{"id":6436,"date":"2026-04-16T12:38:03","date_gmt":"2026-04-16T10:38:03","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=6436"},"modified":"2026-04-16T12:38:03","modified_gmt":"2026-04-16T10:38:03","slug":"mial-charyzme-i-byl-czlowiekiem-niezlomnym","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=6436","title":{"rendered":"\u201eMia\u0142 charyzm\u0119 i by\u0142 cz\u0142owiekiem niez\u0142omnym\u201d."},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-large-font-size\"><strong>Wspomnienie o Antonim Lenkiewiczu (1934-2026)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-large-font-size\">Cytat w tytule jest jak\u017ce trafn\u0105 opini\u0105 o Antonim Lenkiewiczu wyra\u017con\u0105 po latach przez Jana Lubkiewicza. gdy us\u0142ysza\u0142 Go przemawiaj\u0105cego do za\u0142ogi Fabryki Wagon\u00f3w \u201ePafawag\u201d 28 sierpnia podczas strajku latem 1980 roku. Wybra\u0142em j\u0105, poniewa\u017c odnios\u0142em podobne wra\u017cenie, gdy kilka lat temu mia\u0142em zaszczyt przeprowadzi\u0107 z Nim ponad 10-godzinny wywiad. Ujrza\u0142em Polaka-patriot\u0119 i \u015bwiadomego obywatela, kt\u00f3ry dzi\u0119ki rodzicom i wpojonym w domu warto\u015bciom, w PRL wyr\u00f3s\u0142 na \u017carliwego spadkobierc\u0119 wszystkich najlepszych warto\u015bci i idei II Rzeczypospolitej Polskiej.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"966\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L1-966x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6440\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L1-966x1024.jpg 966w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L1-283x300.jpg 283w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L1-768x814.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L1-450x477.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L1-600x636.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L1.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 966px) 100vw, 966px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">W harcerstwie 1958, archiwum c\u00f3rki Lucyny Musia\u0142.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Z wykszta\u0142cenia by\u0142 doktorem nauk prawnych i historykiem, z zawodu radc\u0105 prawnym, w m\u0142odo\u015bci mi\u0142o\u015bnik harcerstwa i skautingu, pasjonat i niestrudzony popularyzator historii Polski XX w. W latach 80. ubieg\u0142ego wieku niestrudzenie, wbrew cenzurze i obowi\u0105zuj\u0105cej zak\u0142amanej narracji historycznej, opowiada\u0142 i pisa\u0142 o dokonaniach niepodleg\u0142ej Rzeczypospolitej, polskim czynie zbrojnym w czasie II wojny \u015bwiatowej, rz\u0105dzie RP na Uchod\u017astwie (podkre\u015bla\u0142, \u017ce ten jest legalny i prawowity), przemilczanych i zapomnianych represjach i zbrodniach na narodzie polskim dokonanych przez okupanta sowieckiego, niemieckiego i od 1944 roku polskich komunist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u0142ody wi\u0119zie\u0144 polityczny<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W komunistycznej Polsce nieprzerwanie walczy\u0142 o niepodleg\u0142\u0105, demokratyczn\u0105 i sprawiedliw\u0105 Ojczyzn\u0119. Zaraz po wojnie wst\u0105pi\u0142 do harcerstwa, ale w szkole \u015bredniej za\u0142o\u017cy\u0142 konspiracyjny Zwi\u0105zek Skaut\u00f3w Polski Walcz\u0105cej dzia\u0142aj\u0105cy w Pas\u0142\u0119ku i Mor\u0105gu. W 1952 zosta\u0142 aresztowany i w 1953 roku Wojskowy S\u0105d Rejonowy w Olsztynie skaza\u0142 Antoniego na 12 lat pozbawienia wolno\u015bci z\u0142agodzonych do lat 6. Kar\u0119 odbywa\u0142 w sumie w o\u015bmiu jednostkach penitencjarnych m.in. w Olsztynie, Barczewie, Rawiczu, Jaworznie oraz obozie pracy w Rudzie \u015al\u0105skiej, gdzie pracowa\u0142 w