W dniu 9 stycznia 2025 roku min\u0105\u0142 rok od \u015bmierci ksi\u0119dza Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego, niez\u0142omnego kap\u0142ana, kapelana \u201eSolidarno\u015bci\u201d, duszpasterza Ormian, poety, dzia\u0142acza na rzecz os\u00f3b z niepe\u0142nosprawno\u015bciami, or\u0119downika walki o prawd\u0119 na temat ludob\u00f3jstwa dokonanego przez ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w na obywatelach II RP.<\/p>\n\n\n\n
Ksi\u0105dz Tadeusz Isakowicz-Zaleski urodzi\u0142 si\u0119 7 wrze\u015bnia 1956 roku w Krakowie. Jego ojciec, Jan Zaleski (1926\u20131981), by\u0142 filologiem, a matka, Teresa Zaleska z domu Isakowicz (1932\u20132011), polonistk\u0105 polsko-ormia\u0144skiego pochodzenia. Jan Zaleski urodzi\u0142 si\u0119 w 1926 roku w Monasterzyskach, w powiecie Buczacz, w wojew\u00f3dztwie tarnopolskim. Do\u015bwiadczy\u0142 okrucie\u0144stw sowieckiej i niemieckiej okupacji na Kresach. Szczeg\u00f3lnie dramatyczne by\u0142y wydarzenia w Koro\u015bciatynie, gdzie by\u0142 \u015bwiadkiem napadu ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w, kt\u00f3rzy zamordowali tam 176 os\u00f3b. W 1945 roku wraz z rodzin\u0105 zosta\u0142 wyp\u0119dzony na Dolny \u015al\u0105sk. By\u0142 g\u0142\u0119boko religijnym cz\u0142owiekiem i zdecydowanym przeciwnikiem komunizmu. Od czas\u00f3w m\u0142odo\u015bci prowadzi\u0142 sw\u00f3j pami\u0119tnik. Spisywa\u0142 te\u017c wspomnienia swoich krewnych i znajomych z Kres\u00f3w Wschodnich. Pozostawi\u0142 maszynopisy i odr\u0119czne teksty, z kt\u00f3rych pochodz\u0105 m.in. s\u0142owa: \u201eKresowian zabito dwukrotnie, raz przez ciosy siekier\u0105, drugi raz przez przemilczenie\u201d.<\/p>\n\n\n\n
S\u0142owa te sta\u0142y si\u0119 mottem wielu wydarze\u0144 kulturalnych, konferencji naukowych, czy apeli \u015brodowisk kresowych. Mama Tadeusza, Teresa Zaleska z domu Isakowicz by\u0142a c\u00f3rka Kajetana Jerzego Isakowicza i Janiny Aliny ze S\u0142awi\u0144skich. Jej dziadek Antoni Isakowicz, wywodzi\u0142 si\u0119 z rodziny ormia\u0144skiej z Pokucia, kt\u00f3ra przed wiekami poprzez Ba\u0142kany i Siedmiogr\u00f3d przyby\u0142a z Armenii. Wielu jej bli\u017cszych i dalszych krewnych by\u0142o duchownymi, tak obrz\u0105dku greckokatolickiego, jak i ormia\u0144skiego, m.in. arcybiskup lwowski Izaak Miko\u0142aj Isakowicz oraz ks. Leon Isakowicz ze Stanis\u0142awowa.<\/p>\n\n\n\n
Rodzice Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego poznali si\u0119 w grudniu 1952 i pobrali si\u0119 w czerwcu 1955 roku. Religijna postawa rodzic\u00f3w oraz ich opozycyjny stosunek do systemu komunistycznego wywar\u0142y istotny wp\u0142yw na kszta\u0142towanie charakteru Tadeusza. W latach liceum zwi\u0105za\u0142 si\u0119 z ruchem oazowym (1972), a po uko\u0144czeniu szko\u0142y \u015bredniej wst\u0105pi\u0142 do Wy\u017cszego Seminarium Duchownego w Krakowie. W latach 1975-1977 