{"id":3750,"date":"2025-03-11T16:48:13","date_gmt":"2025-03-11T15:48:13","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=3750"},"modified":"2025-03-11T16:48:13","modified_gmt":"2025-03-11T15:48:13","slug":"kawaler-orderu-orla-bialego-stanislaw-gebhardt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=3750","title":{"rendered":"Kawaler Orderu Or\u0142a Bia\u0142ego Stanis\u0142aw Gebhardt"},"content":{"rendered":"\n

Aresztowali go na kilka dni przed 16. urodzinami za dzia\u0142alno\u015b\u0107 w Szarych Szeregach i osadzili w krakowskim wi\u0119zieniu na Montelupich. By\u0142 lipiec 1944 roku, zbli\u017ca\u0142 si\u0119 front sowiecki, wi\u0119c po 2-3 tygodniach przes\u0142ucha\u0144 za\u0142adowali wi\u0119\u017ani\u00f3w w bydl\u0119ce wagony i powie\u017ali na zach\u00f3d. Ich poci\u0105g musia\u0142 ust\u0119powa\u0107 transportom \u017co\u0142nierzy Wehrmachtu, wi\u0119c na kr\u00f3tko zatrzymali si\u0119 we Wroc\u0142awiu. Przez niewielkie okienko zas\u0142oni\u0119te drutem kolczastym m\u0142ody ch\u0142opak dostrzeg\u0142 gromadk\u0119 dzieci. Z g\u0142o\u015bno demonstrowan\u0105 z\u0142o\u015bci\u0105 i nieskrywan\u0105 satysfakcj\u0105 rzuca\u0142y w stron\u0119 poci\u0105gu grudkami z b\u0142ota, krzycz\u0105c: \u201ePolnische Banditen\u201d. Powiedzia\u0142 cicho do siebie \u2013 zobaczycie, jeszcze tu wr\u00f3c\u0119!<\/p>\n\n\n\n

Przez pi\u0119\u0107 miesi\u0119cy by\u0142 wi\u0119\u017aniem i robotnikiem przymusowym w KL Gross Rosen na Dolnym \u015al\u0105sku z numerem 8508. Na pocz\u0105tku 1945 roku zosta\u0142 przewiezionych dalej na zach\u00f3d do KL Mauthausen w Dolnej Austrii, numer obozowy 127 925. G\u0142odowe racje \u017cywno\u015bci, kator\u017cnicza praca i terror obozowych kapo nie dawa\u0142y szans na prze\u017cycie. Po\u0142o\u017cenie by\u0142o tragiczne. Spali po czterech na pi\u0119trowych \u0142\u00f3\u017ckach i co chwil\u0119 kogo\u015b ubywa\u0142o. Nieoczekiwanie jednym z ni\u017cszej rangi porz\u0105dkowych okaza\u0142 si\u0119 przysz\u0142y premier komunistycznego PRL. J\u00f3zef Cyrankiewicz poratowa\u0142 niepe\u0142noletniego wi\u0119\u017ania kawa\u0142kami chleba wyja\u015bniaj\u0105c, \u017ce chce si\u0119 w ten spos\u00f3b odwdzi\u0119czy\u0107 za pomoc jakiej do\u015bwiadczy\u0142 przed wojn\u0105 ze strony znanego w Krakowie lekarza, Karola Gebhardta, ojca m\u0142odego Staszka. Wyzwolenie nadesz\u0142o 1 maja 1945 roku, gdy teren obozu zaj\u0119\u0142y wojska ameryka\u0144skie. Wycie\u0144czenie by\u0142o ogromne, ale decyzja zapad\u0142a szybko: Stanis\u0142aw Gebhardt wraca do kraju. Gdy spotka\u0142 si\u0119 w Krakowie ze swoj\u0105 mam\u0105 i siostr\u0105, rado\u015b\u0107 miesza\u0142a si\u0119 ze strachem. Lekarz, m\u0105\u017c siostry mamy, obawia\u0142 si\u0119 \u017ce po tak straszliwych przej\u015bciach m\u0142ody organizm d\u0142ugo nie po\u017cyje. Za to przyjaciel taty, te\u017c medyk, mia\u0142 podobno powiedzie\u0107: zobaczysz, prze\u017cyje nas wszystkich.