![\"\"](\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/P6.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\nJeste\u015bmy Polakami<\/em> Od wielu lat g\u0142\u00f3wnym organizatorem uroczysto\u015bci jest Fundacja Rodzina Rod\u0142a z Wroc\u0142awia, z prezesem zarz\u0105du Tadeuszem Szczyrbakiem. Wybrzmia\u0142 uniwersalny kontekst Pi\u0119ciu prawd Polak\u00f3w<\/em>, kt\u00f3rych interpretacj\u0119 i odno\u015bniki do dzisiejszych okoliczno\u015bci om\u00f3wi\u0142 koncelebrans Mszy \u015bwi\u0119tej, biskup Ignacy Dec. R\u00f3wnie\u017c p\u00f3\u017aniej, w trakcie akademii prelegenci opisywali znak Rod\u0142a, nawi\u0105zuj\u0105cy do Wis\u0142y wraz z Krakowem \u2013 dawn\u0105 stolic\u0105, symbolem kultury polskiej.<\/p>\n\n\n\n Przytocz\u0119 kilka mniej znanych szczeg\u00f3\u0142\u00f3w dotycz\u0105cych Rod\u0142a \u2013 symbolu i znaku organizacyjnego Zwi\u0105zku Polak\u00f3w w Niemczech przyj\u0119tego uchwa\u0142\u0105 Rady Naczelnej Zwi\u0105zku w 1924 roku. Decyzja ta by\u0142a wyrazem sprzeciwu wobec upowszechniaj\u0105cej si\u0119 w Niemczech swastyki i run\u00f3w germa\u0144skich, przej\u0119tych przez ruch nazistowski, a od 1933 roku przez pa\u0144stwo \u2013 Trzeci\u0105 Rzesz\u0119.<\/p>\n\n\n\n Jan Kaczmarek, cz\u0142onek Rady Naczelnej Zwi\u0105zku wyeksponowa\u0142 w nowych, hitlerowskich okoliczno\u015bciach powszechny w Radzie pogl\u0105d: Musimy wi\u0119c jak najszybciej, bez nara\u017cania si\u0119 na zarzut, i\u017c nie uznajemy symboli pa\u0144stwa, kt\u00f3rego jeste\u015bmy obywatelami znale\u017a\u0107 spos\u00f3b na nieakceptowanie swastyki i \u201eHeil Hitler\u201d. To ostatnie Niemcy sami nam u\u0142atwili nazywaj\u0105c sw\u00f3j faszystowski gest \u201eniemieckim pozdrowieniem\u201d obowi\u0105zuj\u0105cy zatem tylko Niemc\u00f3w, a nie Polak\u00f3w. Swastyce przeciwstawimy si\u0119 tylko wtedy, gdy b\u0119dziemy mieli sw\u00f3j narodowy znak nie budz\u0105cy w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce \u0142\u0105czy on tylko Polak\u00f3w.<\/em><\/p>\n\n\n\n Zwracam tu uwag\u0119 na ostatnie przytoczone zdanie. W Zwi\u0105zku, ale tak\u017ce w bratnim Zwi\u0105zku Serbo\u0142u\u017cyczan \u201eDomowina\u201d, toczy\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas dyskusja jaki znak przyj\u0105\u0107, skoro inny wz\u00f3r swastyki, symbol ruchu, energii i s\u0142o\u0144ca to r\u00f3wnie\u017c znak pras\u0142owia\u0144ski. Nawi\u0105zuj\u0105c do okoliczno\u015bci zastanawiano si\u0119, czy wprowadzi\u0107 w\u0142asny gest pozdrowienia oraz elementy uniformu\/umundurowania. M\u0142odzi Polacy w Zwi\u0105zku Polak\u00f3w w Niemczech \u2013 jak przed laty relacjonowa\u0142 mi Edmund Osma\u0144czyk \u2013 nawi\u0105zali wprost do munduru harcerskiego i lilijki uzupe\u0142nionej emblematem Rod\u0142a, a wi\u0119c do harcerstwa Rzeczpospolitej Polskiej.<\/p>\n\n\n\n W Trzeciej Rzeszy wymagano od wszystkich organizacji i instytucji zarejestrowanych w Niemczech u\u017cywania nazistowskiej symboliki jako wyraz akceptacji pa\u0144stwa. Z tych mi\u0119dzy innymi powod\u00f3w torpedowano dzia\u0142ania serbo\u0142u\u017cyckiej \u201eDomowiny\u201d a ostatecznie j\u0105 zdelegalizowano w 1937 roku. W\u0142adze pa\u0144stwowe zakaza\u0142y u\u017cywania innych symboli w przestrzeni publicznej. Nadal obowi\u0105zywa\u0142 pruski zakaz u\u017cywania przez mniejszo\u015b\u0107 polsk\u0105 w Niemczech god\u0142a Or\u0142a Bia\u0142ego.