{"id":4417,"date":"2025-06-17T11:06:07","date_gmt":"2025-06-17T09:06:07","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4417"},"modified":"2025-06-17T11:06:07","modified_gmt":"2025-06-17T09:06:07","slug":"o-emigracji-niepodleglosciowej-w-wirginii-zachodniej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4417","title":{"rendered":"O emigracji niepodleg\u0142o\u015bciowej w Wirginii Zachodniej"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-large-font-size\">Oko\u0142o 60 go\u015bci zawita\u0142o do miasteczka Summersville w Wirginii Zachodniej, aby w dniach 4-6 czerwca 2025 roku uczestniczy\u0107 w konferencji \u201eEmigracja niepodleg\u0142o\u015bciowa w USA w latach 80.\u201d. Wydarzenie odbywa\u0142o si\u0119 pod honorowym patronatem prezesa Instytutu Pami\u0119ci Narodowej, dr Karola Nawrockiego, ju\u017c prezydenta elekta Polski.<\/p>\n\n\n\n<p>Przybyli na ni\u0105 przedstawiciele kilku pokole\u0144, od 96-letniej Heleny Knapczyk, sybiraczki i prezes Korpusu Pomocniczego Pa\u0144 przy Stowarzyszeniu Weteran\u00f3w Armii Polskiej w Ameryce, a\u017c po \u2013 na przyk\u0142ad \u2013 Tadeusza Antoniaka, komendanta naczelnego SWAP i koordynatora Klub\u00f3w Gazety Polskiej w USA. Przybyli przedstawiciele emigracji politycznej, uczestnicy wydarze\u0144 Grudnia\u201970 i Sierpnia\u201980. Pojawili si\u0119 cz\u0142onkowie \u201eSolidarno\u015bci\u201d, Solidarno\u015bci Walcz\u0105cej, Konfederacji Polski Niepodleg\u0142ej czy Polskiej Partii Niepodleg\u0142o\u015bciowej. Przyjechali lub przylecieli z Nowego Jorku, Chicago i Filadelfii, z r\u00f3\u017cnych stan\u00f3w, jak: Connecticut, New Jersey, Floryda i Michigan.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"660\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-1024x660.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4419\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-1024x660.jpg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-300x193.jpg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-768x495.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-1536x990.jpg 1536w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-1568x1011.jpg 1568w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-450x290.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1-600x387.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_1.jpg 1821w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Marzena Kruk, dyrektor Archiwum IPN, przemawia na Konferencji West Virginia 2025.<br>Fot. Witold Bagie\u0144ski<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Go\u015bci serdecznie powita\u0142 burmistrz Summersville Robert Shafer, m\u00f3wi\u0105c mi\u0119dzy innymi o umi\u0142owaniu wolno\u015bci, tak wa\u017cnym dla Amerykan\u00f3w i Polak\u00f3w. Burmistrz wyda\u0142 oficjaln\u0105 proklamacj\u0119, w kt\u00f3rej miasto wita go\u015bci i popiera cel Konferencji West Virginia 2025, \u017ceby \u2013 umo\u017cliwi\u0107 naukowcom, dziennikarzom oraz zwyk\u0142ym obywatelom USA dost\u0119p do \u201ewspania\u0142ych os\u00f3b z niezwyk\u0142ym do\u015bwiadczeniem\u201d. Proklamacja popiera demokracj\u0119 i wolno\u015b\u0107 dla wszystkich ludzi oraz \u201ez dum\u0105 \u015bwi\u0119tuje i honoruje historyczn\u0105 warto\u015b\u0107 ameryka\u0144skiego sojusznika \u2013 Polsk\u0119 i Polak\u00f3w\u201d. Nale\u017cy bardzo uszanowa\u0107 postaw\u0119 burmistrza, gdy\u017c nie tak cz\u0119sto si\u0119 zdarza, aby w\u0142odarz ameryka\u0144skiego miasta \u2013 tym bardziej, \u017ce bez szczeg\u00f3lnych zwi\u0105zk\u00f3w z Polakami \u2013 doceni\u0142 warto\u015b\u0107 polskiego wydarzenia.<\/p>\n\n\n\n<p>Po wyst\u0105pieniu burmistrza organizatorzy poinformowali, \u017ce otrzymali trzy listy z poparciem dla konferencji z Polski, kt\u00f3re nast\u0119pnie zosta\u0142y odczytane. W li\u015bcie do organizator\u00f3w i uczestnik\u00f3w konferencji Krzysztof Szczerski, Sta\u0142y Przedstawiciel Rzeczypospolitej Polskiej przy ONZ, stwierdzi\u0142: \u201ePragn\u0119 wyrazi\u0107 swoje wsparcie i wdzi\u0119czno\u015b\u0107 za Pa\u0144stwa nieoceniony wk\u0142ad w walk\u0119 o wolno\u015b\u0107 Polski\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Z kolei zast\u0119pca prezesa IPN Karol Polejowski napisa\u0142 m.in. \u201eGdy w Polsce zapanowa\u0142 zmrok stanu wojennego, to w\u00f3wczas Wy \u2013 wierni Polsce \u2013 stali\u015bcie si\u0119 \u015bwiat\u0142em nadziei\u201d. Polejowski