{"id":4882,"date":"2025-08-29T10:33:17","date_gmt":"2025-08-29T08:33:17","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4882"},"modified":"2025-08-29T10:33:17","modified_gmt":"2025-08-29T08:33:17","slug":"wiatr-od-morza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4882","title":{"rendered":"Wiatr od morza"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-large-font-size\">Rozewie to latarnia, kt\u00f3r\u0105 rozs\u0142awi\u0142 Stefan \u017beromski, \u015bwiadomy wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rca idei morskiej w Polsce mi\u0119dzywojennej. To chyba dzi\u0119ki niemu uznano, \u017ce Rozewie to najdalej na p\u00f3\u0142noc wysuni\u0119ty punkt na mapie Polski. Dzi\u015b wiemy, \u017ce \u00f3w skrawek p\u00f3\u0142nocny le\u017cy w Jastrz\u0119biej G\u00f3rze. R\u00f3\u017cnica wynosi ledwie kilkana\u015bcie&#8230; krok\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Wielkim admiratorem \u017beromskiego by\u0142 pochodz\u0105cy spod Sanoka Leon Wzorek, pierwszy polski latarnik. W grudniu 1939 roku zamordowali go Niemcy. Nie wyda\u0142 nikogo. Kilka spraw wzrusza w niewielkim muzeum mieszcz\u0105cym si\u0119 w latarni, w budynkach gospodarczych i maszynowni. Na jednej z kondygnacji latarni po\u015bwi\u0119conej autorowi \u201eWiatru od morza\u201d wyeksponowano list, kt\u00f3ry skierowa\u0142 do \u017beromskiego, oczywi\u015bcie po polsku, J\u00f3zef Korzeniowski (Joseph Conrad). \u201eKochany i Szanowny Panie Stefanie&#8230;\u201d \u2013 tak rozpoczyna list Conrad dzi\u0119kuj\u0105c za przychyln\u0105 recenzj\u0119. Tak si\u0119 dziwnie sta\u0142o, \u017ce obydwaj pisarze nie dostali nagrody Nobla&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Wzrusza w muzeum lista latarnik\u00f3w. Pi\u0119kn\u0105 spraw\u0105 jest dziedziczenie tego odpowiedzialnego zawodu przez dwie rodziny, wnosz\u0105c po nazwisku, kaszubskie. Zmienia\u0142y si\u0119 granice i ustroje, a polskim latarnikiem by\u0142 dziadek, ojciec, wnuk. Muzeum eksponuje polsk\u0105 my\u015bl morsk\u0105, m.in. dzieje Urz\u0119du Morskiego. C\u00f3\u017c, urz\u0105d trwa nadal, ale czy mamy dzi\u015b aktywn\u0105 polityk\u0119 morsk\u0105 jak w okresie mi\u0119dzywojennym? Ogl\u0105daj\u0105c z Helu przepi\u0119kn\u0105 Zatok\u0119 Puck\u0105 wida\u0107, jak ma\u0142e mieli\u015bmy w tamtym okresie wybrze\u017ce i jak za\u017carcie go bronili\u015bmy w 1939 roku. Czy dzi\u015b zrobiliby\u015bmy tak samo?<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"768\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/P.Gaglik_Rozewie_Zeromski-768x1024.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4884\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/P.Gaglik_Rozewie_Zeromski-768x1024.jpeg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/P.Gaglik_Rozewie_Zeromski-225x300.jpeg 225w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/P.Gaglik_Rozewie_Zeromski-1152x1536.jpeg 1152w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/P.Gaglik_Rozewie_Zeromski-450x600.jpeg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/P.Gaglik_Rozewie_Zeromski-600x800.jpeg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/P.Gaglik_Rozewie_Zeromski.jpeg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Po kaszubskim pobrze\u017cu przemieszcza\u0142em si\u0119 rowerem. Dotar\u0142em do Jeziora \u017barnowieckiego. Wcze\u015bniej odwiedzi\u0142em D\u0119bki, a na ich skraju s\u0105siaduj\u0105cy z lasem Dom Zakonny Ksi\u0119\u017cy Zmartwychwsta\u0144c\u00f3w. Ten niewielki zakon jest wielce zas\u0142u\u017cony dla odrodzenia si\u0119 patriotycznej duchowo\u015bci na Pomorzu, gdzie okupant hitlerowski niemal w po\u0142owie przetrzebi\u0142 duchowie\u0144stwo polskie.