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wobec nasilania si\u0119 represji wobec \u017co\u0142nierzy AK ze strony komunistycznych w\u0142adz 19-latek ucieka z kraju i nast\u0119pnych niespe\u0142na 45 lat sp\u0119dzi w r\u00f3\u017cnych krajach na zachodzie Europy. Najd\u0142u\u017cej mieszka\u0142 w Wielkiej Brytanii ale przebywa\u0142 te\u017c d\u0142u\u017csze okresy w Rzymie i Pary\u017cu. Poratowa\u0142 Marka H\u0142ask\u0119, gdy ten umykaj\u0105c spod czujnych oczu redaktora Jerzego Giedroycia w Maisons-Laffitte, przyjecha\u0142 do niego bez but\u00f3w. Po uzyskaniu matury w Polish College Riddleworth w Norfolk a nast\u0119pnie matury angielskiej, Stanis\u0142aw Gebhardt zdaje wst\u0119pny egzamin na Uniwersytet Londy\u0144ski i podejmuje studia ekonomiczne. Studiuje tak\u017ce nauki spo\u0142eczne i polityczne na Uniwersytecie Paryskim (Sorbona). Wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a z reprezentantami Stronnictwa Pracy na emigracji. W\u0142\u0105cza si\u0119 te\u017c bardzo aktywnie w tworzenie wielu organizacji spo\u0142ecznych na Uchod\u017astwie. Pozyskuje \u015brodki i organizuje stypendia oraz konferencje dla przyje\u017cd\u017caj\u0105cych z Polski m\u0142odych ludzi z my\u015bl\u0105 o przygotowaniu ich do przysz\u0142ej dzia\u0142alno\u015bci w wolnej, demokratycznej Ojczy\u017anie.<\/p>\n\n\n\n

Wsp\u00f3\u0142tworzy ruch M\u0142odych Chrze\u015bcija\u0144skich Demokrat\u00f3w. Zna i ceni za\u0142o\u017cyciela Wsp\u00f3lnoty Europejskiej Roberta Schumana. Jest w latach 1963-72 dyrektorem generalnym Mi\u0119dzynarodowej Fundacji Solidarno\u015bci a w latach 1970-73 sekretarzem wykonawczym \u015awiatowej Unii Partii ChD reprezentuj\u0105c Uni\u0119 w ONZ, UNESCO, Instytucjach i Parlamencie UE. Wiceprezes \u015bwiatowej Unii ChD w latach 1991-95 oraz wiceprezes Klubu Atlantyckiego (1992-99). Fundator i prezes Fundacji Odbudowy Demokracji im. Ignacego Paderewskiego od 1990 r. Wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cyciel Esperienze Internazionali w Rzymie w latach 1962-1970 oraz cz\u0142onek zarz\u0105du wydawnictwa \u201eOdnowa\u201d w okresie 1963-93.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Do Polski powr\u00f3ci\u0142 pod koniec 1989 roku. Pocz\u0105tkowo mieszka\u0142 w Warszawie, aby ostatecznie trafi\u0107 do Wroc\u0142awia. Spe\u0142ni\u0142a si\u0119 wycedzona przez z\u0119by obietnica o powrocie do miejsca chwilowego przystanku w drodze do zgotowanego przez Niemcy Polakom i innym narodowo\u015bciom piek\u0142a na ziemi.<\/p>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki dzia\u0142alno\u015bci Fundacji Odbudowy Demokracji im. Ignacego Paderewskiego w 2014 roku na wroc\u0142awskich Krzykach ods\u0142oni\u0119ty zosta\u0142 pomnik Wojciecha Korfantego, wielkiego obro\u0144cy polsko\u015bci \u015al\u0105ska, kt\u00f3remu zawdzi\u0119czamy przy\u0142\u0105czenie cz\u0119\u015bci \u015al\u0105ska do powracaj\u0105cej na map\u0119 Europy niepodleg\u0142ej Polski. Korfanty mia\u0142 odwag\u0119 walczy\u0107 o polskie interesy zar\u00f3wno w niemieckim sejmie jak i stoj\u0105c na czele dzia\u0142a\u0144 zbrojnych przeciwko w\u0142adzom niemieckim w czasie powsta\u0144 \u015bl\u0105skich. Historia po latach odda\u0142a Polsce sprawiedliwo\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Po