{"id":6946,"date":"2026-07-03T22:34:12","date_gmt":"2026-07-03T20:34:12","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=6946"},"modified":"2026-07-03T22:34:12","modified_gmt":"2026-07-03T20:34:12","slug":"dluga-droga-do-ugody-wegiersko-ukrainskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=6946","title":{"rendered":"D\u0142uga droga do ugody w\u0119giersko-ukrai\u0144skiej"},"content":{"rendered":"\n

W po\u0142owie maja rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 na szczeblu eksperckim rozmowy w\u0119giersko-ukrai\u0144skie maj\u0105ce na celu uregulowanie kwestii praw mniejszo\u015bci w\u0119gierskiej na Zakarpaciu (czyli zakarpackiej cz\u0119\u015bci Ukrainy). 3 czerwca premier P\u00e9ter Magyar poinformowa\u0142 o zawarciu \u201ehistorycznego porozumienia\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Niekt\u00f3rzy w\u0119gierscy eksperci maj\u0105cy wgl\u0105d w szczeg\u00f3\u0142y umowy wydaj\u0105 si\u0119 z niej zadowoleni. Tym bardziej, \u017ce strona ukrai\u0144ska do\u0142\u0105czy\u0142a swoje zobowi\u0105zanie do obligatoryjnie przekazywanego Unii Europejskiej planu dzia\u0142a\u0144 dotycz\u0105cego polityki wobec mniejszo\u015bci. Dzi\u0119ki temu r\u00f3wnie\u017c UE b\u0119dzie mog\u0142a kontrolowa\u0107 ich realizacj\u0119. Aby jednak wszystko to prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na odczuwaln\u0105 popraw\u0119 sytuacji W\u0119gr\u00f3w na Zakarpaciu, niezb\u0119dna jest dalsza poprawa atmosfery w stosunkach w\u0119giersko-ukrai\u0144skich. Jej brak mo\u017ce bowiem sprzyja\u0107 tym, kt\u00f3rzy chcieliby, aby Ukraina sabotowa\u0142a szczeg\u00f3\u0142ow\u0105 realizacj\u0119 porozumienia.<\/p>\n\n\n\n

O wra\u017cliwo\u015bci nowego rz\u0105du P\u00e9tera Magyara na symbole narodowe \u015bwiadczy fakt, \u017ce \u201ehistoryczne porozumienie\u201d og\u0142oszono 3 czerwca, w przeddzie\u0144 106. rocznicy traktatu pokojowego z Trianon, na mocy kt\u00f3rego obecne mniejszo\u015bci w\u0119gierskie znalaz\u0142y si\u0119 poza granicami W\u0119gier. Od 2010 roku dzie\u0144 ten obchodzony jest pod nazw\u0105 Dnia Jedno\u015bci Narodowej, oddaj\u0105cego ho\u0142d pokoleniom, kt\u00f3re zachowa\u0142y swoj\u0105 w\u0119giersk\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 mimo podzia\u0142u historycznej ojczyzny. [Warto przypomnie\u0107, \u017ce w wyniku traktatu pokojowego z Trianon z czerwca 1920 roku W\u0119gry utraci\u0142y ponad 70 proc. swojego terytorium oraz blisko dwie trzecie ludno\u015bci. Z 21 milion\u00f3w obywateli w\u0119gierskich zaledwie 8 milion\u00f3w pozosta\u0142o w okrojonych granicach pa\u0144stwa.]<\/p>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bciwie jednak 3 czerwca br. og\u0142oszono jedynie sam fakt zawarcia kompromisu, poniewa\u017c o tre\u015bci porozumienia do dzi\u015b wiadomo jedynie og\u00f3lnie, \u017ce opiera si\u0119 ono na jedenastu punktach sformu\u0142owanych jeszcze przez rz\u0105d Viktora Orb\u00e1na jako warunek rozpocz\u0119cia negocjacji akcesyjnych Ukrainy z UE. Wed\u0142ug nowego premiera chodzi o przywr\u00f3cenie praw W\u0119gr\u00f3w zakarpackich w zakresie edukacji, kultury, u\u017cywania j\u0119zyka oraz reprezentacji politycznej. Najprawdopodobniej oznacza to powr\u00f3t do stanu sprzed 2014 roku.<\/p>\n\n\n\n