kopalni w\u0119gla kamiennego. W maju 1956 zosta\u0142 zwolniony na mocy amnestii. Rozpocz\u0105\u0142 studia prawnicze i ponownie zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w harcerstwo prowadz\u0105c dru\u017cyny, kt\u00f3re realizowa\u0142y program przedwojennego skautingu. R\u00f3wnolegle rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 sp\u00f3\u0142dzielcz\u0105. S\u0142u\u017cba Bezpiecze\u0144stwa nie zapomnia\u0142a o m\u0142odym by\u0142ym wi\u0119\u017aniu politycznym, dostrze\u017cono niezale\u017cn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 wychowawcz\u0105 Antoniego z m\u0142odzie\u017c\u0105 i pod pretekstem ksi\u0119gowych uchybie\u0144 w 1961 zosta\u0142 aresztowany i skazany na 2,5 roku wi\u0119zienia. Na wolno\u015b\u0107 wyszed\u0142 1963 roku.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"583\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Zdjecie-z-aresztu-UB-w-Pasleku-z-X-1952.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-1024x583.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6439\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Zdjecie-z-aresztu-UB-w-Pasleku-z-X-1952.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-1024x583.jpg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Zdjecie-z-aresztu-UB-w-Pasleku-z-X-1952.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-300x171.jpg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Zdjecie-z-aresztu-UB-w-Pasleku-z-X-1952.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-768x437.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Zdjecie-z-aresztu-UB-w-Pasleku-z-X-1952.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-450x256.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Zdjecie-z-aresztu-UB-w-Pasleku-z-X-1952.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-600x342.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Zdjecie-z-aresztu-UB-w-Pasleku-z-X-1952.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Zdj\u0119cie z aresztu UB w Pas\u0142\u0119ku z X 1952. Archiwum Agaty K\u0142opotowskiej.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Nie podda\u0142 si\u0119, zosta\u0142 prawnikiem, a p\u00f3\u017aniej uko\u0144czy\u0142 histori\u0119 i w 1973 obroni\u0142 doktorat. Do 1979 roku pracowa\u0142 w r\u00f3\u017cnych zak\u0142adach pracy we Wroc\u0142awiu, a w latach 1979-1980 w Sycowie na stanowiskach kierownika i radcy prawnego. W 1978 otrzyma\u0142 Srebrn\u0105 Honorow\u0105 Odznak\u0119 Zas\u0142u\u017cony dla m. Wroc\u0142awia i Wojew\u00f3dztwa Wroc\u0142awskiego. W zasadzie od lat 50. XX w. do 1989 roku niemal bez przerwy by\u0142 inwigilowany.<\/p>\n\n\n\n<p>Po Czerwcu \u201976 \u2013 gdy pocz\u0105wszy od 1977 roku dzia\u0142a\u0142 Komitet Samoobrony Spo\u0142ecznej \u201eKOR\u201d i Ruch Obrony Praw Cz\u0142owieka i Obywatela \u2013 zacz\u0105\u0142 kolportowa\u0107 bibu\u0142\u0119. W 1979 roku nawi\u0105za\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Klubem Samoobrony Spo\u0142ecznej we Wroc\u0142awiu i Kornelem Morawieckim. Do 1990 roku artyku\u0142y Antoniego ukazywa\u0142y si\u0119 na \u0142amach \u201eBiuletynu Dolno\u015bl\u0105skiego\u201d. We wrze\u015bniu 1979 przyst\u0105pi\u0142 do Konfederacji Polski Niepodleg\u0142ej, kt\u00f3rej cz\u0142onkiem pozosta\u0142 do 1991 roku.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Solidarno\u015b\u0107 1980-1981<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"672\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Pierwszy-Krajowy-Zjazd-Solidarnosci-w-Gdansku-1981.-Antoni-w-pierwszym-rzedzie-patrzy-na-widza-1024x672.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6438\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Pierwszy-Krajowy-Zjazd-Solidarnosci-w-Gdansku-1981.