{"id":5623,"date":"2025-12-18T19:01:26","date_gmt":"2025-12-18T18:01:26","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=5623"},"modified":"2025-12-18T19:01:26","modified_gmt":"2025-12-18T18:01:26","slug":"strategia-bezpieczenstwa-narodowego-usa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=5623","title":{"rendered":"Strategia Bezpiecze\u0144stwa Narodowego USA"},"content":{"rendered":"\n

Warszawa, 5 grudnia 2025 r.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

NOTATKA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

5 grudnia 2025 roku Bia\u0142y Dom opublikowa\u0142 now\u0105 Strategi\u0119 Bezpiecze\u0144stwa Narodowego USA. Dokument zapowiada fundamentaln\u0105 przebudow\u0119 podej\u015bcia Stan\u00f3w Zjednoczonych do \u015bwiata. W Strategii zredefiniowany zosta\u0142 interes narodowy USA, poprzez przesuni\u0119cie akcentu z globalnego zaanga\u017cowania na ochron\u0119 suwerenno\u015bci, odbudow\u0119 si\u0142y wewn\u0119trznej i koncentracj\u0119 na rywalizacji mocarstw \u2013 przede wszystkim z Chinami. W Strategii odrzuca si\u0119 za\u0142o\u017cenia liberalnego porz\u0105dku mi\u0119dzynarodowego, k\u0142ad\u0105c nacisk na realizm, selektywne zaanga\u017cowanie i wymuszon\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 sojusznik\u00f3w za ich w\u0142asne bezpiecze\u0144stwo. Wprowadza si\u0119 tak\u017ce rewolucj\u0119 geoekonomiczn\u0105 opart\u0105 na reindustrializacji, dominacji energetycznej i odbudowie bazy militarnej USA. Dokument ma daleko id\u0105ce konsekwencje dla Europy i Polski: przesuwa ci\u0119\u017car odpowiedzialno\u015bci za bezpiecze\u0144stwo na pa\u0144stwa regionu, zwi\u0119ksza strategiczne znaczenie naszej cz\u0119\u015bci Europy, otwiera przed Polsk\u0105 nowe szanse, ale i wymusza wi\u0119ksz\u0105 samodzielno\u015b\u0107 obronn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Strategia Bezpiecze\u0144stwa Narodowego USA nale\u017cy do najbardziej znacz\u0105cych dokument\u00f3w strategicznych ostatnich dekad. Dokument odrzuca dotychczasowe za\u0142o\u017cenia dominuj\u0105ce w polityce Stan\u00f3w Zjednoczonych od ko\u0144ca zimnej wojny \u2013 przede wszystkim ide\u0119, wed\u0142ug kt\u00f3rej USA pe\u0142ni\u0105 rol\u0119 gwaranta globalnego porz\u0105dku liberalnego oraz stra\u017cnika stabilno\u015bci rozumianej w kategoriach uniwersalistycznych.<\/p>\n\n\n\n

Strategia oparta jest na kilku kluczowych zasadach i priorytetach. W\u015br\u00f3d zasad wymienia si\u0119: zaw\u0119\u017cenie definicji interesu narodowego; wymuszanie pokoju poprzez si\u0142\u0119; sk\u0142onno\u015b\u0107 do pow\u015bci\u0105gliwo\u015bci strategicznej w sprawach dotycz\u0105cych innych narod\u00f3w; elastyczny realizm w relacjach z innymi pa\u0144stwami; prymat pa\u0144stw narodowych w stosunkach mi\u0119dzynarodowych; ochron\u0119 suwerenno\u015bci; utrzymywanie r\u00f3wnowagi si\u0142 w wymiarze globalnym i regionalnym; priorytetowe traktowanie w\u0142asnych pracownik\u00f3w; sprawiedliwe traktowanie USA; rozw\u00f3j i promowanie kompetencji. W\u015br\u00f3d priorytet\u00f3w wymienione zosta\u0142y: zako\u0144czenie epoki masowej migracji w wymiarze globalnym; ochron\u0119 podstawowych praw i wolno\u015bci USA; sprawiedliwy podzia\u0142 ci\u0119\u017car\u00f3w i koszt\u00f3w zwi\u0105zanych z utrzymywaniem porz\u0105dku \u015bwiatowego; d\u0105\u017cenie do porozumie\u0144 pokojowych; rozwijanie bezpiecze\u0144stwa gospodarczego.<\/p>\n\n\n\n

