{"id":3998,"date":"2025-04-22T20:31:09","date_gmt":"2025-04-22T18:31:09","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=3998"},"modified":"2025-04-22T21:12:07","modified_gmt":"2025-04-22T19:12:07","slug":"w-swietym-towarzystwie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=3998","title":{"rendered":"W \u015bwi\u0119tym towarzystwie"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-large-font-size\">Pierwsza figurka przyjecha\u0142a z \u017bywiecczyzny, druga z Kurpi \u2013 obie od ludowych rze\u017abiarzy, trzecia ze \u015awi\u0119tej Lipki \u2013 plastikowa, ale podrasowana r\u0119k\u0105 plastyka, czwarta ma pochodzenie toska\u0144skie, dw\u00f3ch innych \u015bwi\u0119tych czeka\u0142o na targu w Kazimierzu Dolnym. Ka\u017cda figurka ma swoj\u0105 histori\u0119 i w\u0142asne miejsce w ogrodzie. W nastroju \u015awi\u0105t Wielkanocnych zapraszam na spacer po nim, do przycupni\u0119tych tu i \u00f3wdzie kapliczek.<\/p>\n\n\n\n<p>Matka Bo\u017ca Jab\u0142eczna. Wyrze\u017abi\u0142 j\u0105 na moj\u0105 pro\u015bb\u0119 znajomy z \u017bywiecczyzny, Henryk Nikiel, w pierwszym roku ogrodowych zmaga\u0144, kiedy czu\u0142am, \u017ce nie poradz\u0119 sobie z urz\u0105dzeniem zaniedbanej przestrzeni bez wsparcia sfer niebieskich. Da\u0142 Maryi twarz czerstwej i dobrodusznej wie\u015bniaczki, kt\u00f3ra zna trud pracy na roli i czerpie z niej rado\u015b\u0107. Idzie si\u0119 do niej koci\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105, zwan\u0105 tak, bo wygi\u0119ta jak koci grzbiet, a poza tym pochowanych jest przy niej kilka naszych kot\u00f3w i pies (st\u0105d druga nazwa: aleja zas\u0142u\u017conych).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"583\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-583x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4000\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-583x1024.jpg 583w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-171x300.jpg 171w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-768x1350.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-874x1536.jpg 874w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-1165x2048.jpg 1165w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-450x791.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna-600x1055.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Jableczna.jpg 1357w\" sizes=\"auto, (max-width: 583px) 100vw, 583px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Utar\u0142 si\u0119 zwyczaj \u2013 bior\u0105cy pocz\u0105tek z jakiego\u015b spontanicznego odruchu \u2013 zapalania przez nas zniczy pod t\u0105 figurk\u0105 w rocznic\u0119 \u015bmierci bliskich albo po otrzymaniu wiadomo\u015bci o odej\u015bciu kogo\u015b ze znajomych. Taki k\u0105cik pami\u0119ci. Rze\u017aba Matki Bo\u017cej zosta\u0142a umocowana na starej jab\u0142oni, st\u0105d jej nazwa \u201eJab\u0142eczna\u201d, nadana przez pana Mirka, mojego pomocnika w pracach wymagaj\u0105cych krzepko\u015bci a niezale\u017cnie od tego tak\u017ce poety, kt\u00f3ry wyda\u0142 ju\u017c kilka tomik\u00f3w swoich wierszy. W jednym z nich pt. \u201epami\u0119ci Kazimiery Fastnacht\u201d, dedykowanym mojej \u015bp. mamie, utrwali\u0142 chwil\u0119 zamy\u015blenia:<\/p>\n\n\n\n<p><em>w Kocim Zau\u0142ku zapalam niewyszukany znicz<\/em><br><em>k\u0142aniam si\u0119 Matce Boskiej Jab\u0142ecznej<\/em><br><em>bzy maj\u0105 ju\u017c materia\u0142 na fioletowe sukienki<\/em><br><em>ale to forsycje pierwsze paraduj\u0105 w z\u0142otych<\/em><br><em>pie\u015bci\u0142a\u015b wzrokiem ka\u017cdy k\u0105t Ogrodu<\/em><br><em>jaki b\u0119dzie bez Ciebie?<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\">Miros\u0142aw Owczarek, \u201e\u015awiat z wysoko\u015bci KOTA\u201d, Wroc\u0142aw 2019<\/p>\n\n\n\n<p>Chrystus Frasobliwy. Wypatrzyli go nasi szwagrostwo w Czarni na Kurpiach i przywie\u017ali w prezencie. Wyszed\u0142 spod d\u0142uta ludowego rze\u017abiarza Bogus\u0142awa Bac\u0142awskiego, kt\u00f3ry \u2013 jak powiadaj\u0105 \u2013 bior\u0105c do r\u0119ki kawa\u0142ek drewna lub korzenia od razu widzi, jak\u0105 posta\u0107 z niego wydob\u0119dzie. Zamawiaj\u0105cym na przyk\u0142ad anio\u0142a, odpowiada: nie, z tego b\u0119dzie tylko mnich. I przy tym pozostaje. Nasz Chrystus podpiera d\u0142oni\u0105 g\u0142ow\u0119 jak na Frasobliwego przysta\u0142o, ale wcale nie wygl\u0105da na zafrasowanego, przeciwnie: jest pogodny i u\u015bmiechni\u0119ty, przypomina figlarn\u0105 min\u0119 Jana Paw\u0142a II podczas jego pogaw\u0119dek z m\u0142odzie\u017c\u0105. Par\u0119 lat temu, gdy podczas pandemii \u2013 w obawie, \u017ce koronawirus pocwa\u0142uje na kroplach \u015bwi\u0119conej wody ku pisankom i rzuci si\u0119 na cukrowego baranka \u2013 wstrzymano w ko\u015bcio\u0142ach \u015bwi\u0119cenie pokarm\u00f3w w Wielk\u0105 Sobot\u0119, przynie\u015bli\u015bmy pod t\u0119 figurk\u0119 nasz koszyczek i pokropiwszy wod\u0105 \u015bwi\u0119con\u0105 (na szcz\u0119\u015bcie zosta\u0142o jej troch\u0119 po kol\u0119dzie), powierzyli\u015bmy si\u0119 Bo\u017cej Opatrzno\u015bci. U\u015bmiech Frasobliwego nas pokrzepi\u0142.