-Antoni-w-pierwszym-rzedzie-patrzy-na-widza-1024x672.jpg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Pierwszy-Krajowy-Zjazd-Solidarnosci-w-Gdansku-1981.-Antoni-w-pierwszym-rzedzie-patrzy-na-widza-300x197.jpg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Pierwszy-Krajowy-Zjazd-Solidarnosci-w-Gdansku-1981.-Antoni-w-pierwszym-rzedzie-patrzy-na-widza-768x504.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Pierwszy-Krajowy-Zjazd-Solidarnosci-w-Gdansku-1981.-Antoni-w-pierwszym-rzedzie-patrzy-na-widza-450x296.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Pierwszy-Krajowy-Zjazd-Solidarnosci-w-Gdansku-1981.-Antoni-w-pierwszym-rzedzie-patrzy-na-widza-600x394.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Pierwszy-Krajowy-Zjazd-Solidarnosci-w-Gdansku-1981.-Antoni-w-pierwszym-rzedzie-patrzy-na-widza.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Pierwszy Krajowy Zjazd Solidarno\u015bci w Gda\u0144sku 1981. Antoni w pierwszym rz\u0119dzie, patrzy na widza. Na prawo od niego Wladys\u0142aw Frasyniuk i Kornel Morawiecki.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>W sierpniu 1980 roku nie by\u0142 bierny. Doradza\u0142 Mi\u0119dzyzak\u0142adowemu Komitetowi Strajkowemu we Wroc\u0142awiu. Razem z innymi uczestnikami strajku w MKS w Zajezdni Autobusowej MPK nr VII je\u017adzi\u0142 do strajkuj\u0105cych zak\u0142ad\u00f3w pracy (by\u0142 w \u201ePafawagu\u201d). Wst\u0105pi\u0142 do NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d i od wrze\u015bnia 1980 kierowa\u0142 zespo\u0142em prawnik\u00f3w w Mi\u0119dzyzak\u0142adowym Komitecie Za\u0142o\u017cycielskim we Wroc\u0142awiu. Wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w dziesi\u0105tkach spotka\u0144 i wiec\u00f3w w zak\u0142adach pracy.<\/p>\n\n\n\n<p>W pa\u017adzierniku 1980 roku MKZ oddelegowa\u0142 Antoniego do pomocy kolejarzom, kt\u00f3rzy prowadzili protest g\u0142odowy w Lokomotywowni PKP Wroc\u0142aw G\u0142\u00f3wny. Zosta\u0142 rzecznikiem protestuj\u0105cych oraz uczestniczy\u0142 w rozmowach z Komisj\u0105 Rz\u0105dow\u0105. By\u0142 twardym negocjatorem. Z uwagi na swoj\u0105 czarn\u0105 koszul\u0119, kt\u00f3r\u0105 cz\u0119sto nosi\u0142, ministrowie nazwali go Czarn\u0105 Panter\u0105 i Czarnym Gawronem. W rezultacie Mi\u0119dzyokr\u0119gowa Komisja Porozumiewawcza Kolejarzy NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d podpisa\u0142a porozumienie z rz\u0105dem PRL, a Antoni by\u0142 jednym z sygnatariuszy.<\/p>\n\n\n\n<p>W czerwcu 1981 odby\u0142y si\u0119 zwi\u0105zkowe wybory wojew\u00f3dzkie i regionalne. Antoni by\u0142 delegatem i zosta\u0142 wybrany do Zarz\u0105du Regionu NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d Dolny \u015al\u0105sk oraz powierzono Mu mandat delegata na I Krajowy Zjazd Delegat\u00f3w NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d w Gda\u0144sku. Podczas obrad w Hali Olivia pracowa\u0142 w zespole tematycznym nr 4 podzielonym na podzespo\u0142y: 1. Negocjacje, 2. Propaganda, 3. Akcje protestacyjne, 4. Zwi\u0105zek w sytuacji konfliktu. Antoni razem m.in. z Kornelem Morawieckimi i W\u0142adys\u0142awem Frasyniukiem pracowa\u0142 w podzespole 4. Wed\u0142ug ustale\u0144 SB Jego kandydatura do Krajowej Komisji zosta\u0142a zablokowana przez dolno\u015bl\u0105skich delegat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Anga\u017cowa\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w inne inicjatywy. We Wroc\u0142awiu dzia\u0142a\u0142 w Regionalnym Komitecie Wi\u0119zionych za Przekonania, popiera\u0142 rozw\u00f3j Zwi\u0105zku M\u0142odzie\u017cy Pracuj\u0105cej \u201eRobotnik\u201d, by\u0142 sygnatariuszem deklaracji