Nowe spojrzenie na interes narodowy USA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

U podstaw Strategii znajduje si\u0119 za\u0142o\u017cenie, \u017ce Ameryka przez dziesi\u0119ciolecia anga\u017cowa\u0142a si\u0119 w zbyt szerok\u0105 gam\u0119 dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re nie przynosi\u0142y jej strategicznych korzy\u015bci. W dokumencie dokonuje si\u0119 wi\u0119c fundamentalnego ci\u0119cia: interes narodowy USA zostaje zaw\u0119\u017cony i zdefiniowany w spos\u00f3b bardziej instrumentalny. Obejmuje on przede wszystkim ochron\u0119 suwerenno\u015bci, bezpiecze\u0144stwo terytorialne, stabilno\u015b\u0107 wewn\u0119trzn\u0105, kontrol\u0119 migracji oraz zachowanie przewagi gospodarczej i technologicznej.<\/p>\n\n\n\n

\u015awiat nie jest postrzegany jako wsp\u00f3lnota pa\u0144stw, kt\u00f3re \u0142\u0105czy wsp\u00f3lny \u201eprojekt demokratyczny\u201d, lecz jako mozaika suwerennych podmiot\u00f3w, z kt\u00f3rych ka\u017cdy ma prawo do w\u0142asnych interes\u00f3w i w\u0142asnej drogi rozwoju. Stany Zjednoczone stwierdzaj\u0105, \u017ce nie b\u0119d\u0105 pr\u00f3bowa\u0142y narzuca\u0107 innym pa\u0144stwom modeli spo\u0142ecznych ani politycznych. Oznacza to odej\u015bcie od polityki interwencjonizmu w obronie warto\u015bci, kt\u00f3ra definiowa\u0142a dotychczasowe dzia\u0142ania kolejnych administracji USA.<\/p>\n\n\n\n

Nacisk na odnow\u0119 samej Ameryki \u2013 zar\u00f3wno jako pa\u0144stwa, jak i wsp\u00f3lnoty narodowej. Bezpiecze\u0144stwo i si\u0142a USA maj\u0105 mie\u0107 swoj\u0105 podstaw\u0119 nie w globalnym systemie instytucjonalnym, lecz w kondycji wewn\u0119trznej narodu. W centrum znajduje si\u0119 odbudowa klasy \u015bredniej, reindustrializacja, dominacja energetyczna, a tak\u017ce rekonstrukcja sp\u00f3jno\u015bci kulturowej.<\/p>\n\n\n\n

Pok\u00f3j przez si\u0142\u0119 i nowa dyplomacja USA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jednym z najbardziej charakterystycznych aspekt\u00f3w Strategii jest powr\u00f3t do doktryny \u201ePok\u00f3j przez si\u0142\u0119\u201d, lecz w wersji o wiele bardziej dynamicznej ni\u017c w przesz\u0142o\u015bci. USA deklaruj\u0105, \u017ce b\u0119d\u0105 dysponowa\u0107 najsilniejsz\u0105 armi\u0105 \u015bwiata, nie po to jednak, aby prowadzi\u0107 kosztowne wojny ekspedycyjne, lecz aby uniemo\u017cliwia\u0107 ich wybuch tam, gdzie mog\u0142yby zaszkodzi\u0107 interesom ameryka\u0144skim.<\/p>\n\n\n\n

Si\u0142a militarna USA ma by\u0107 narz\u0119dziem nie tylko odstraszania, lecz tak\u017ce wp\u0142ywu politycznego. Strategia przedstawia wizj\u0119 Ameryki jako pa\u0144stwa zdolnego do wygaszania konflikt\u00f3w poprzez aktywn\u0105 dyplomacj\u0119 wspart\u0105 przewag\u0105 si\u0142ow\u0105. Jest to dyplomacja transakcyjna: USA nie chc\u0105 administrowa\u0107 \u015bwiatem, ale chc\u0105 m\u00f3c przechyla\u0107 szal\u0119 tam, gdzie zbyt du\u017ca niestabilno\u015b\u0107 mog\u0142aby zagrozi\u0107 ich bezpiecze\u0144stwu lub pozycji gospodarczej.<\/p>\n\n\n\n