raz pierwszy Stanis\u0142aw Gebhardt spotka\u0142 si\u0119 z Kornelem Morawieckim w Londynie w czerwcu 1988. Tato, wyrzucony wcze\u015bniej z kraju, w drodze do USA zawita\u0142 do Wielkiej Brytanii i spotka\u0142 si\u0119 z szeregiem os\u00f3b zwi\u0105zanych z rz\u0105dem polskim na uchod\u017astwie. Kolejnym momentem, gdy przeci\u0119\u0142y si\u0119 ich \u015bcie\u017cki, by\u0142 okres wsp\u00f3\u0142pracy z mecenasem Janem Olszewskim. Obaj cenili, wspierali i przyja\u017anili si\u0119 z obalonym 4 czerwca 1992 pierwszym, wy\u0142onionym przez w pe\u0142ni demokratyczny sejm RP, premierem. Potem pomagali mu tworzy\u0107 struktury Ruchu Odbudowy Polski. Najd\u0142u\u017cej znajomo\u015b\u0107 Staszka i Kornela rozwija\u0142a si\u0119 we Wroc\u0142awiu. Stanis\u0142aw podkre\u015bla, \u017ce w jego przekonaniu Kornel Morawiecki mia\u0142 mimo niekwestionowanego autorytetu i zdolno\u015bci przyw\u00f3dczych, bardzo mocno osadzony w mechanizmach demokracji spos\u00f3b funkcjonowania na niwie spo\u0142eczno-politycznej. Docenia w dzia\u0142alno\u015bci Taty jego otwarto\u015b\u0107 oraz ci\u0105g\u0142\u0105 ch\u0119\u0107 konsultowania decyzji z innymi \u2013 pe\u0142na antyteza autokraty.<\/p>\n\n\n\n

Stanis\u0142aw Gebhardt, \u017co\u0142nierz AK, wi\u0119zie\u0144 oboz\u00f3w koncentracyjnych, dzia\u0142acz spo\u0142eczno-polityczny na Wychod\u017astwie, tw\u00f3rca i uczestnik szeregu inicjatyw patriotycznych i politycznych w Polsce, wiceprzewodnicz\u0105cy ROP, cz\u0142onek Rady Programowej Fundacji Dziedzictwa My\u015bli Narodowej im. Romana Dmowskiego i Ignacego Jana Paderewskiego \u2013 w \u015brod\u0119 3 maja 2023 roku zostanie kawalerem Orderu Or\u0142a Bia\u0142ego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Aresztowali go na kilka dni przed 16. urodzinami za dzia\u0142alno\u015b\u0107 w Szarych Szeregach i osadzili w krakowskim wi\u0119zieniu na Montelupich. By\u0142 lipiec 1944 roku, zbli\u017ca\u0142 si\u0119 front sowiecki, wi\u0119c po 2-3 tygodniach przes\u0142ucha\u0144 za\u0142adowali wi\u0119\u017ani\u00f3w w bydl\u0119ce wagony i powie\u017ali na zach\u00f3d. Ich poci\u0105g musia\u0142 ust\u0119powa\u0107 transportom \u017co\u0142nierzy Wehrmachtu, wi\u0119c na kr\u00f3tko zatrzymali si\u0119 we… Czytaj dalej Kawaler Orderu Or\u0142a Bia\u0142ego Stanis\u0142aw Gebhardt<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3751,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[187],"tags":[],"class_list":["post-3750","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-9","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3750","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3750"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3750\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3755,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3750\/revisions\/3755"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3751"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3750"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3750"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3750"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}