{"id":5914,"date":"2026-02-14T13:22:18","date_gmt":"2026-02-14T12:22:18","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=5914"},"modified":"2026-02-14T13:22:18","modified_gmt":"2026-02-14T12:22:18","slug":"niech-zyja-ostatki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=5914","title":{"rendered":"Niech \u017cyj\u0105 ostatki"},"content":{"rendered":"\n

czyli tradycja, kt\u00f3ra nadal trwa!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czas bo\u017conarodzeniowych rado\u015bci mamy za sob\u0105, trwa karnawa\u0142, a niebawem b\u0119dziemy mieli ostatki. Okre\u015bla si\u0119 je tak\u017cemi\u0119sopustem i s\u0105 to po prostu ostatnie dni karnawa\u0142u, czas tu\u017c przed Wielkim Postem. Okres ten trwa od t\u0142ustego czwartku do wtorku poprzedzaj\u0105cego \u015arod\u0119 Popielcow\u0105. W ubieg\u0142ym roku kilka dni przed Wielkim Postem sp\u0119dza\u0142am w Toruniu. I w\u0142a\u015bnie tam okaza\u0142o si\u0119, \u017ce tradycja ostatkowych pochod\u00f3w przebiera\u0144c\u00f3w w mie\u015bcie Kopernika trwa nadal i nawi\u0105zuje do staropolskich obyczaj\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

W tym miejscu warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce dzi\u015b coraz cz\u0119\u015bciej doceniamy rozmaite tradycje. Ostatnio sta\u0142o si\u0119 tak z balami organizowanymi na sto dni przed matur\u0105, czyli studni\u00f3wkami. Filmiki pokazuj\u0105ce jak elegancko ubrana polska m\u0142odzie\u017c ta\u0144czy poloneza sta\u0142y si\u0119 hitem Internetu. Rzeczywi\u015bcie, gdy widzimy jak kolejne pokolenia, podobnie jak ich rodzice i dziadkowie, kontynuuj\u0105 t\u0119 pi\u0119kn\u0105 tradycj\u0119, to \u0142za si\u0119 w oku kr\u0119ci! Co prawda kiedy\u015b ta\u0144czono w takt poloneza Po\u017cegnanie Ojczyzny<\/em> Micha\u0142a Kleofasa Ogi\u0144skiego, a dzisiaj na studni\u00f3wkach kr\u00f3luje polonez skomponowany przez Wojciecha Kilara specjalnie do filmu Pan Tadeusz,<\/em> ale elegancja i szyk pozostaj\u0105 te same.<\/p>\n\n\n\n

W dawnej Polsce w karnawale naprawd\u0119 hucznie si\u0119 bawiono. Odbywa\u0142y si\u0119 wielkie uczty, turnieje, polowania, dworskie bale i maskarady, a w\u015br\u00f3d szlachty popularne by\u0142y kuligi. W miastach organizowano zabawy taneczne, a w wiejskich karczmach bawiono si\u0119 przy muzyce, czekaj\u0105c na przebiera\u0144c\u00f3w, odgrywaj\u0105cych rozmaite zabawne scenki. Odwiedzano si\u0119 r\u00f3wnie\u017c \u201epo s\u0105siedzku\u201d, czemu zawsze towarzyszy\u0142 pocz\u0119stunek z du\u017c\u0105 ilo\u015bci\u0105 t\u0142ustego jedzenia, w\u00f3dki i piwa.<\/p>\n\n\n\n

W dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym bale karnawa\u0142owe by\u0142y wa\u017cnymi i oczekiwanymi wydarzeniami. T\u0142umnie bywa\u0142a na nich ca\u0142a elita towarzyska. Niezwykle popularne by\u0142y bale maskowe. Trzeba bowiem wiedzie\u0107, \u017ce: \u201eBal maskowy by\u0142, owszem, zabaw\u0105, ale tak\u017ce przedsi\u0119wzi\u0119ciem traktowanym z wielk\u0105 powag\u0105, a talent kostiumograficzny stanowi\u0142 ceniony walor towarzyski\u201d. Przygotowanie oprawy najelegantszych bal\u00f3w organizatorzy powierzali zwykle specjalistycznym firmom.<\/p>\n\n\n\n

W Polsce zabawom i biesiadom zapustnym towarzyszy\u0142y liczne zwyczaje i obrz\u0119dy ludowe oraz zachowane w nich relikty praktyk magicznych, wegetacyjnych, a tak\u017ce archaicznych procedur spo\u0142eczno \u2013 prawnych.<\/p>\n\n\n\n