W przeciwie\u0144stwie do wcze\u015bniejszych epok USA nie widz\u0105 swojej roli w prowadzeniu \u201ed\u0142ugich wojen\u201d, nie d\u0105\u017c\u0105 do rekonstrukcji pa\u0144stw po upadkach re\u017cim\u00f3w, nie chc\u0105 in\u017cynierii spo\u0142ecznej na globaln\u0105 skal\u0119. \u015awiat jest zbyt z\u0142o\u017cony, a taka polityka \u2013 zbyt kosztowna.<\/p>\n\n\n\n

USA vs globalny system gospodarczy<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jednym z najbardziej prze\u0142omowych element\u00f3w Strategii jest jej cz\u0119\u015b\u0107 ekonomiczna. USA deklaruj\u0105, \u017ce utrzymanie ich pozycji globalnej wymaga fundamentalnej przebudowy gospodarki \u2013 zar\u00f3wno w\u0142asnej, jak i globalnej. W dokumencie pojawia si\u0119 kilka kluczowych osi tej transformacji:<\/p>\n\n\n\n

reindustrializacja USA \u2013 Ameryka nie chce ju\u017c polega\u0107 na globalizacji. Produkcja ma wr\u00f3ci\u0107 do kraju, a bezpiecze\u0144stwo gospodarcze \u2013 sta\u0107 si\u0119 filarem bezpiecze\u0144stwa narodowego;<\/p>\n\n\n\n

dominacja energetyczna \u2013 USA og\u0142aszaj\u0105 koniec polityk klimatycznych opartych na redukcji emisji jako priorytecie strategicznym. Energia ma by\u0107 tania i stanowi\u0107 narz\u0119dzie wp\u0142ywu. Eksport energii ma by\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142em pot\u0119gi USA. W tym kontek\u015bcie USA staj\u0105 si\u0119 konkurentem, a nie promotorem unijnej polityki klimatycznej;<\/p>\n\n\n\n

odbudowa bazy przemys\u0142u obronnego \u2013 przewaga militarna USA wymaga masowej odbudowy zdolno\u015bci produkcji zbrojeniowej. To zapowied\u017a najwi\u0119kszego od zimnej wojny wzmocnienia przemys\u0142u obronnego;<\/p>\n\n\n\n

nowa rola dolara i finans\u00f3w \u2013 z zapis\u00f3w Strategii mo\u017cna wnioskowa\u0107, \u017ce hegemonia finansowa USA w \u015bwiecie nie jest gwarantowana. USA zamierzaj\u0105 j\u0105 utrzyma\u0107 poprzez integracj\u0119 rynk\u00f3w kapita\u0142owych kraj\u00f3w rozwijaj\u0105cych si\u0119 z systemem ameryka\u0144skim oraz dominacj\u0119 w technologiach finansowych. Decyduj\u0105ce znaczenie dla USA ma region Indo-Pacyfiku. USA stawiaj\u0105 sobie za cel nie tyle powstrzymanie Chin, co utrzymanie przewagi technologicznej i kontroli nad kluczowymi segmentami globalnych \u0142a\u0144cuch\u00f3w dostaw. Tajwan staje si\u0119 nie tylko kwesti\u0105 strategiczn\u0105, lecz cywilizacyjn\u0105 \u2013 produkowane tam mikroprocesory to fundament \u015bwiatowej gospodarki.<\/p>\n\n\n\n

Hierarchizacja region\u00f3w \u015bwiata<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Strategia wyznacza jasn\u0105 hierarchi\u0119 region\u00f3w, wskazuj\u0105c, gdzie USA zamierzaj\u0105 koncentrowa\u0107 swoj\u0105 uwag\u0119, \u015brodki i si\u0142\u0119 polityczn\u0105. To odej\u015bcie od wcze\u015bniejszego podej\u015bcia, w kt\u00f3rym USA stara\u0142y si\u0119 utrzymywa\u0107 r\u00f3wnomiern\u0105 obecno\u015b\u0107 globaln\u0105. Dokument wyr\u00f3\u017cnia pi\u0119\u0107 kluczowych region\u00f3w, z kt\u00f3rych ka\u017cdy pe\u0142ni odmienn\u0105 funkcj\u0119 w ameryka\u0144skiej wizji \u0142adu mi\u0119dzynarodowego:<\/p>\n\n\n\n

