{"id":4747,"date":"2025-08-18T09:50:54","date_gmt":"2025-08-18T07:50:54","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4747"},"modified":"2025-08-18T09:50:54","modified_gmt":"2025-08-18T07:50:54","slug":"inwazja-obcych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4747","title":{"rendered":"Inwazja obcych"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-text-color has-link-color has-large-font-size wp-elements-57938c53a6ab2cc921209a8f301af7cb\" style=\"color:#ff0000\"><strong><em>Ogrodowo<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-large-font-size\">Bezczelne to, agresywne, \u017car\u0142oczne i gro\u017ane. Podst\u0119pnie wtargn\u0119\u0142o do Polski nie wiadomo sk\u0105d i kt\u00f3r\u0119dy, nikt wst\u0119pu nie broni\u0142, naturalnych wrog\u00f3w nie zasta\u0142o, wi\u0119c hulaj dusza. Mno\u017cy si\u0119 to na pot\u0119g\u0119 i panoszy w naszych ogrodach, niszcz\u0105c krzewy, sadzonki, kwiaty. Ani po\u017cyteczne, ani przyjazne. Z plag\u0105 inwazyjnych gatunk\u00f3w przywleczonych z odleg\u0142ych stron \u015bwiata, prawdopodobnie z transportem ro\u015blin i p\u0142od\u00f3w rolnych, nie\u0142atwo sobie poradzi\u0107. Najgorsze z nich, o niepohamowanym apetycie i zdolno\u015bci szybkiego rozmna\u017cania si\u0119, s\u0105: \u0107ma azjatycka i pomr\u00f3w, czyli \u015blimak nagi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"684\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma-azjatycka_bukszpanowa.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4748\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma-azjatycka_bukszpanowa.jpg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma-azjatycka_bukszpanowa-300x200.jpg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma-azjatycka_bukszpanowa-768x513.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma-azjatycka_bukszpanowa-450x301.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma-azjatycka_bukszpanowa-600x401.jpg 600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">\u0106ma azjatycka bukszpanowa<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Ka\u017cdy, kto uprawia ogr\u00f3d, wie, jakie spustoszenie potrafi zrobi\u0107 \u0107ma azjatycka \u2013 \u015bci\u015blej g\u0105sienica, jedno ze stadi\u00f3w rozwoju \u2013 nie bez powodu nazwana u nas bukszpanow\u0105, poniewa\u017c jej larwy \u017ceruj\u0105 g\u0142\u00f3wnie na tych zimozielonych krzewach, w szybkim tempie zamieniaj\u0105c je w nagie badyle. Do Europy przyby\u0142a z Azji (wywodzi si\u0119 z Chin, Japonii, azjatyckiej cz\u0119\u015bci Rosji), w 2006 roku pojawi\u0142a si\u0119 w Niemczech, nast\u0119pnie przeforsowa\u0142a nasz\u0105 zachodni\u0105 granic\u0119 i przelaz\u0142a do Polski \u2013 pierwsze osobniki zaobserwowano w 2012 roku na Dolnym \u015al\u0105sku. Sk\u0105din\u0105d znajoma trasa: z Azji i Rosji do Niemiec, a stamt\u0105d do Polski. \u0106ma azjatycka niebrzydka jest, nawet gustownie ubarwiona, be\u017cowa z br\u0105zow\u0105 obw\u00f3dk\u0105 na skrzyd\u0142ach, jako motyl nocny nie rzuca si\u0119 w oczy i mog\u0142aby nie wadzi\u0107 nikomu, gdyby nie te agresywne larwy (jaskrawozielone g\u0105sienice), kt\u00f3re potrafi\u0105 w ci\u0105gu kilku dni ogo\u0142oci\u0107 bukszpan z li\u015bci do cna. Konsumpcj\u0119 zaczynaj\u0105 wiosn\u0105, na prze\u0142omie marca i kwietnia, ponownie pojawiaj\u0105 si\u0119 teraz, na prze\u0142omie lipca i sierpnia. Warto bacznie przyjrze\u0107 si\u0119 bukszpanom, je\u015bli si\u0119 jeszcze w pa\u0144stwa ogrodach osta\u0142y. Z mojego ju\u017c kilka g\u0105sienic ostatnio wy\u0142uska\u0142am.