{"id":5167,"date":"2025-10-08T12:03:04","date_gmt":"2025-10-08T10:03:04","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=5167"},"modified":"2025-10-08T12:03:04","modified_gmt":"2025-10-08T10:03:04","slug":"wieczny-tulacz-nareszcie-w-domu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=5167","title":{"rendered":"Wieczny tu\u0142acz nareszcie w domu"},"content":{"rendered":"\n

Kilka s\u0142\u00f3w o <\/strong>Sergiuszu Piaseckim<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki staraniom Biura Upami\u0119tniania Walk i M\u0119cze\u0144stwa IPN sprowadzono do Polski doczesne szcz\u0105tki Sergiusza Piaseckiego. 25 wrze\u015bnia 2025 roku na Cmentarzu Wojskowym na Pow\u0105zkach odby\u0142a si\u0119 ceremonia pogrzebowa pisarza z udzia\u0142em prezydenta Karola Nawrockiego.<\/p>\n\n\n\n

Dlaczego prezydentowi zale\u017ca\u0142o na upami\u0119tnieniu pisarza ma\u0142o znanego, nieobecnego w przewodnikach literackich a\u017c do roku 1990?Gazeta Wyborcza sugeruje wyja\u015bnienie artyku\u0142em zatytu\u0142owanym: \u201ePrzemytnik, kokainista, agent wywiadu, maskotka salon\u00f3w. Karol Nawrocki chcia\u0142by by\u0107 jak jego ulubiony pisarz?\u201d. Trudno o bardziej prostack\u0105 sugesti\u0119. Oczywi\u015bcie Piasecki nie m\u00f3g\u0142by by\u0107 ulubionym pisarzem redaktor\u00f3w tej gazety. Powinien interesowa\u0107 Polak\u00f3w nie dlatego, \u017ce pope\u0142nia\u0142 b\u0142\u0119dy, upada\u0142, wywo\u0142ywa\u0142 awantury i b\u00f3jki, ale dlatego, \u017ce powstawa\u0142, nawraca\u0142 si\u0119, wreszcie przeszed\u0142 g\u0142\u0119bok\u0105 przemian\u0119 wewn\u0119trzn\u0105 i zosta\u0142 wybitnym pisarzem. Nale\u017cy doda\u0107: pisarzem, kt\u00f3ry postanowi\u0142 by\u0107 Polakiem.<\/p>\n\n\n\n

Urodzi\u0142 si\u0119 w 1901 roku na Bia\u0142orusi. Jego matka zmar\u0142a, gdy by\u0142 jeszcze dzieckiem. Wychowywa\u0142 si\u0119 w domu pozbawionym mi\u0142o\u015bci, pod okiem sadystycznej macochy i oboj\u0119tnego ojca. Chodzi\u0142 do rosyjskich szk\u00f3\u0142, nie m\u00f3wi\u0142 po polsku. Szybko si\u0119 usamodzielni\u0142, w 1917 roku pojecha\u0142 do Moskwy i na w\u0142asne oczy pozna\u0142 dobrodziejstwa rewolucji bolszewickiej. Znienawidzi\u0142 komunizm i walczy\u0142 z nim przez ca\u0142e \u017cycie. Najpierw w powsta\u0144czej Bia\u0142oruskiej Partii Ch\u0142opskiej \u201eZielony D\u0105b\u201d, popieranej przez II RP, potem bra\u0142 udzia\u0142 w wojnie polsko-bolszewickiej i w obronie Warszawy. Po demobilizacji ima\u0142 si\u0119 r\u00f3\u017cnych zaj\u0119\u0107, zajmowa\u0142 si\u0119 przemytem, fa\u0142szowa\u0142 czeki, a poniewa\u017c zna\u0142 j\u0119zyk rosyjski i bia\u0142oruski, zdecydowa\u0142 si\u0119 na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z polskim wywiadem. Jego zadaniem by\u0142o dostarczanie funduszy polskim agentom dzia\u0142aj\u0105cym na terenie Zwi\u0105zku Sowieckiego.<\/p>\n\n\n\n