podzi\u0119kowa\u0142 tak\u017ce za to, \u017ce \u201eprzez dekady byli\u015bcie sercem i sumieniem relacji polsko-ameryka\u0144skich\u201d. Romuald Szeremietiew, by\u0142y minister obrony narodowej i przyw\u00f3dca Polskiej Partii Niepodleg\u0142o\u015bciowej, w swoim li\u015bcie napisa\u0142: \u201eNar\u00f3d Polski to nie tylko ci Polacy, kt\u00f3rzy mieszkaj\u0105 na jej aktualnym terytorium. Wsp\u00f3lnota Polska to my wszyscy, patrioci, przywi\u0105zani do polsko\u015bci bez wzgl\u0119du na nasze miejsce zamieszkania\u201d. Szeremietiew stwierdzi\u0142 tak\u017ce: \u201eWspominam moje spotkanie z Wami, gdy w latach 80. ubieg\u0142ego wieku, po wyj\u015bciu z komunistycznego wi\u0119zienia, mog\u0142em odwiedzi\u0107 Ameryk\u0119. Spotka\u0142em wtedy Was, wiernych Polsce, podejmuj\u0105cych wszelkie starania, aby wspiera\u0107 akcj\u0119 niepodleg\u0142o\u015bciow\u0105\u201d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-1024x768.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4420\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-1024x768.jpeg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-300x225.jpeg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-768x576.jpeg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-1536x1152.jpeg 1536w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-1568x1176.jpeg 1568w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-450x338.jpeg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2-600x450.jpeg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/M.Bober_fot.-Dariusz-Olszewski_2.jpeg 1600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Fot. Dariusz Olszewski<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Najwa\u017cniejsz\u0105 tre\u015bci\u0105 wydarzenia mia\u0142y by\u0107 oczywi\u015bcie referaty, panele i dyskusje. Dr Marzena Kruk, dyrektor archiwum IPN, m\u00f3wi\u0142a o upami\u0119tnieniu opozycji antykomunistycznej lat 1976-1989 jako jednym z priorytet\u00f3w IPN. Dr Sebastian Pilarski, r\u00f3wnie\u017c z IPN, wyg\u0142osi\u0142 referat \u201eMi\u0119dzynarodowy kontekst dzia\u0142alno\u015bci NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d w II po\u0142owie lat 80. XX wieku\u201d. Z kolei historyk i by\u0142y konsul generalny RP w Chicago, dr Pawe\u0142 Zyzak, zaj\u0105\u0142 si\u0119 wsparciem administracji Ronalda Reagana i centrali zwi\u0105zkowej AFL-CIO dla podziemia solidarno\u015bciowego w Polsce.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwszy dzie\u0144 konferencji zako\u0144czy\u0142 panel a nast\u0119pnie dyskusja na temat antykomunistycznych kampanii podejmowanych przez emigrant\u00f3w politycznych w USA. Omawiano wp\u0142yw tych akcji na Poloni\u0119, rz\u0105d USA, na ameryka\u0144skie media i re\u017cim PRL. W tej cz\u0119\u015bci odczytano m. in. refleksje znanego opozycjonisty Andrzeja Czumy na temat jego dzia\u0142alno\u015bci niepodleg\u0142o\u015bciowej w latach 1985-1989, g\u0142\u00f3wnie w Chicago. Przypomniano demonstracje przed konsulatem PRL w Nowym Jorku, protesty wobec wizyty Wojciecha Jaruzelskiego w ONZ oraz akcje na rzecz uwolnienia na przyk\u0142ad Leszka Moczulskiego czy Kornela Morawieckiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Drugi dzie\u0144 konferencji rozpocz\u0105\u0142 niezmiernie ciekawy referat dr Witolda Bagie\u0144skiego z IPN, po\u015bwi\u0119cony dzia\u0142alno\u015bci wywiadu PRL w USA wobec \u015brodowisk emigracyjnych. R\u00f3wnie ciekawy by\u0142 referat dr Grzegorza Wo\u0142ka, tak\u017ce historyka z IPN, zatytu\u0142owany \u201eBiuro KPN w Nowym Jorku i emigracyjne aspekty dzia\u0142alno\u015bci Konfederacji Polski Niepodleg\u0142ej\u201d. Z kolei red. Marek Bober (autor) przedstawi\u0142 wysi\u0142ki polityczne Polonii ameryka\u0144skiej w latach 80. na rzecz niepodleg\u0142o\u015bci Polski. Om\u00f3wiona zosta\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 m.in. Ruchu Spo\u0142eczno-Politycznego POMOST, Kongresu Polonii Ameryka\u0144skiej oraz mniejszych struktur, organizacji i \u015brodowisk, skupiaj\u0105cych emigracj\u0119 solidarno\u015bciow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Do zebranych w tym dniu zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 przez video call ze specjalnym przes\u0142aniem minister i pose\u0142 Antoni Macierewicz, podkre\u015blaj\u0105c znaczenie kontakt\u00f3w Polska-Polonia oraz przedstawiaj\u0105c najwa\u017cniejsze zagadnienia polityczne i zagro\u017cenia wsp\u00f3\u0142czesnej Polski.