Indo-Pacyfik \u2013 region najwy\u017cszego priorytetu, strategiczne centrum globalnej rywalizacji USA z Chinami, obszar, gdzie rozstrzygnie si\u0119 przysz\u0142y uk\u0142ad si\u0142 w wymiarze globalnym. USA skupiaj\u0105 tam swoje wysi\u0142ki wojskowe, gospodarcze i technologiczne, staraj\u0105c si\u0119 utrzyma\u0107 swobod\u0119 \u017ceglugi, wspiera\u0107 sojusznik\u00f3w i powstrzymywa\u0107 ekspansj\u0119 Chin. Tajwan jest tu kluczowym punktem zapalnym, a pierwszy \u0142a\u0144cuch wysp \u2013 geostrategicznym fundamentem odstraszania. (Pierwszy \u0142a\u0144cuch wysp to pas wysp rozci\u0105gaj\u0105cy si\u0119 od Japonii, poprzez archipelag Riukiu i Tajwan, a\u017c po Filipiny i Borneo, tworz\u0105cy naturaln\u0105 barier\u0119 oddzielaj\u0105c\u0105 Chiny od otwartego Oceanu Spokojnego.)<\/p>\n\n\n\n

P\u00f3\u0142kula Zachodnia \u2013 Ameryka deklaruje odnowienie Doktryny Monroe\u2019a, uznaj\u0105c p\u00f3\u0142kul\u0119 (Zachodni\u0105 Hemisfer\u0119) za obszar, w kt\u00f3rym \u017cadne zewn\u0119trzne mocarstwo nie mo\u017ce uzyska\u0107 wp\u0142yw\u00f3w. Priorytetem jest eliminacja ingerencji Chin i Rosji, walka z kartelami oraz kontrola migracji. Region ma by\u0107 r\u00f3wnie\u017c miejscem relokacji produkcji i budowy bezpiecznych \u0142a\u0144cuch\u00f3w dostaw. USA chc\u0105 tu pe\u0142nej dominacji, traktuj\u0105c obie Ameryki jako cz\u0119\u015b\u0107 swojej strategicznej g\u0142\u0119bi.<\/p>\n\n\n\n

Europa jest w Strategii przedstawiona jako kluczowy, lecz powa\u017cnie os\u0142abiony partner. Autorzy wskazuj\u0105 na g\u0142\u0119bokie procesy erozji wewn\u0119trznej, kt\u00f3re podwa\u017caj\u0105 stabilno\u015b\u0107 kontynentu: dramatyczny spadek dzietno\u015bci i starzenie si\u0119 populacji, kryzys to\u017csamo\u015bci i wi\u0119zi spo\u0142ecznych, niekontrolowana migracja, kt\u00f3ra w ocenie USA os\u0142abia sp\u00f3jno\u015b\u0107 narodow\u0105 i generuje napi\u0119cia. USA wyra\u017caj\u0105 sceptycyzm wobec roli Unii Europejskiej, argumentuj\u0105c, \u017ce jej technokratyczne zarz\u0105dzanie, centralizacja i nadregulacja ograniczaj\u0105 zdolno\u015b\u0107 pa\u0144stw do reagowania na zagro\u017cenia oraz os\u0142abiaj\u0105 suwerenno\u015b\u0107. Europa jawi si\u0119 jako obszar bogaty, ale politycznie kruchy i demograficznie ulegaj\u0105cy szybkiemu os\u0142abieniu.<\/p>\n\n\n\n

Strategia podkre\u015bla r\u00f3wnie\u017c strukturalny kryzys europejskich zdolno\u015bci obronnych. Mimo bogactwa i potencja\u0142u gospodarczego Stary Kontynent nie zbudowa\u0142 adekwatnej si\u0142y militarnej, pozostaj\u0105c w znacznym stopniu zale\u017cnym od USA. Brak interoperacyjno\u015bci, niewystarczaj\u0105ce zapasy sprz\u0119tu, niska gotowo\u015b\u0107 bojowa i s\u0142aba baza przemys\u0142owa powoduj\u0105, \u017ce Europa nie jest w stanie samodzielnie zarz\u0105dza\u0107 zagro\u017ceniami, co uwidoczni\u0142a wojna w Ukrainie. Przed\u0142u\u017caj\u0105cy si\u0119 konflikt obna\u017ca polityczne podzia\u0142y Europy oraz jej niezdolno\u015b\u0107 do d\u0142ugotrwa\u0142ego wsparcia wysi\u0142ku wojennego, co w przysz\u0142o\u015bci mo\u017ce ograniczy\u0107 jej rol\u0119 jako wiarygodnego filaru NATO i sojusznika USA.<\/p>\n\n\n\n