<\/p>\n\n\n\n Zwi\u0105zek Polak\u00f3w w Niemczech stan\u0105\u0142 wobec dramatycznego dylematu, akceptacji symboli pa\u0144stwowych czy u\u017cycia w\u0142asnego, ale takiego, kt\u00f3ry bez wahania kojarzy\u0142by si\u0119 z polsko\u015bci\u0105, cho\u0107 nie by\u0142 polskim god\u0142em pa\u0144stwowym. Z inspiracji doktora Jana Kaczmarka zaj\u0119li si\u0119 tym m\u0142odzi cz\u0142onkowie Zwi\u0105zku. Ustalono jednolity znak oraz wprowadzono nazw\u0119 \u201eRod\u0142o\u201d. Autorem nazwy by\u0142 Edmund Osma\u0144czyk. \u00d3w neologizm nawi\u0105zuje do prapolskiego okre\u015blenia r\u00f3d, rodzina oraz do god\u0142a. Nazwa szybko si\u0119 upowszechni\u0142a, skoro uchwa\u0142\u0105 Rady Naczelnej Zwi\u0105zku Polak\u00f3w w Niemczech z sierpnia 1932 roku, przyj\u0119\u0142y nazw\u0119 i symbol jako wyr\u00f3\u017cnik wszystkie organizacje polskie afiliowane przy Zwi\u0105zku. Autork\u0105 samego znaku by\u0142a kole\u017canka Osma\u0144czyka, Janina K\u0142opocka. Kilkakrotnie zmienia\u0142a pierwotny wzorzec, wprowadzi\u0142a te\u017c w emblemacie kolorystyk\u0119.<\/p>\n\n\n\n Oddaj\u0119 g\u0142os, innej wsp\u00f3\u0142pracowniczce Osma\u0144czyka, Helenie Lehr, w\u00f3wczas podharcmistrzyni dru\u017cyn \u017ce\u0144skich w Zwi\u0105zku Polak\u00f3w w Niemczech:<\/p>\n\n\n\n D\u0142ugo i g\u0142o\u015bno my\u015bleli\u015bmy wszyscy nim Janina K\u0142opocka przedstawi\u0142a projekt graficzny naszego znaku. Stylizowany bia\u0142y bieg Wis\u0142y na czerwonym prostok\u0105tnym tle wyda\u0142 si\u0119 nam od razu bardzo bliski. Zosta\u0142 zatwierdzony przez ca\u0142\u0105 Rad\u0119 Naczeln\u0105 Zwi\u0105zku z ks. Boles\u0142awem Doma\u0144skim na czele.<\/em><\/p>\n\n\n\n R\u00f3wnie\u017c wed\u0142ug innych relacji z tej dyskusji, ks. Doma\u0144ski, patron Zwi\u0105zku, zaproponowa\u0142 modyfikacj\u0119 emblematu \u2013 u do\u0142u d\u0142u\u017csze zakrzywienie oraz r\u00f3wnoleg\u0142\u0105 do\u0144 kr\u00f3tk\u0105 odnog\u0119, kt\u00f3re mia\u0142a symbolizowa\u0107 nie tylko Krak\u00f3w, lecz dwie trasy pielgrzymek polskich do Cz\u0119stochowy ze starej stolicy Polski oraz ze \u015al\u0105ska Opolskiego. Tak\u0105 relacj\u0119 potwierdzi\u0142a mi Maria Kokotowa, w 1981 roku, w\u00f3wczas pracownik Instytutu \u015al\u0105skiego w Opolu i cz\u0142onek Prymasowskiej Rady Spo\u0142ecznej.<\/p>\n\n\n\n I jeszcze jedna wymowna interpretacja. Stylizowany bieg Wis\u0142y nawi\u0105zywa\u0142 do polskiej my\u015bli geopolitycznej, przeciwstawiaj\u0105cej si\u0119 niemieckiej opinii, \u017ce zar\u00f3wno \u017ar\u00f3d\u0142o jak uj\u015bcie Wis\u0142y by\u0142y i s\u0105 niemieckie. Rod\u0142o wykaza\u0142o, \u017ce w ca\u0142ym swoim biegu polska Wis\u0142a jest zwornikiem ziem polskich. Znak sprytnie omija\u0142 dla niewtajemniczonych powy\u017csze interpretacje. Pojawia\u0142 si\u0119 nawet argument, \u017ce znak jest stylizacj\u0105 runiczn\u0105 i swoist\u0105 \u201ep\u00f3\u0142swastyk\u0105\u201d. W rzeczywisto\u015bci oznacza\u0142 \u0142\u0105czno\u015b\u0107 Polak\u00f3w z Macierz\u0105 i by\u0142 przeciwstawny symbolice hitlerowskiej.