W odbywaj\u0105cych si\u0119 w ca\u0142ym kraju pochodach zapustnych przebiera\u0144c\u00f3w chodzi\u0142y opr\u00f3cz Cyganek i Cygan\u00f3w, diab\u0142\u00f3w i dziad\u00f3w, Turk\u00f3w i Niemc\u00f3w, doktor\u00f3w, policjant\u00f3w, na czele z ksi\u0119ciem Zapustnym \u2013 tak\u017ce przebrane postacie zwierz\u0105t: nied\u017awied\u017a, koza, kozio\u0142, turo\u0144, konik oraz zwiastuj\u0105ce wiosn\u0119 bociany i \u017curawie. By\u0142y to personifikacje b\u00f3stw p\u0142odno\u015bci i urodzaju. Ich przybycie do domu, zaczepki, \u017carty, weso\u0142e zabawy mia\u0142y przynosi\u0107 szcz\u0119\u015bcie, pobudza\u0107 wegetacj\u0119 ro\u015blin i sprzyja\u0107 urodzajom.<\/p>\n\n\n\n

Podczas ostatnich zapustnych zabaw (ostatki) niszczono i symbolicznie grzebano r\u00f3\u017cne postacie i przedmioty. Zwyczaje te t\u0142umaczono zwykle jako ostateczne po\u017cegnanie wszystkich zabaw, uciech i grzech\u00f3w karnawa\u0142owych. W istocie by\u0142y to relikty praktyk kultowych, odprawianych niegdy\u015b na przedwio\u015bniu, polegaj\u0105cych na niszczeniu (topieniu, \u015bcinaniu, wieszaniu) symboli zimy, uto\u017csamianej ze \u015bmierci\u0105 i wszelkim z\u0142em, i maj\u0105cych pobudzi\u0107 do \u017cycia si\u0142y przyrody oraz spowodowa\u0107 zmian\u0119 p\u00f3r roku i przy\u015bpieszy\u0107 nadej\u015bcie wiosny. Zwyczajowo wszystkie zabawy karnawa\u0142owe ko\u0144czy\u0142y si\u0119 o p\u00f3\u0142nocy, z nastaniem \u015arody Popielcowej.<\/p>\n\n\n\n

Niegdy\u015b liczne, bogate, r\u00f3\u017cnorodne zwyczaje i obrz\u0119dy zapustne w wi\u0119kszo\u015bci nie dotrwa\u0142y do naszych czas\u00f3w. Prawie ca\u0142kowicie zanik\u0142a tradycja zabaw i bali karnawa\u0142owych. Zosta\u0142a ona ograniczona i sprowadzona jedynie do zabawy sylwestrowej, dyskotek, a tak\u017ce spotka\u0144 i pocz\u0119stunk\u00f3w urz\u0105dzanych jeszcze w T\u0142usty Czwartek, ostatni\u0105 sobot\u0119 i ostatni wtorek karnawa\u0142u. Dlatego ubieg\u0142oroczny poch\u00f3d zapustnych przebiera\u0144c\u00f3w na ulicach Torunia niezwykle mnie ucieszy\u0142, bowiem piel\u0119gnowanie tradycji jest we wsp\u00f3\u0142czesnym, troch\u0119 zwariowanym, \u015bwiecie czym\u015b o\u017cywczym i pi\u0119knym zarazem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

czyli tradycja, kt\u00f3ra nadal trwa! Czas bo\u017conarodzeniowych rado\u015bci mamy za sob\u0105, trwa karnawa\u0142, a niebawem b\u0119dziemy mieli ostatki. Okre\u015bla si\u0119 je tak\u017cemi\u0119sopustem i s\u0105 to po prostu ostatnie dni karnawa\u0142u, czas tu\u017c przed Wielkim Postem. Okres ten trwa od t\u0142ustego czwartku do wtorku poprzedzaj\u0105cego \u015arod\u0119 Popielcow\u0105. W ubieg\u0142ym roku kilka dni przed Wielkim Postem sp\u0119dza\u0142am… Czytaj dalej Niech \u017cyj\u0105 ostatki<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":5916,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[407],"tags":[],"class_list":["post-5914","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-81","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5914","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5914"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5914\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5917,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5914\/revisions\/5917"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5916"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5914"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5914"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5914"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}