Wielokrotne przekraczanie granicy nie sprawia\u0142o mu \u017cadnych k\u0142opot\u00f3w. Niestety nie by\u0142 wolny od pokus: poniewa\u017c mia\u0142 dost\u0119p do narkotyk\u00f3w, popad\u0142 w uzale\u017cnienie i straci\u0142 prac\u0119 w wywiadzie. Potem pope\u0142ni\u0142 przest\u0119pstwo \u2013 wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w napadzie z broni\u0105 w r\u0119ku na poci\u0105g, za co zosta\u0142 skazany na kar\u0119 \u015bmierci. S\u0105d uwzgl\u0119dni\u0142 jednak\u017ce jego wcze\u015bniejsze zas\u0142ugi i zmieni\u0142 wyrok na pi\u0119tna\u015bcie lat wi\u0119zienia. W wi\u0119zieniu nast\u0105pi\u0142 prze\u0142om. Prezydent Nawrocki tak opisa\u0142 ten moment przemiany: \u201eTam przyszed\u0142 Damaszek. Damaszek Sergiusza Piaseckiego, kt\u00f3ry czyta\u0142 Pismo \u015awi\u0119te, nauczy\u0142 si\u0119 pi\u0119knego literackiego j\u0119zyka polskiego. Na skrawkach papieru napisa\u0142 najpierw powie\u015b\u0107 Pi\u0105ty etap<\/em>, a potem Kochanka Wielkiej Nied\u017awiedzicy<\/em>, kt\u00f3ra da\u0142a mu wolno\u015b\u0107\u201d. Prezydent por\u00f3wnuje pisarza do \u015bw. Paw\u0142a, kt\u00f3ry te\u017c b\u0142\u0105dzi\u0142, prze\u015bladowa\u0142 wyznawc\u00f3w Chrystusa, ale w drodze do Damaszku spotka\u0142 Chrystusa, kt\u00f3ry uczyni\u0142 go wiernym s\u0142ug\u0105 i g\u0142osicielem Ewangelii.<\/p>\n\n\n\n

Tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 Piaseckiego zainteresowa\u0142 si\u0119 Melchior Wa\u0144kowicz i to dzi\u0119ki jego staraniom prezydent Mo\u015bcicki u\u0142askawi\u0142 skazanego. Wi\u0119zienie zniszczy\u0142o jednak jego zdrowie, zachorowa\u0142 na gru\u017alic\u0119, wi\u0119c przez jaki\u015b czas przebywa\u0142 na leczeniu w Zakopanem. Pozna\u0142 tam wielu artyst\u00f3w, mi\u0119dzy innymi Stanis\u0142awa Ignacego Witkiewicza, kt\u00f3ry namalowa\u0142 kilka jego portret\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Wkr\u00f3tce wybuch\u0142a wojna. Piasecki walczy\u0142 w szeregach Armii Krajowej w Korpusie Ochrony Pogranicza. Wykonywa\u0142 te\u017c wyroki na zdrajcach i kolaborantach, uda\u0142o mu si\u0119 r\u00f3wnie\u017c wykra\u015b\u0107 wa\u017cne dokumenty z siedziby gestapo w Wilnie.<\/p>\n\n\n\n

Po wojnie musia\u0142 podj\u0105\u0107 najtrudniejsz\u0105 decyzj\u0119 w \u017cyciu \u2013 opu\u015bci\u0107 Polsk\u0119. Dobrze wiedzia\u0142, jaki los by go spotka\u0142, gdyby nie wyjecha\u0142. Zna\u0142 komunizm, by\u0142 \u015bwiadkiem zbrodni, zak\u0142amania i okrucie\u0144stwa bolszewik\u00f3w. Z ci\u0119\u017ckim sercem zostawi\u0142 \u017con\u0119 i syna i pod nazwiskiem Tomaszewicz przedosta\u0142 si\u0119 do W\u0142och. Potem zamieszka\u0142 w Londynie i tam zmar\u0142 w 1964 roku.<\/p>\n\n\n\n

O czym s\u0105 ksi\u0105\u017cki Sergiusza Piaseckiego? Jego syn W\u0142adys\u0142aw w rozmowie z Karolem Nawrockim (jeszcze prezesem IPN) odpowiada, \u017ce o ojcu. Wszystkie maj\u0105 charakter autobiograficzny, niekt\u00f3re pisane s\u0105 w formie dziennika. Jest w nich zawarty opis jego awanturniczego i barwnego \u017cycia, obfituj\u0105cego w niebezpieczne przygody, pe\u0142ne napi\u0119cia zwroty akcji i g\u0142\u0119bokie przemy\u015blenia. Najbardziej znana powie\u015b\u0107 \u201eKochanek Wielkiej Nied\u017awiedzicy\u201d przybli\u017ca czytelnikom prze\u017cycia przemytnik\u00f3w w pobli\u017cu polsko-radzieckiej granicy w latach dwudziestych. G\u0142\u00f3wny bohater wchodzi w ryzykowne uk\u0142ady, uczy si\u0119 sprytem zdobywa\u0107 pieni\u0105dze, prowadzi\u0107 gr\u0119 z czerwonoarmistami i stra\u017c\u0105 graniczn\u0105. Nie stroni te\u017c od pi\u0119knych kobiet, muzyki i alkoholu. Wielka Nied\u017awiedzica to konstelacja-drogowskaz, symbol sta\u0142ych warto\u015bci, domu i przyja\u017ani.<\/p>\n\n\n\n