<\/p>\n\n\n\n Jak wyja\u015bnia\u0142 mi Franciszek Juszczak, dawny prezes dolno\u015bl\u0105skiej dzielnicy Zwi\u0105zku Polak\u00f3w w Niemczech, noszenie znaku Rod\u0142a w miejscu publicznym we Wroc\u0142awiu ju\u017c w latach dwudziestych grozi\u0142o pobiciem, a po wrze\u015bniu 1939 roku z oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w zes\u0142aniem do obozu koncentracyjnego. Na wspominanym tu berli\u0144skim Kongresie symbol zosta\u0142 wyr\u00f3\u017cniony odznak\u0105 Wiary i Wytrwania. Tym bardziej ze wzruszeniem ogl\u0105dam kopi\u0119 starej fotografii ukazuj\u0105cej wroc\u0142awianina W\u0142adys\u0142awa Zarembowicza, uczestnika Kongresu berli\u0144skiego. Fotografia przedstawia publiczny przemarsz dru\u017cyny harcerstwa polskiego w Niemczech, z proporcem z harcersk\u0105 lilijk\u0105 i Rod\u0142em, a na jej czele Zarembowicza, ostatniego dru\u017cynowego wroc\u0142awskiej dru\u017cyny harcerskiej im. Kr\u00f3la Boles\u0142awa Chrobrego. Zosta\u0142 spalony \u017cywcem 30 kwietnia 1944 roku w obozie koncentracyjnym Mauthausen.<\/p>\n\n\n\n Na zako\u0144czenie przedstawiam Pie\u015b\u0144 Rod\u0142a, autorstwa Edmunda Osma\u0144czyka.<\/p>\n\n\n\n \u201eOd wiek\u00f3w zwykli k\u0142a\u015b\u0107 w ofierze W niedziel\u0119, 8 marca 2026 roku, w Katedrze wroc\u0142awskiej i jej okolicy odby\u0142y si\u0119 rocznicowe uroczysto\u015bci zwi\u0105zane ze s\u0142ynnym berli\u0144skim Kongresem Zwi\u0105zku Polak\u00f3w w Niemczech z marca 1938 roku. Uchwalono na nim Pi\u0119\u0107 prawd Polak\u00f3w, kt\u00f3re stanowi\u0142y ideow\u0105 podstaw\u0119 dzia\u0142alno\u015bci Zwi\u0105zku. Jeste\u015bmy PolakamiWiara Ojc\u00f3w naszych jest wiar\u0105 naszych dzieciPolak Polakowi Bratem!Co dzie\u0144 Polak Narodowi s\u0142u\u017cyPolska… Czytaj dalej Rod\u0142o we Wroc\u0142awiu<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":31,"featured_media":6182,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[409],"tags":[],"class_list":["post-6181","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-83","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6181","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/31"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6181"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6181\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6185,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6181\/revisions\/6185"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6182"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6181"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6181"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6181"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Wiara Ojc\u00f3w naszych jest wiar\u0105 naszych dzieci<\/em>
Polak Polakowi Bratem!<\/em>
Co dzie\u0144 Polak Narodowi s\u0142u\u017cy<\/em>
Polska Matk\u0105 nasz\u0105 \u2013 nie wolno m\u00f3wi\u0107 o Matce \u017ale!<\/em><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/P.Gaglik_afisz-Ludomira-Kepczynskiego-fot.-Polak-w-Niemczech.jpg\")
Od wiek\u00f3w walczy\u0107 co dnia na nowo,
O okruch prawa, polskie w Boga wierz\u0119.
O polsk\u0105 dusz\u0119, ka\u017cde polskie s\u0142owo!
Jeste\u015bmy Polakami i tego \u017cadna moc nie zmieni\u2026\u201d<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"