u0142y jakowe\u015b kl\u0119ski i nadzwyczajne zdarzenia. Henryk Sienkiewicz \u201eOgniem i Mieczem\u201d Tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce w roku bie\u017c\u0105cym zbiegaj\u0105 si\u0119 dwie wa\u017cne rocznice, kt\u00f3rych przypomnienie wydaje si\u0119 wa\u017cne dla diagnozy stanu mentalnego Polak\u00f3w, a by\u0107 mo\u017ce powinny one sta\u0107 si\u0119 pretekstem… Czytaj dalej Dwie rocznice, dwa \u015bluby, ale ojczyzna jedna<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":140,"featured_media":7365,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[420],"tags":[],"class_list":["post-7364","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-93","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7364","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/140"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7364"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7364\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7367,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7364\/revisions\/7367"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7364"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7364"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7364"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}