za\u0142o\u017cycielskiej Klub\u00f3w S\u0142u\u017cby Niepodleg\u0142o\u015bci i od listopada 1981 organizowa\u0142 KSN we Wroc\u0142awiu. Wiele publikowa\u0142 w prasie niezale\u017cnej: \u201eSolidarno\u015bci Dolno\u015bl\u0105skiej\u201d, \u201eTygodniku Solidarno\u015b\u0107\u201d, \u201eBiuletynie Dolno\u015bl\u0105skim\u201d, \u201eZ Dnia na Dzie\u0144\u201d oraz \u201eSemaforze\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Internowanie<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>13 grudnia 1981 w ramach akcji \u201eJod\u0142a\u201d Antoni jako osoba gro\u017ana dla komunistycznej w\u0142adzy zosta\u0142 internowany. By\u0142 przetrzymywany w O\u015brodkach Odosobnienia we Wroc\u0142awiu, Grodkowie, Strzelcach Opolskich, Za\u0142\u0119\u017cu k. Rzeszowa, Kielcach-Piaskach i Nowym \u0141upkowie. Nie ugi\u0105\u0142 si\u0119. Esbecy tak Go charakteryzowali: \u201eOdmawia wszelkich rozm\u00f3w z oficerami SB. Ca\u0142y czas prowadzi agitacj\u0119 w celu wysuwania \u017c\u0105da\u0144 internowanych do w\u0142adz administracyjnych. Podburza do zbiorowych manifestacji internowanych jak i wznoszenia okrzyk\u00f3w, zbiorowego \u015bpiewania pie\u015bni. Prowadzi wyk\u0142ady (\u2026) na temat aktualnej sytuacji w Polsce (w odpowiednim \u015bwietle)\u201d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"742\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Antoni-Lenkiewicz-z-zona-Danuta-i-corka-Agata-26.09.1982-Oboz-Internowania.-Nowy-Lupkow-1024x742.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6441\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Antoni-Lenkiewicz-z-zona-Danuta-i-corka-Agata-26.09.1982-Oboz-Internowania.-Nowy-Lupkow-1024x742.jpg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Antoni-Lenkiewicz-z-zona-Danuta-i-corka-Agata-26.09.1982-Oboz-Internowania.-Nowy-Lupkow-300x217.jpg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Antoni-Lenkiewicz-z-zona-Danuta-i-corka-Agata-26.09.1982-Oboz-Internowania.-Nowy-Lupkow-768x556.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Antoni-Lenkiewicz-z-zona-Danuta-i-corka-Agata-26.09.1982-Oboz-Internowania.-Nowy-Lupkow-450x326.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Antoni-Lenkiewicz-z-zona-Danuta-i-corka-Agata-26.09.1982-Oboz-Internowania.-Nowy-Lupkow-600x435.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Antoni-Lenkiewicz-z-zona-Danuta-i-corka-Agata-26.09.1982-Oboz-Internowania.-Nowy-Lupkow.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Widzenie w obozie dla internowanych w Nowym \u0141upkowie, od lewej Danuta Rojek-Lenkiewicz, Antoni Lenkiewicz, Agata K\u0142opotowska z d. Lenkiewicz fot. Archiwum Agaty K\u0142opotowskiej.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Opr\u00f3cz bolesnej roz\u0142\u0105ki z rodzin\u0105 i zdiagnozowanych ju\u017c w OO we Wroc\u0142awiu przy ul. Kleczkowskiej problem\u00f3w kardiologicznych, najgorszy by\u0142 pobyt w Strzelcach Opolskich. Tam Antoniego: \u201edotkliwie pobito, skopano, wbrew jego woli ostrzy\u017cono i ogolono, a tak\u017ce nakazano noszenie wy\u0142\u0105cznie ubrania wi\u0119ziennego. Cele by\u0142y ma\u0142e, zag\u0119szczone, na 6 m\u00b2 mieszka\u0142o 4 internowanych. Grasowa\u0142y szczury. Temperatura w celi cz\u0119sto by\u0142a poni\u017cej 0\u00ba C, woda zamarza\u0142a. O\u015bwietlenie bardzo s\u0142abe. Posi\u0142ki by\u0142y zimne, nie\u015bwie\u017ce, pozbawione cukru i t\u0142uszcz\u00f3w, niskokaloryczne. S\u0142u\u017cba wi\u0119zienna nie przyjmowa\u0142a w paczkach produkt\u00f3w pochodzenia zagranicznego\u201d. Nieprzerwanie by\u0142 wi\u0119ziony a\u017c do 23 grudnia 1982 r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>W konspirze<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Z