odbywa\u0142 jako kleryk obowi\u0105zkow\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 wojskow\u0105 w Brzegu Opolskim. Nale\u017ca\u0142 do grupy najbardziej zbuntowanych. Wiele razy trafia\u0142 do aresztu, w kt\u00f3rym sp\u0119dzi\u0142 w sumie dwa miesi\u0105ce. Najd\u0142u\u017cej przebywa\u0142 w nim dziewi\u0119tna\u015bcie dni. Po dw\u00f3ch latach, kiedy jego koledzy wychodzili do cywila. on musia\u0142 ods\u0142u\u017cy\u0107 te wszystkie naliczone kary.<\/p>\n\n\n\n
Wojsko opu\u015bci\u0142 w listopadzie 1977 roku. Pod koniec lat 70., b\u0119d\u0105c w seminarium, wsp\u00f3\u0142redagowa\u0142 podziemne pismo \u201eKrzy\u017c Nowohucki\u201d oraz dzia\u0142a\u0142 w Studenckim Komitecie Solidarno\u015bci. W 1977 debiutowa\u0142 jako poeta na \u0142amach \u201eTygodnika Powszechnego\u201d. Od 1980 roku zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d. \u015awi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie otrzyma\u0142 22 maja 1983 roku w Katedrze Wawelskiej z r\u0105k kard. Franciszka Macharskiego.<\/p>\n\n\n\n
W latach 80. XX wieku w ko\u015bciele \u015bw. Maksymiliana Kolbe w Krakowie odprawia\u0142 msze \u015bw. za ojczyzn\u0119 gromadz\u0105ce t\u0142umy mieszka\u0144c\u00f3w Nowej Huty. Od 1982 do 1991 roku prowadzi\u0142 XIV grup\u0119 Krakowskiej Pieszej Pielgrzymki na Jasn\u0105 G\u00f3r\u0119 jednocz\u0105c antykomunistycznych dzia\u0142aczy zwi\u0105zanych z NSZZ \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d. Publikowa\u0142 pod pseudonimami w prasie podziemnej (\u201eSpotkania\u201d, \u201eHutnik\u201d, \u201eBiuletyn Informacyjny Hutnik\u00f3w\u201d). W 1985 roku zosta\u0142 dwukrotnie ci\u0119\u017cko pobity przez funkcjonariuszy SB. Pierwszy raz, w Wielk\u0105 Sobot\u0119 w rodzinnej kamienicy przy ul. Zyblikiewicza. Po raz drugi zosta\u0142 napadni\u0119ty 4 grudnia w klasztorze C\u00f3rek Bo\u017cej Mi\u0142o\u015bci na Woli Justowskiej przez funkcjonariuszy SB przebranych za sanitariuszy pogotowia ratunkowego. W wywiadach tak to wspomina\u0142:<\/p>\n\n\n\n
\u201eZa pierwszym razem dmuchni\u0119to mi jakim\u015b gazem w oczy. Nie mo\u017cna okre\u015bli\u0107 jakim, bo milicja podj\u0119\u0142a dzia\u0142ania na trzeci dzie\u0144, gdy nie by\u0142o ju\u017c \u015blad\u00f3w. (\u2026) Zosta\u0142em poparzony papierosami. Potem Jerzy Urban og\u0142osi\u0142, \u017ce jestem chory na padaczk\u0119, dlatego si\u0119 przewr\u00f3ci\u0142em i poobija\u0142em. Za drugim razem akcja by\u0142a bardzo dobrze zorganizowana. Sprawcy udawali pracownik\u00f3w pogotowia wiedz\u0105c, \u017ce \u017caden kap\u0142an nie odm\u00f3wi wyjazdu do chorego (\u2026) Dosz\u0142o do szarpaniny. Wykr\u0119cili mi r\u0119ce i za\u0142o\u017cyli p\u0119tl\u0119 na szyj\u0119, tak \u017ce ka\u017cde poruszenie r\u0105k powodowa\u0142o, \u017ce si\u0119 poddusza\u0142em. By\u0142em \u015bwi\u0119cie przekonany, \u017ce ju\u017c z tego nie wyjd\u0119, \u017ce mnie zat\u0142uk\u0105. Ale prawdopodobnie kto\u015b ich sp\u0142oszy\u0142 \u2013 naprzeciwko by\u0142a jednostka wojskowa. Rano jako\u015b wyczo\u0142ga\u0142em si\u0119 z mieszkania. Siostry, kt\u00f3re mieszka\u0142y w s\u0105siaduj\u0105cym budynku klasztornym, zobaczy\u0142y mnie i rozci\u0119\u0142y wi\u0119zy oraz p\u0119tl\u0119\u201d.<\/p>\n\n\n\n