Polityka USA wobec Europy b\u0119dzie realizowana przede wszystkich w nast\u0119puj\u0105cych obszarach: przywr\u00f3cenia warunk\u00f3w stabilno\u015bci wewn\u0105trz Europy oraz stabilno\u015bci strategicznej w relacjach z Rosj\u0105; umo\u017cliwienia Europie \u201estani\u0119cia na w\u0142asnych nogach\u201d i funkcjonowania jako grupa zbie\u017cnych, suwerennych pa\u0144stw, w tym poprzez przej\u0119cie podstawowej odpowiedzialno\u015bci za w\u0142asn\u0105 obron\u0119; otwarcia europejskich rynk\u00f3w na ameryka\u0144skie towary i us\u0142ugi; zako\u0144czenia \u201epostrzegania NATO jako sojuszu permanentnie rozszerzaj\u0105cego si\u0119\u201d. USA podkre\u015blaj\u0105 potrzeb\u0119 odbudowy europejskiej civilizational confidence<\/em> (pewno\u015bci cywilizacyjnej lub zaufania cywilizacyjnego).<\/p>\n\n\n\n

W tej diagnozie wyra\u017anie wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 \u201ezdrowe pa\u0144stwa Europy \u015arodkowej, Wschodniej i Po\u0142udniowej\u201d, kt\u00f3re s\u0105 przedstawione jako bardziej stabilne, odporne i zdeterminowane w sprawach bezpiecze\u0144stwa. W Strategii sugeruje si\u0119 wzmacnianie tych pa\u0144stw poprzez wi\u0119zi gospodarcze, sprzeda\u017c uzbrojenia, wsp\u00f3\u0142prac\u0119 polityczn\u0105 oraz wymian\u0119 kulturow\u0105 i edukacyjn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Bliski Wsch\u00f3d \u2013 przej\u015bcie od modelu intensywnej interwencji do modelu utrzymywania r\u00f3wnowagi si\u0142 przy minimalnym zaanga\u017cowaniu w\u0142asnym. Priorytetami s\u0105 bezpiecze\u0144stwo Izraela, kontrola szlak\u00f3w energetycznych oraz zapobieganie odrodzeniu si\u0119 terroryzmu. W dokumencie podkre\u015bla si\u0119, \u017ce region ma sta\u0107 si\u0119 przestrzeni\u0105 wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej (AI, atom, obronno\u015b\u0107), a nie kosztownych kampanii wojennych. Kluczowym elementem jest tak\u017ce ograniczenie wp\u0142yw\u00f3w Iranu.<\/p>\n\n\n\n

Afryka jest postrzegana jako kontynent przysz\u0142ych mo\u017cliwo\u015bci gospodarczych, szczeg\u00f3lnie w sektorze energii i minera\u0142\u00f3w krytycznych. USA chc\u0105 odej\u015b\u0107 od modelu opartego na pomocy rozwojowej na rzecz inwestycji i budowy d\u0142ugofalowych partnerstw. Jednocze\u015bnie w Strategii wskazuje si\u0119 na konieczno\u015b\u0107 stabilizowania wybranych pa\u0144stw, przeciwdzia\u0142ania ekspansji Chin oraz ograniczania wrogiej aktywno\u015bci terrorystycznej, przy unikaniu wieloletnich misji wojskowych.<\/p>\n\n\n\n

Link do dokumentu:<\/p>\n\n\n\n

\nhttps:\/\/www.whitehouse.gov\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/2025-National-Security-Strategy.pdf\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Warszawa, 5 grudnia 2025 r. NOTATKA 5 grudnia 2025 roku Bia\u0142y Dom opublikowa\u0142 now\u0105 Strategi\u0119 Bezpiecze\u0144stwa Narodowego USA. Dokument zapowiada fundamentaln\u0105 przebudow\u0119 podej\u015bcia Stan\u00f3w Zjednoczonych do \u015bwiata. W Strategii zredefiniowany zosta\u0142 interes narodowy USA, poprzez przesuni\u0119cie akcentu z globalnego zaanga\u017cowania na ochron\u0119 suwerenno\u015bci, odbudow\u0119 si\u0142y wewn\u0119trznej i koncentracj\u0119 na rywalizacji mocarstw \u2013 przede wszystkim z… Czytaj dalej Strategia Bezpiecze\u0144stwa Narodowego USA<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":5624,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[403],"tags":[],"class_list":["post-5623","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-77","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5623","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5623"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5623\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5625,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5623\/revisions\/5625"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5624"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5623"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5623"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5623"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}