Nowego \u0141upkowa wr\u00f3ci\u0142 do domu na Wigili\u0119 Bo\u017cego Narodzenia. Na pocz\u0105tku grudnia 1982 po aresztowaniu (Andrzej Ory\u0144ski, Barbara Sarapuk i Leszek Wierzejski) redaktor\u00f3w podziemnego pisma \u201eWiadomo\u015bci Bie\u017c\u0105ce\u201d nale\u017ca\u0142o utrzyma\u0107 regularny druk tego pisma. Antoni w\u0142a\u015bciwie niemal od razu po powrocie z obozu internowania zosta\u0142 przez brata Tadeusza Lenkiewicza w\u0142\u0105czony w przygotowanie kolejnego numeru pisma. Wkr\u00f3tce zosta\u0142 publicyst\u0105 i redaktorem naczelnym tej gazetki, czym zajmowa\u0142 si\u0119 do swojego kolejnego aresztowania w listopadzie 1985 roku. W tym czasie napisa\u0142 te\u017c broszur\u0119 o J\u00f3zefie Pi\u0142sudskim, wydan\u0105 w 1985 roku w podziemiu m.in. przez Inicjatyw\u0119 Wydawnicz\u0105 Aspekt. Nale\u017cy doda\u0107, \u017ce w latach 1982\u20131990 Antoni pozostawa\u0142 bez sta\u0142ego zatrudnienia. Okres 1983\u20131990 to aktywno\u015b\u0107 w strukturach KPN oraz Solidarno\u015bci Walcz\u0105cej, kt\u00f3rej r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142 zaprzysi\u0119\u017conym cz\u0142onkiem. Bliskie Mu by\u0142y wyraziste idee SW walki z komunizmem oraz sprawa odzyskania przez Polsk\u0119 pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>U ojc\u00f3w jezuit\u00f3w, gdzie proboszczem by\u0142 o. Adam Wiktor SJ, w parafii \u015bw. Klemensa Dworzaka we Wroc\u0142awiu, w latach 1983\u20131989 Antoni sta\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wnym animatorem Chrze\u015bcija\u0144skiego Uniwersytetu Robotniczego. Organizowa\u0142 regularne spotkania, na kt\u00f3rych sam wyg\u0142asza\u0142 wyk\u0142ady, albo zaproszeni przez Niego go\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie ba\u0142 si\u0119 podpisywa\u0107 petycji czy wsp\u00f3\u0142tworzy\u0107 niezale\u017cnych struktur. Po uprowadzeniu i zamordowaniu ks. Jerzego Popie\u0142uszki dobrym tego przyk\u0142adem jest og\u0142oszony 30 pa\u017adziernika 1984 roku we Wroc\u0142awiu Komitet Obrony Praw Cz\u0142owieka, kt\u00f3rego zosta\u0142 sygnatariuszem. Komitet \u2013 jako jedyny w Polsce \u2013 dzia\u0142a\u0142 nieprzerwanie do pocz\u0105tku 1987 roku, gdy zosta\u0142 zast\u0105piony przez powo\u0142an\u0105 przez Romaszewskich o identycznym profilu now\u0105 jawn\u0105, lecz nielegaln\u0105 agend\u0119 Solidarno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Wyk\u0142adowca i animator inicjatyw spo\u0142ecznych<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W latach 1983\u20131989 by\u0142 zapraszany do wielu miast Polski z wyk\u0142adami m.in. o J\u00f3zefie Pi\u0142sudskim, Legionach Polskich, odzyskaniu w 1918 niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119, Orl\u0119tach Lwowskich, II Rzeczypospolitej. Wyg\u0142asza\u0142 je w ko\u015bcio\u0142ach po Mszach za Ojczyzn\u0119, na spotkaniach Duszpasterstw Ludzi Pracy, Klub\u00f3w Inteligencji Katolickiej. Rok 1985 by\u0142 na tym polu szczeg\u00f3lny, poniewa\u017c wtedy zainicjowa\u0142 obchody 50. rocznicy \u015bmierci Marsza\u0142ka J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego. W kilkudziesi\u0119ciu ko\u015bcio\u0142ach zawis\u0142y tablice memoratywne po\u015bwi\u0119cone Marsza\u0142kowi. Zapraszany, przyje\u017cd\u017ca\u0142 wtedy na ich uroczyste ods\u0142oni\u0119cie (cz\u0119sto z Wierzejskim) i wyg\u0142asza\u0142 wyk\u0142ady o niepodleg\u0142ej Polsce okresu mi\u0119dzywojennego. W 1985 roku dwukrotnie przyjecha\u0142 do uczestnik\u00f3w g\u0142od\u00f3wki protestacyjnej w ko\u015bciele Narodzenia NMP w Krakowie-Bie\u017canowie, gdzie uczestnikom protestu kierowanego przez Ann\u0119 Walentynowicz i parafianom opowiedzia\u0142 o konfederacji barskiej (2 marca) i Marsza\u0142ku Pi\u0142sudskim (3 maja). W 1985 za dotychczasow\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 i postaw\u0119 zosta\u0142 laureatem nagrody <em>Polcul Foundation<\/em> przyznawan\u0105 przez australijsk\u0105 poloni\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0119 konsekwentn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 zn\u00f3w przyp\u0142aci\u0142 wi\u0119zieniem. 