Nie spos\u00f3b pomin\u0105\u0107 powie\u015bci \u201eZapiski oficera Armii Czerwonej\u201d. To ksi\u0105\u017cka ponadczasowa, bo przybli\u017ca mentalno\u015b\u0107 cz\u0142owieka przesi\u0105kni\u0119tego komunistyczn\u0105 ideologi\u0105. Niestety nie ma lekarstwa na ska\u017cenie propagand\u0105, nie mo\u017cna nauczy\u0107 cz\u0142owieka samodzielnego my\u015blenia, je\u015bli jego m\u00f3zg przeszed\u0142 przez magiel \u201eministerstwa prawdy\u201d. Akcja rozpoczyna si\u0119 17 wrze\u015bnia 1939 roku. Radziecki oficer Zubow wkracza do Wilna, by wyzwoli\u0107 Polak\u00f3w z r\u0105k bur\u017cuazyjnych oprawc\u00f3w. Dziwi si\u0119, \u017ce w sklepach jest mn\u00f3stwo towaru, a zwykli robotnicy maj\u0105 buty i ubrania. Korzystaj\u0105c z nadanej w\u0142adzy, rabuje, co si\u0119 tylko da, nie cofa si\u0119 przed u\u017cyciem si\u0142y, wierz\u0105c, \u017ce wszystkie dobra zawdzi\u0119cza Stalinowi i Hitlerowi, p\u00f3\u017aniej ju\u017c tylko Stalinowi.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawe s\u0105 losy innej, r\u00f3wnie\u017c autobiograficznej ksi\u0105\u017cki \u201e\u017bywot cz\u0142owieka rozbrojonego\u201d. Piasecki notowa\u0142 jej w\u0105tki jeszcze w wi\u0119zieniu w 1936 roku, ale wyda\u0142 j\u0105 dopiero w 1962 roku w Londynie. Jest to powie\u015b\u0107 o \u017co\u0142nierzu, kt\u00f3ry w 1921 roku, po demobilizacji, znalaz\u0142 si\u0119 po sowieckiej stronie i pr\u00f3bowa\u0142 r\u00f3\u017cnych sposob\u00f3w, aby wr\u00f3ci\u0107 do domu. Nie mia\u0142 pracy ani dachu nad g\u0142ow\u0105, wi\u0119c wchodzi\u0142 w rozmaite nieczyste interesy, staj\u0105c si\u0119 ofiar\u0105 nieuczciwych wsp\u00f3lnik\u00f3w, sp\u0119dzaj\u0105c czas w wi\u0119zieniu i obmy\u015blaj\u0105c plany ucieczki.<\/p>\n\n\n\n

Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Sergiusza Piaseckiego to jego \u017cycie. Szukanie drogi, dylematy, wybory, wreszcie dochodzenie do polsko\u015bci. W\u0142a\u015bciciele PRL nie mogli znie\u015b\u0107 prawdy, kt\u00f3r\u0105 im objawia\u0142. Skazali go na wygnanie z Polski i wygnanie z przestrzeni dusz i umys\u0142\u00f3w. Nie przewidzieli, \u017ce wr\u00f3ci i s\u0142owami polskiego prezydenta zn\u00f3w upomni si\u0119 o prawd\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Sergiusz Piasecki jako nastolatek pozna\u0142 istot\u0119 bolszewizmu i systemu komunistycznego w czasie rewolucji bolszewickiej. Wiedzia\u0142, \u017ce to system antywarto\u015bci, z\u0142a, k\u0142amstwa, pogardy do drugiego cz\u0142owieka, i swojego zdania nie zmieni\u0142 a\u017c do \u015bmierci. (\u2026)<\/em><\/p>\n\n\n\n

Po to, Ciebie, nasz Mistrzu, potrzebujemy tutaj i dlatego tak gor\u0105co ci\u0119 witamy jako Bohatera polskiej wolno\u015bci i polskiej literatury, bo chcemy, by\u015b by\u0142 z nami i m\u00f3wi\u0142 prawd\u0119 o nas samych.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kilka s\u0142\u00f3w o Sergiuszu Piaseckim Dzi\u0119ki staraniom Biura Upami\u0119tniania Walk i M\u0119cze\u0144stwa IPN sprowadzono do Polski doczesne szcz\u0105tki Sergiusza Piaseckiego. 25 wrze\u015bnia 2025 roku na Cmentarzu Wojskowym na Pow\u0105zkach odby\u0142a si\u0119 ceremonia pogrzebowa pisarza z udzia\u0142em prezydenta Karola Nawrockiego. Dlaczego prezydentowi zale\u017ca\u0142o na upami\u0119tnieniu pisarza ma\u0142o znanego, nieobecnego w przewodnikach literackich a\u017c do roku 1990?Gazeta… Czytaj dalej Wieczny tu\u0142acz nareszcie w domu<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":55,"featured_media":5168,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[395],"tags":[],"class_list":["post-5167","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-72","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5167","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/55"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5167"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5167\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5169,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5167\/revisions\/5169"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5168"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5167"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5167"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5167"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}