Jednym z unijnych wymiar\u00f3w tego porozumienia jest to, \u017ce W\u0119gry odst\u0105pi\u0142y od blokowania rozpocz\u0119cia negocjacji akcesyjnych Ukrainy. Samo w sobie jest to korzystne dla W\u0119gr\u00f3w na Zakarpaciu, poniewa\u017c post\u0119py Ukrainy we wdra\u017caniu standard\u00f3w unijnych b\u0119d\u0105 zbli\u017ca\u0107 ich standard \u017cycia do warunk\u00f3w, w jakich \u017cyj\u0105 rodacy w macierzy. Drugim wymiarem unijnym jest wspomniane rozszerzenie ukrai\u0144skiego planu dzia\u0142a\u0144 o porozumienie wynegocjowane dwustronnie z W\u0119grami.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Gmach w\u0119gierskoj\u0119zycznego prywatnego Zakarpackiego Uniwersytetu im. Franciszka II Rakoczego w miasteczku Berehowe (w\u0119g. Beregsz\u00e1sz) z flag\u0105 w\u0119giersk\u0105 i ukrai\u0144sk\u0105.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki temu, przynajmniej przez okres procesu akcesyjnego Ukrainy, mo\u017cliwe b\u0119dzie egzekwowanie realizacji chocia\u017c cz\u0119\u015bci ukrai\u0144skich zobowi\u0105za\u0144. Przed Ukrain\u0105 znajduje si\u0119 bowiem jeszcze wiele etap\u00f3w procesu integracji europejskiej, podczas kt\u00f3rych W\u0119gry b\u0119d\u0105 mog\u0142y ju\u017c \u2013 z punktu widzenia prawa unijnego w pe\u0142ni legalnie \u2013 blokowa\u0107 post\u0119py w przypadku niewystarczaj\u0105cego wdra\u017cania ukrai\u0144skiego planu dzia\u0142a\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Prawdopodobnie w\u0142a\u015bnie to sprawi\u0142o \u2013 co zauwa\u017cy\u0142y r\u00f3wnie\u017c media mi\u0119dzynarodowe \u2013 \u017ce 3 czerwca jedynie po stronie w\u0119gierskiej rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 komunikacja sukcesu. Po stronie ukrai\u0144skiej nie by\u0142o niczego podobnego. Co wi\u0119cej, nawet przyznanie przez Ukrain\u0119, \u017ce \u201enast\u0105pi\u0142 post\u0119p w kwestii praw mniejszo\u015bci\u201d, pojawi\u0142o si\u0119 dopiero tydzie\u0144 p\u00f3\u017aniej. Wed\u0142ug kr\u0105\u017c\u0105cych pog\u0142osek ekspert\u00f3w uczestnicz\u0105cych w negocjacjach poproszono o powstrzymanie si\u0119 od ujawniania jakichkolwiek szczeg\u00f3\u0142\u00f3w porozumienia. Prawdopodobnie jest to milczenie bez precedensu w og\u00f3lnej historii porozumie\u0144 dotycz\u0105cych praw mniejszo\u015bci narodowych.<\/p>\n\n\n\n

Milczenie strony ukrai\u0144skiej najpewniej oznacza, \u017ce w Kijowie nie s\u0105 szczeg\u00f3lnie zadowoleni z porozumienia, kt\u00f3re zyska\u0142o wymiar unijny. Musieli si\u0119 na nie zgodzi\u0107, poniewa\u017c w przeciwnym razie potwierdziliby narracj\u0119 rz\u0105du Orb\u00e1na, zgodnie z kt\u00f3r\u0105 z Ukrain\u0105 nie da si\u0119 doj\u015b\u0107 do porozumienia. W ten spos\u00f3b to na Viktorze Orb\u00e1nie pozosta\u0142o odium polityka utrudniaj\u0105cego porozumienie. Mimo to ukrai\u0144skie kierownictwo nie chce sprawia\u0107 wra\u017cenia, \u017ce w tym celu musia\u0142o poczyni\u0107 ust\u0119pstwa \u2013 i to takie, kt\u00f3rych realizacj\u0119 mo\u017cna p\u00f3\u017aniej egzekwowa\u0107 \u2013 a uczyni\u0107 to mog\u0105 w\u0142a\u015bnie W\u0119grzy.<\/p>\n\n\n\n