11 listopada 1985 roku po wyk\u0142adzie w ko\u015bciele \u015bw. Karola Boromeusza we Wroc\u0142awiu zosta\u0142 zatrzymany i aresztowany z bratem Tadeuszem. Obaj na wolno\u015b\u0107 wyszli 11 sierpnia 1986 roku.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 jawna i podziemna 1987-1989<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W sierpniu 1986 wr\u00f3ci\u0142 do pracy redaktora naczelnego podziemnych \u201eWiadomo\u015bci Bie\u017c\u0105cych\u201d, kt\u00f3re do roku 1989 nieprzerwanie przygotowywa\u0142 do druku z bratem Tadeuszem i Leszkiem Wierzejskim. Na zaproszenie Zbigniewa i Zofii Romaszewskich w grudniu 1986 roku wszed\u0142 w sk\u0142ad cz\u0142onk\u00f3w-za\u0142o\u017cycieli Komisji Interwencji i Praworz\u0105dno\u015bci NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d. Sta\u0142 si\u0119 jedn\u0105 z twarzy nadal nielegalnej dolno\u015bl\u0105skiej Solidarno\u015bci. Od marca 1987 przez rok pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 rzecznika KIiP NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d Dolny \u015al\u0105sk nag\u0142a\u015bniaj\u0105c wszelkie represje w\u0142adz wobec obywateli.<\/p>\n\n\n\n<p>Dalej animowa\u0142 Chrze\u015bcija\u0144ski Uniwersytet Robotniczy. W 1987 na jedno ze spotka\u0144 przysz\u0142y Irena Kluba i Danuta Skraba, kt\u00f3re zainteresowa\u0142y s\u0142uchaczy spraw\u0105 ratowania na Cmentarzu Osobowickim zapomnianych kwater zamordowanych bohater\u00f3w Armii Krajowej (w\u0142adze planowa\u0142y tam nowe poch\u00f3wki). Antoni w nast\u0119pnych latach wspiera\u0142 dzia\u0142ania ratowania i upami\u0119tnienia grob\u00f3w bohater\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Kontynuowa\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Solidarno\u015bci\u0105 Walcz\u0105c\u0105 <em>de facto<\/em> wydaj\u0105c\u0105 do 1989 roku \u201eWiadomo\u015bci Bie\u017c\u0105ce\u201d. Jednocze\u015bnie stara\u0142 si\u0119 budowa\u0107 we Wroc\u0142awiu struktury KPN. Przejawem dzia\u0142alno\u015bci w partii Leszka Moczulskiego by\u0142o wydawanie przez Antoniego w latach 1987\u20131990 podziemnego pisma \u201eKonfederacja Dolno\u015bl\u0105ska\u201d, kt\u00f3rego by\u0142 redaktorem naczelnym.<\/p>\n\n\n\n<p>Po obradach okr\u0105g\u0142ego sto\u0142u, wobec og\u0142oszonych na 4 czerwca 1989 roku cz\u0119\u015bciowo wolnych wybor\u00f3w do Sejmu i Senatu, bli\u017csze Mu by\u0142o stanowisko KPN ni\u017c SW. We Wroc\u0142awiu zosta\u0142 kandydatem do Sejmu z listy wyborczej KPN, ale mandatu nie uzyska\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Po 1990 roku<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Aktywno\u015b\u0107 Antoniego od 1990 roku wymaga dok\u0142adnego udokumentowania. W 1990 wyjecha\u0142 na pewien czas do Stan\u00f3w Zjednoczonych, gdzie by\u0142 stypendyst\u0105 Instytutu J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego w Nowym Jorku. W latach 1990-1994 z listy wyborczej KPN zosta\u0142 radnym Rady Miejskiej Wroc\u0142awia, gdzie pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 przewodnicz\u0105cego Komisji Rewizyjnej. \u015awiadectwem tego czasu jest Jego nies\u0142usznie zapomniana ksi\u0105\u017cka pt. Z<em>drada nagminna m. Wroc\u0142awia<\/em>. W kolejnych wyborach samorz\u0105dowych nie uzyska\u0142 mandatu i w 1994 przeszed\u0142 na emerytur\u0119. W tym samym roku rozpocz\u0105\u0142 wydawanie \u201eWroc\u0142awskiej Gazety Polskiej\u201d, pisa\u0142 artyku\u0142y, ksi\u0105\u017cki (m.in. o Miko\u0142aju Koperniku i Kazimierzu Pu\u0142askim) oraz serie s\u0142ownik\u00f3w pt. <em>Polacy na prze\u0142omie XX i XXI wieku <\/em>(t. 1-8, 1998-2009), <em>Typy i typki postkomunizmu <\/em>(t. 1-6, 1997-2007).