<\/p>\n\n\n\n<p>W naszym ogrodzie ro\u015bnie tylko jeden krzaczek bukszpanu, posadzony z my\u015bl\u0105 o Wielkanocy, by zielonymi ga\u0142\u0105zkami mo\u017cna by\u0142o przyozdabia\u0107 palm\u0119 wielkanocn\u0105 i koszyczek ze \u015bwi\u0119conk\u0105. Chroni\u0119 go wi\u0119c ca\u0142\u0105 moc\u0105 przed ciemnolic\u0105 Azjatk\u0105, kt\u00f3ra \u015bmie zagra\u017ca\u0107 naszym tradycjom religijnym. Walka z tym inwazyjnym gatunkiem jest trudna. Niech\u0119tnie stosuj\u0119 chemiczne \u015brodki ochrony ro\u015blin, lecz ekologicznymi (zbieranie r\u0119czne, polewanie mocnym strumieniem wody, nawet odkurzacz kt\u00f3rego\u015b roku poszed\u0142 w ruch) niewiele wsk\u00f3ra\u0142am i w ko\u0144cu musia\u0142am to dra\u0144stwo za\u0142atwi\u0107 preparatem chemicznym. Krzaczek uratowany. Podobno skuteczne s\u0105 te\u017c opryski wod\u0105 z octem jab\u0142kowym, myd\u0142em w p\u0142ynie albo z proszkiem do pieczenia. Nie sprawdza\u0142am.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"459\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma_gasienica-1024x459.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4749\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma_gasienica-1024x459.jpg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma_gasienica-300x134.jpg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma_gasienica-768x344.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma_gasienica-450x202.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma_gasienica-600x269.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/H.Fastnacht_cma_gasienica.jpg 1440w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>W krajach pochodzenia \u0107my azjatyckiej jej naturalnym wrogiem jest szersze\u0144 azjatycki. Jadowity, pono\u0107 bardzo gro\u017any dla ludzi i pszcz\u00f3\u0142. Jeszcze go w Polsce nie widziano i oby si\u0119 nie pojawi\u0142. U nas naturalnych wrog\u00f3w ta \u0107ma nie ma, ale ostatnio \u2013 o czym przeczyta\u0142am z rado\u015bci\u0105 i nadziej\u0105 \u2013 zaobserwowano, \u017ce rodzime ptaki (wr\u00f3ble, mazurki, sikorki, zi\u0119by) zawi\u0105za\u0142y co\u015b w rodzaju ruchu obrony bukszpan\u00f3w i pocz\u0119\u0142y wydziobywa\u0107 g\u0105sienice, czyli \u2013 jak to si\u0119 teraz w wojskowej nomenklaturze okre\u015bla \u2013 eliminowa\u0107 wroga. I chwa\u0142a im za to. Jak dobrze, \u017ce mo\u017cna jeszcze liczy\u0107 na oddoln\u0105 inicjatyw\u0119 przyrody.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>PS. O zaanonsowanych na wst\u0119pie \u015blimakach pomrowach, w walce z kt\u00f3rymi najskuteczniejsze s\u0105 kaczki, w kolejnym numerze.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ogrodowo Bezczelne to, agresywne, \u017car\u0142oczne i gro\u017ane. Podst\u0119pnie wtargn\u0119\u0142o do Polski nie wiadomo sk\u0105d i kt\u00f3r\u0119dy, nikt wst\u0119pu nie broni\u0142, naturalnych wrog\u00f3w nie zasta\u0142o, wi\u0119c hulaj dusza. Mno\u017cy si\u0119 to na pot\u0119g\u0119 i panoszy w naszych ogrodach, niszcz\u0105c krzewy, sadzonki, kwiaty. Ani po\u017cyteczne, ani przyjazne. Z plag\u0105 inwazyjnych gatunk\u00f3w przywleczonych z odleg\u0142ych stron \u015bwiata, prawdopodobnie&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4747\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">Inwazja obcych<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":84,"featured_media":4750,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[391],"tags":[],"class_list":["post-4747","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-68","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4747","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/84"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4747"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4747\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4751,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4747\/revisions\/4751"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4750"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4747"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4747"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4747"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}