Prezydent Wo\u0142odymyr Ze\u0142enski, jako polityczny przyw\u00f3dca wojny o niepodleg\u0142o\u015b\u0107, musi liczy\u0107 si\u0119 z w\u0142asnymi \u015brodowiskami nacjonalistycznymi. Nacjonalizm j\u0119zykowo-etniczny jest tylko jednym z element\u00f3w r\u00f3\u017cnorodno\u015bci ukrai\u0144skiego spo\u0142ecze\u0144stwa, jednak to w\u0142a\u015bnie jego \u015brodowiska intelektualne dostarczaj\u0105 idei i symboli, na kt\u00f3rych mo\u017cna budowa\u0107 narodow\u0105 jedno\u015b\u0107 niezb\u0119dn\u0105 do prowadzenia wojny. Co wi\u0119cej, to w\u0142a\u015bnie w\u015br\u00f3d nacjonalist\u00f3w znajduje si\u0119 g\u0142\u00f3wny rezerwuar ochotnik\u00f3w gotowych dobrowolnie ruszy\u0107 na front w obronie ojczyzny.<\/p>\n\n\n\n

Naturalnym zapleczem tego \u015brodowiska spo\u0142ecznego jest zachodnia cz\u0119\u015b\u0107 Ukrainy. Tymczasem porozumienie zawarte z W\u0119grami przynosi korzy\u015bci w\u0142a\u015bnie mniejszo\u015bciom zamieszkuj\u0105cym ten region kraju. Je\u015bli bowiem Ukrai\u0144cy nie chc\u0105 rozszerzy\u0107 przyznanych W\u0119grom praw r\u00f3wnie\u017c na Rosjan, musz\u0105 \u2013 na wz\u00f3r pa\u0144stw ba\u0142tyckich \u2013 przyj\u0105\u0107 zasad\u0119, \u017ce ust\u0119pstwa dotycz\u0105 mniejszo\u015bci pos\u0142uguj\u0105cych si\u0119 j\u0119zykami Unii Europejskiej: Polak\u00f3w, Rumun\u00f3w, W\u0119gr\u00f3w, Bu\u0142gar\u00f3w i S\u0142owak\u00f3w. Wszystkie te spo\u0142eczno\u015bci zamieszkuj\u0105 w\u0142a\u015bnie zachodnie kra\u0144ce pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n

Zakarpacie jest przy tym wyj\u0105tkowym regionem zachodniej Ukrainy, w kt\u00f3rym ukrai\u0144ski nacjonalizm nie posiada g\u0142\u0119bokich tradycji historycznych. W przesz\u0142o\u015bci nie nale\u017ca\u0142o ono do Galicji ani do po\u0142udniowo-wschodnich kres\u00f3w Polski, b\u0119d\u0105cych kolebk\u0105 pa\u0144stwowotw\u00f3rczego nurtu to\u017csamo\u015bci ukrai\u0144skiej. Dlatego przez d\u0142ugi czas nacjonalizm ukrai\u0144ski nie by\u0142 tam w og\u00f3le obecny a jego dzisiejsze przejawy w stosunku do W\u0119gr\u00f3w maj\u0105 stosunkowo kr\u00f3tki rodow\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n

Jednak wraz z post\u0119puj\u0105c\u0105 integracj\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 pa\u0144stwa ukrai\u0144skiego odmienno\u015b\u0107 Zakarpacia coraz bardziej przyci\u0105ga\u0142a uwag\u0119 nacjonalist\u00f3w, kt\u00f3rzy nie bardzo potrafili j\u0105 zrozumie\u0107 przez pryzmat w\u0142asnych historycznych stereotyp\u00f3w, wed\u0142ug kt\u00f3rych ca\u0142e terytorium obecnej Ukrainy by\u0142o niegdy\u015b zamieszkane g\u0142\u00f3wnie przez Ukrai\u0144c\u00f3w. Podobnie zreszt\u0105 W\u0119grzy byli zaskoczeni coraz silniej manifestuj\u0105cym si\u0119 ukrai\u0144skim zapa\u0142em narodowym, widocznym w ostatnich latach tak\u017ce na Zakarpaciu.<\/p>\n\n\n\n

Ta wzajemna nieznajomo\u015b\u0107 sta\u0142a si\u0119 \u017carem tl\u0105cym si\u0119 pod relacjami obu stron. Zdystansowany stosunek W\u0119gier do rosyjskiej agresji przeciwko Ukrainie od 2014 roku oraz utrzymanie uzale\u017cnienia w\u0119gierskiej gospodarki od rosyjskich no\u015bnik\u00f3w energii dola\u0142y niemal dos\u0142ownie oliwy do tego \u017caru. W ten spos\u00f3b W\u0119gry \u201eawansowa\u0142y\u201d do grona g\u0142\u00f3wnych wrog\u00f3w ukrai\u0144skiego nacjonalizmu. A teraz w\u0142a\u015bnie wobec nich rz\u0105d ukrai\u0144ski musia\u0142 poczyni\u0107 ust\u0119pstwa.<\/p>\n\n\n\n