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"648\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-648x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4001\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-648x1024.jpg 648w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-190x300.jpg 190w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-768x1213.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-973x1536.jpg 973w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-1297x2048.jpg 1297w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-1568x2476.jpg 1568w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-450x711.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy-600x948.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Chrystus-Frasobliwy.jpg 1604w\" sizes=\"auto, (max-width: 648px) 100vw, 648px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Matka Bo\u017ca plastikowa. Znajoma przywioz\u0142a nam z pielgrzymki do \u015awi\u0119tej Lipki wod\u0119 \u015bwi\u0119con\u0105 w plastikowej buteleczce w kszta\u0142cie Matki Bo\u017cej, z koron\u0105 jako zakr\u0119tk\u0105. Osobliwy produkt sakrobiznesu. I co potem zrobi\u0107 z kiczowatym, tandetnym gad\u017cetem po zu\u017cyciu \u015bwi\u0119conej wody? Wyrzuci\u0107 do kub\u0142a z napisem \u201etworzywa sztuczne\u201d jako\u015b nie uchodzi, wszak to wizerunek Matki Chrystusa. Poniewiera\u0142a si\u0119 wi\u0119c nasza buteleczka po k\u0105tach dop\u00f3ty, dop\u00f3ki nie poprosi\u0142am naszego przyjaciela plastyka, by wymy\u015bli\u0142 dla niej jak\u0105\u015b kapliczk\u0119 do ogrodu.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"786\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Plastikowa-786x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4002\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Plastikowa-786x1024.jpg 786w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Plastikowa-230x300.jpg 230w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Plastikowa-768x1001.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Plastikowa-450x587.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Plastikowa-600x782.jpg 600w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Matka-Boska-Plastikowa.jpg 867w\" sizes=\"auto, (max-width: 786px) 100vw, 786px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Ada\u015b Grocholski pomalowa\u0142 plastikow\u0105 figurk\u0119, czyni\u0105c Matk\u0119 Bo\u017c\u0105 bli\u017csz\u0105 jej podobiznom, poz\u0142oci\u0142 zakr\u0119tk\u0119 \u2013 koron\u0119, zdoby\u0142 gdzie\u015b obudow\u0119 starego zegara, na zewn\u0119trznych \u015bcianach namalowa\u0142 scenki rodzajowe z naszym psem (i z pszcz\u00f3\u0142k\u0105 w nawi\u0105zaniu do lipy oraz z szubienic\u0105 w nawi\u0105zaniu do historii \u015awi\u0119tej Lipki), wn\u0119trze przyozdobi\u0142 listeczkami, motylkami, nawet biedronk\u0119 doczepi\u0142, o\u015bwietlenie zainstalowa\u0142, no i prosz\u0119 \u2013 kapliczka jak marzenie, podobna do tych niezliczonych w polskim krajobrazie, stawianych od wiek\u00f3w na rozstajach dr\u00f3g, mocowanych na drzewach i wiejskich chatach. Lubi\u0119 j\u0105. Rano, gdy podnosz\u0119 \u017caluzje i ogarniam spojrzeniem ogr\u00f3d, u\u015bmiechamy si\u0119 do siebie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"678\" src=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-1024x678.