<\/p>\n\n\n\n<p>Dalej pod\u0105\u017cy\u0142em wzd\u0142u\u017c przepi\u0119knych las\u00f3w bukowo-sosnowych (rezerwat Widowo), mokrade\u0142 i podmok\u0142ych \u0142\u0105k. Doje\u017cd\u017caj\u0105c do Jeziora \u017barnowieckiego, nieopodal jazu i przy mo\u015bcie na Pia\u015bnicy natrafi\u0142em na tablic\u0119 informuj\u0105c\u0105, \u017ce tu bieg\u0142a w latach 1919-1939 granica mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Niemcami. Rozdziela\u0142a ona Kaszuby niemal po po\u0142owie. Po\u0142o\u017cona nieopodal Wejherowa wie\u015b Pia\u015bnica kojarzy mi si\u0119 zawsze z m\u0119cze\u0144stwem polskiej ludno\u015bci Pomorza, rozstrzeliwanej w pobliskich lasach przez hitlerowc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Tu\u017c za Sulicicami, w po\u0142owie drogi mi\u0119dzy \u017barnowcem a Puckiem, na skraju dawnej kopalni znajduje si\u0119 pomnik pomordowanych cz\u0142onk\u00f3w tajnej organizacji polskiej Gryf Pomorski. Wykuto na tablicy nazwiska, a w\u015br\u00f3d nich kilku Kaszub\u00f3w z niedalekiego Strzelna. Nale\u017cy przypomnie\u0107 apel tej organizacji.<\/p>\n\n\n\n<p><em>B\u00f3g i Ojczyzna wzywa nas do apelu!<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Nasza ukochana matka Polska, kt\u00f3ra j\u0119czy zdeptana i zbezczeszczona, ponad cztery lata pod obuchem tyrana, wo\u0142a do swych syn\u00f3w i c\u00f3r: Obud\u017acie si\u0119 z letargu, przepa\u015bci grobowej, zraniona okropnym ciosem zadanym przez zbir\u00f3w pruskich. Oni chc\u0105 mnie \u017cywcem zakopa\u0107 w ciemny, wieczny gr\u00f3b. Ukochani czciciele i wierni synowie Pani Cz\u0119stochowskiej i Ostrobramskiej wzywam Was do czynu i prac. Nie dozw\u00f3lcie, by wieczny nasz wr\u00f3g niweczy\u0142 i szarpa\u0142 nasze naj\u015bwi\u0119tsze uczucia, wyrywa\u0142 z serc naszych Boga, depta\u0142 nasze tradycje narodowe, burzy\u0142 nasze ogniska domowe i okuwa\u0142 nas w pier\u015bcie\u0144 d\u0142ugiej niewoli.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>My jeste\u015bmy narodem, kt\u00f3ry ma prawo do samodzielnego bytu, kt\u00f3ry czci i kocha wolno\u015b\u0107, i nie da si\u0119 zaku\u0107 w tyrani\u0119 ob\u0142udnego i najwi\u0119cej w sobie zawieraj\u0105cego jadu wroga. On bowiem depcze wszystko to, co jest naj\u015bwi\u0119tsze i najbli\u017csze sercu polskiemu.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Odezwa Komendanta \u201eCis\u201d do Cz\u0142onk\u00f3w Tajnej Organizacji Wojskowej \u201eGryf Pomorski\u201d<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rozewie to latarnia, kt\u00f3r\u0105 rozs\u0142awi\u0142 Stefan \u017beromski, \u015bwiadomy wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rca idei morskiej w Polsce mi\u0119dzywojennej. To chyba dzi\u0119ki niemu uznano, \u017ce Rozewie to najdalej na p\u00f3\u0142noc wysuni\u0119ty punkt na mapie Polski. Dzi\u015b wiemy, \u017ce \u00f3w skrawek p\u00f3\u0142nocny le\u017cy w Jastrz\u0119biej G\u00f3rze. R\u00f3\u017cnica wynosi ledwie kilkana\u015bcie&#8230; krok\u00f3w. Wielkim admiratorem \u017beromskiego by\u0142 pochodz\u0105cy spod Sanoka Leon Wzorek, pierwszy&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4882\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">Wiatr od morza<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":31,"featured_media":4883,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[392],"tags":[],"class_list":["post-4882","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-69","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4882","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/31"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4882"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4882\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4885,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4882\/revisions\/4885"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4883"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4882"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4882"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4882"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}