<\/p>\n\n\n\n<p>Nadmie\u0144my w tym miejscu, \u017ce zaproszeni na konferencj\u0119 zostali: senator W\u0142odzimierz Bernacki (Prawo i Sprawiedliwo\u015b\u0107) oraz pose\u0142 Andrzej Zapa\u0142owski (Konfederacja); obaj nie otrzymali zgody na przyjazd od kierownictwa Sejmu i Senatu.<\/p>\n\n\n\n<p>W kolejnych panelach w tym dniu om\u00f3wiono przyk\u0142ady kilku agent\u00f3w i tajnych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w SB, dzia\u0142aj\u0105cych w\u015br\u00f3d Polonii. Przedstawiono tak\u017ce przyk\u0142ady konkretnej pomocy dla opozycji w PRL, podziemnych struktur Solidarno\u015bci, KPN i Solidarno\u015bci Walcz\u0105cej.<\/p>\n\n\n\n<p>Trzeci i ostatni dzie\u0144 konferencji rozpocz\u0105\u0142 panel a nast\u0119pnie dyskusja o mediach polskich w USA i ich walce o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski. Po\u015bwi\u0119cono j\u0105 g\u0142\u00f3wnie najwa\u017cniejszym gazetom w tamtym czasie, czyli \u201eNowemu Dziennikowi\u201d, \u201eDziennikowi Zwi\u0105zkowemu\u201d i \u201eGwie\u017adzie Polarnej\u201d. Kolejnymi tematami, jakie poruszono by\u0142y reakcje uchod\u017ac\u00f3w politycznych na zmiany polityczne w Polsce po 1989 roku. Zaprezentowano te\u017c inicjatywy polonijne po 1989, przedstawiono sytuacj\u0119 w KPA, dyskusj\u0119 wobec przyst\u0105pienia Polski do Unii Europejskiej, sytuacj\u0119 wok\u00f3\u0142 Pomnika Katy\u0144skiego w Jersey City czy dzia\u0142alno\u015b\u0107 Klub\u00f3w Gazety Polskiej i Komitetu Katy\u0144sko-Smole\u0144skiego. W tym dniu, za po\u015brednictwem wideo, zaprezentowano referat dr Tomasza Koz\u0142owskiego z IPN pt. \u201ePolityka ameryka\u0144ska wobec PRL w latach osiemdziesi\u0105tych XX wieku\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Wydarzeniu towarzyszy\u0142a specjalna wystawa przygotowana przez dzia\u0142acza Solidarno\u015bci Walcz\u0105cej, Dariusza Olszewskiego. Ponadto Prezydent Polski Andrzej Duda odznaczy\u0142 Krzy\u017cem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski Marka Ruszczy\u0144skiego, dyrektora Biura KPN w Nowym Jorku, kt\u00f3ry wr\u0119czy\u0142a dr Marzena Kruk. Marian Faryniarz, dzia\u0142acz \u201eSolidarno\u015bci\u201d i dokumentalista, otrzyma\u0142 specjaln\u0105 wygrawerowan\u0105 laserem plakiet\u0119 od IPN w uznaniu zas\u0142ug. Archiwalny film z wydarze\u0144 lat 80. na emigracji, na podstawie materia\u0142\u00f3w Mariana Faryniarza, zosta\u0142 opracowany i zmontowany przez IPN oraz zaprezentowany go\u015bciom. Nadmie\u0144my, \u017ce wszyscy uczestnicy konferencji otrzymali okoliczno\u015bciowe poz\u0142acane medale wybite z okazji tego wydarzenia.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>W kuluarach m\u00f3wiono, \u017ce istnieje potrzeba kontynuowania tego rodzaju wydarze\u0144. Nie jest wykluczone, \u017ce kolejna konferencja odb\u0119dzie si\u0119 za rok.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Oko\u0142o 60 go\u015bci zawita\u0142o do miasteczka Summersville w Wirginii Zachodniej, aby w dniach 4-6 czerwca 2025 roku uczestniczy\u0107 w konferencji \u201eEmigracja niepodleg\u0142o\u015bciowa w USA w latach 80.\u201d. Wydarzenie odbywa\u0142o si\u0119 pod honorowym patronatem prezesa Instytutu Pami\u0119ci Narodowej, dr Karola Nawrockiego, ju\u017c prezydenta elekta Polski. Przybyli na ni\u0105 przedstawiciele kilku pokole\u0144, od 96-letniej Heleny Knapczyk, sybiraczki&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=4417\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">O emigracji niepodleg\u0142o\u015bciowej w Wirginii Zachodniej<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":4418,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[387],"tags":[],"class_list":["post-4417","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-64","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4417","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4417"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4417\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4421,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4417\/revisions\/4421"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4418"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4417"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4417"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4417"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}