Patrz\u0105c z ukrai\u0144skiej perspektywy: skoro tak znacz\u0105ce ust\u0119pstwa trzeba czyni\u0107 wobec W\u0119gier, kt\u00f3re nie stanowi\u0105 istotnej si\u0142y militarnej w regionie, to jak wielkie ust\u0119pstwa b\u0119d\u0105 musia\u0142y by\u0107 wobec po z\u0119by uzbrojonych Rosjan? Nie ma pewno\u015bci, \u017ce W\u0119grom uda si\u0119 trwale naprawi\u0107 sytuacj\u0119. Je\u015bli nie zostanie wypracowany dialog \u2013 dzi\u0119ki kt\u00f3remu Ukrai\u0144cy zrozumiej\u0105, \u017ce ich interesy s\u0105 w rzeczywisto\u015bci zbie\u017cne z interesami w\u0119gierskimi, a uspokojenie oczekiwa\u0144 mniejszo\u015bci w zachodniej cz\u0119\u015bci kraju le\u017cy r\u00f3wnie\u017c w ich narodowym interesie \u2013 w\u00f3wczas b\u0119d\u0105 wykorzystywa\u0107 ka\u017cd\u0105 mo\u017cliw\u0105 okazj\u0119, by uchyla\u0107 si\u0119 od rzetelnej realizacji swoich zobowi\u0105za\u0144 w zakresie praw mniejszo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Jakie by\u0142oby najbardziej celowe zachowanie strony w\u0119gierskiej w tej sytuacji? Wykorzystywa\u0107 ka\u017cd\u0105 nadarzaj\u0105c\u0105 si\u0119 \u2013 i nienadarzaj\u0105c\u0105 si\u0119 \u2013 okazj\u0119 do dialogu. Prowadzi\u0107 jak najwi\u0119cej wymian kulturalnych, inicjowa\u0107 jak najwi\u0119cej partnerstw mi\u0119dzy miastami i gminami, tworzy\u0107 jak najwi\u0119cej kontakt\u00f3w mi\u0119dzy szko\u0142ami \u2013 i to nie tylko z Zakarpaciem, lecz tak\u017ce z innymi regionami Ukrainy. Tworzy\u0107 tak\u0105 atmosfer\u0119 w relacjach dwustronnych, kt\u00f3ra pomo\u017ce uczyni\u0107 Ukrain\u0119 miejscem bardziej przyjaznym do \u017cycia dla w\u0119gierskiej ludno\u015bci Zakarpacia.<\/p>\n\n\n\n

Orygina\u0142 artyku\u0142u pojawi\u0142 si\u0119 18 czerwca 2026 roku w internetowej wersji w\u0119gierskiego czasopisma Orsz\u00e1g\u00fat: https:\/\/orszagut.com\/kozelet\/hogyan-tovabb-ukrajnaval-9666<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W po\u0142owie maja rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 na szczeblu eksperckim rozmowy w\u0119giersko-ukrai\u0144skie maj\u0105ce na celu uregulowanie kwestii praw mniejszo\u015bci w\u0119gierskiej na Zakarpaciu (czyli zakarpackiej cz\u0119\u015bci Ukrainy). 3 czerwca premier P\u00e9ter Magyar poinformowa\u0142 o zawarciu \u201ehistorycznego porozumienia\u201d. Niekt\u00f3rzy w\u0119gierscy eksperci maj\u0105cy wgl\u0105d w szczeg\u00f3\u0142y umowy wydaj\u0105 si\u0119 z niej zadowoleni. Tym bardziej, \u017ce strona ukrai\u0144ska do\u0142\u0105czy\u0142a swoje zobowi\u0105zanie… Czytaj dalej D\u0142uga droga do ugody w\u0119giersko-ukrai\u0144skiej<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":96,"featured_media":6947,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[417],"tags":[],"class_list":["post-6946","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-90","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6946","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/96"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6946"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6946\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6949,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6946\/revisions\/6949"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6947"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6946"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6946"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6946"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}