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4003\" srcset=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-1024x678.jpg 1024w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-300x199.jpg 300w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-768x509.jpg 768w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-1536x1017.jpg 1536w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-2048x1356.jpg 2048w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-1568x1039.jpg 1568w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-450x298.jpg 450w, https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/H.Fastnacht_Swiety-Jozef-600x397.jpg 600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Matka Bo\u017ca toska\u0144ska. Wszystkie przedstawione wcze\u015bniej figurki pob\u0142ogos\u0142awi\u0142 zaprzyja\u017aniony z nami franciszkanin o. Bogdan podczas towarzyskiego ogrodowego spotkania. Uj\u0119\u0142y go widocznie te religijne akcenty, bo zadzwoni\u0142 po pewnym czasie, m\u00f3wi\u0105c: \u201eMam co\u015b dla ciebie. Zobaczy\u0142em na targu staroci i uzna\u0142em, \u017ce musi trafi\u0107 do waszego ogrodu\u201d. Bellisima! Przywi\u00f3z\u0142 w baga\u017cniku samochodu starannie owini\u0119t\u0105 w koc ceramiczn\u0105 Matk\u0119 Bo\u017c\u0105 z Dzieci\u0105tkiem, \u015bnie\u017cnobia\u0142\u0105 na ostro niebieskim tle, wykonan\u0105 w Italii, stylistycznie blisk\u0105 butelce ze \u015awi\u0119tej Lipki, co nie wzbudzi\u0142o mojego entuzjazmu, ale wobec zachwytu ofiarodawcy przyj\u0119\u0142am z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105. D\u0142ugo szuka\u0142am dla niej miejsca w ogrodzie, godnego a zarazem ustronnego, by po oczach nie bi\u0142a ceramiczn\u0105 biel\u0105 i ra\u017c\u0105cym b\u0142\u0119kitem.<\/p>\n\n\n\n<p>Zyska\u0142a wreszcie moje uznanie a nawet sympati\u0119 wraz z nabyt\u0105 wiedz\u0105 o tego typu toska\u0144skich kapliczkach, kt\u00f3re maj\u0105 pocz\u0105tek w XV wieku, kiedy rze\u017abiarz Luca della Robbia, mistrz w\u0142oskiego quattrocenta, wynalaz\u0142 technik\u0119 barwienia glazurowanych rze\u017ab z wypalanej gliny. U\u015bwiadomi\u0142 mi to Sta\u015b Bogaczewicz (przepraszam, dr Stanis\u0142aw Antoni Bogaczewicz, znany czytelnikom PJC, cz\u0119sto pope\u0142niam <em>faux pas<\/em>, przedstawiaj\u0105c serdecznego koleg\u0119), przypominaj\u0105c film \u201ePod s\u0142o\u0144cem Toskanii\u201d i sceny ze starszym panem sk\u0142adaj\u0105cym kwiaty pod tak\u0105 w\u0142a\u015bnie kapliczk\u0105. Toskania jest moj\u0105 ulubion\u0105 krain\u0105, mo\u017ce wi\u0119c dlatego typowy dla niej wizerunek Matki Bo\u017cej z Dzieci\u0105tkiem dotar\u0142 do naszego ogrodu i mimo pocz\u0105tkowych grymas\u00f3w, \u017ce nie pasuje do jego charakteru, sta\u0142 si\u0119 elementem bliskim.<\/p>\n\n\n\n<p>Latem tonie w zieleni pn\u0105czy, kt\u00f3re oplataj\u0105 altank\u0119, na kt\u00f3rej jest umocowany, wok\u00f3\u0142 zacisze Kociego Zak\u0105tka, ogr\u00f3dek zio\u0142owy, za nim Jab\u0142eczna, obok Frasobliwy, gdzie\u015b w listowiu obrazek \u015bwi\u0119tego Franciszka przycupn\u0105\u0142, i \u015bwi\u0119ty J\u00f3zef w oddali \u2013 usi\u0105d\u017amy na \u0142awce pod toska\u0144sk\u0105 Matk\u0105 Bo\u017c\u0105 i Jej Dzieci\u0105tkiem, zapraszam \u2013 zatrzymajmy t\u0119 chwil\u0119, pomilczmy nad tajemnic\u0105 Wielkiej Nocy i uradujmy si\u0119 razem o poranku. Bo Chrystus Zmartwychwsta\u0142, prawdziwie z martwych powsta\u0142!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pierwsza figurka przyjecha\u0142a z \u017bywiecczyzny, druga z Kurpi \u2013 obie od ludowych rze\u017abiarzy, trzecia ze \u015awi\u0119tej Lipki \u2013 plastikowa, ale podrasowana r\u0119k\u0105 plastyka, czwarta ma pochodzenie toska\u0144skie, dw\u00f3ch innych \u015bwi\u0119tych czeka\u0142o na targu w Kazimierzu Dolnym. Ka\u017cda figurka ma swoj\u0105 histori\u0119 i w\u0142asne miejsce w ogrodzie. W nastroju \u015awi\u0105t Wielkanocnych zapraszam na spacer po nim,&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=3998\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">W \u015bwi\u0119tym towarzystwie<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":84,"featured_media":3999,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[383],"tags":[],"class_list":["post-3998","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-60","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3998","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/84"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3998"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3998\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4004,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3998\/revisions\/4004"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3999"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3998"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3998"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3998"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}