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1013\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-1013x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6442\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-1013x1024.jpg 1013w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-297x300.jpg 297w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-768x776.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-450x455.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-600x607.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej-100x100.jpg 100w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/L.Soltysik_Kawaler-Orderu-Orla-Bialego-z-corka-Agata-i-wnuczka-Marta.-Archiwum-Agaty-Klopotowskiej.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 1013px) 100vw, 1013px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kawaler Orderu Or\u0142a Bia\u0142ego z c\u00f3rk\u0105 Agat\u0105 i wnuczk\u0105 Mart\u0105. Archiwum Agaty K\u0142opotowskiej.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Rzeczypospolita Polska, kt\u00f3rej po\u015bwi\u0119ci\u0142 \u017cycie, pami\u0119ta\u0142a o Jego zas\u0142ugach. na rzecz niepodleg\u0142o\u015bci, sprawiedliwo\u015bci i praworz\u0105dno\u015bci. W 2006 roku Antoni Lenkiewicz zosta\u0142 odznaczony Krzy\u017cem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, w 2022 roku Orderem Or\u0142a Bia\u0142ego, a w 2010 r. Kole\u017canki i Koledzy ze Stowarzyszenia Solidarno\u015bci Walcz\u0105cej uhonorowali Go Krzy\u017cem Solidarno\u015bci Walcz\u0105cej.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Cze\u015b\u0107 Jego pami\u0119ci!<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wspomnienie o Antonim Lenkiewiczu (1934-2026) Cytat w tytule jest jak\u017ce trafn\u0105 opini\u0105 o Antonim Lenkiewiczu wyra\u017con\u0105 po latach przez Jana Lubkiewicza. gdy us\u0142ysza\u0142 Go przemawiaj\u0105cego do za\u0142ogi Fabryki Wagon\u00f3w \u201ePafawag\u201d 28 sierpnia podczas strajku latem 1980 roku. Wybra\u0142em j\u0105, poniewa\u017c odnios\u0142em podobne wra\u017cenie, gdy kilka lat temu mia\u0142em zaszczyt przeprowadzi\u0107 z Nim ponad 10-godzinny wywiad.&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=6436\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">\u201eMia\u0142 charyzm\u0119 i by\u0142 cz\u0142owiekiem niez\u0142omnym\u201d.<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":154,"featured_media":6437,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[411],"tags":[],"class_list":["post-6436","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-85","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6436","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/154"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6436"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6436\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6443,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6436\/revisions\/6443"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6437"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6436"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6436"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6436"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}