W 1988 roku bra\u0142 udzia\u0142 jako duszpasterz robotnik\u00f3w w strajku w Hucie im. Lenina. W 1987 roku wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cy\u0142, wraz ze \u015bp. Zofi\u0105 Tetelowsk\u0105 i \u015bp. Stanis\u0142awem hr. Pruszy\u0144skim, Fundacj\u0119 im. Brata Alberta. W latach 2009\u20132017 by\u0142 proboszczem ormia\u0144sko-katolickiej parafii po\u0142udniowej pw. \u015bw. Grzegorza O\u015bwieciciela z siedzib\u0105 w ko\u015bciele Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej w Gliwicach.<\/p>\n\n\n\n
W wolnej Polsce aktywnie zabiega\u0142 o upami\u0119tnienie ludob\u00f3jstwa dokonanego na Ormianach przez Turk\u00f3w oraz o oddanie ho\u0142du ofiarom, obywatelom II RP, zamordowanym przez ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w. Stara\u0142 si\u0119 doprowadzi\u0107 do rozliczenia ksi\u0119\u017cy, kt\u00f3rzy wsp\u00f3\u0142pracowali z w\u0142adzami PRL. By\u0142 autorem ksi\u0105\u017cki \u201eKsi\u0119\u017ca wobec bezpieki. Na przyk\u0142adzie archidiecezji krakowskiej\u201d, za kt\u00f3r\u0105 w 2007 roku otrzyma\u0142 Nagrod\u0119 Literack\u0105 im. J\u00f3zefa Mackiewicza.<\/p>\n\n\n\n
Do ko\u0144ca \u017cycia pozosta\u0142 wierny swoim idea\u0142om. Zmar\u0142 po d\u0142ugiej i wyczerpuj\u0105cej walce z ci\u0119\u017ck\u0105 chorob\u0105 nowotworow\u0105. Od jego \u015bmierci min\u0105\u0142 rok, bardzo brakuje nam jego m\u0105dro\u015bci, spokoju, przenikliwo\u015bci i ogromnego zapa\u0142u oraz si\u0142y do wali z niesprawiedliwo\u015bci\u0105. Jego testamentem pozostaje og\u0142oszony Apel Rodzin Ofiar Ludob\u00f3jstwa do Episkopat\u00f3w Polski i Ukrainy. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
Warto si\u0119gn\u0105\u0107 do artyku\u0142u, jaki ksi\u0105dz Isakowicz-Zaleski napisa\u0142 p\u00f3\u0142 roku przed \u015bmierci\u0105, dla gazety Prawda jest ciekawa<\/em>. Tekst pod wymownym tytu\u0142em \u201eKresowian zabito dwukrotnie\u201d ukaza\u0142 si\u0119 w numerze 14. z 11 lipca 2023 roku.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W dniu 9 stycznia 2025 roku min\u0105\u0142 rok od \u015bmierci ksi\u0119dza Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego, niez\u0142omnego kap\u0142ana, kapelana \u201eSolidarno\u015bci\u201d, duszpasterza Ormian, poety, dzia\u0142acza na rzecz os\u00f3b z niepe\u0142nosprawno\u015bciami, or\u0119downika walki o prawd\u0119 na temat ludob\u00f3jstwa dokonanego przez ukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w na obywatelach II RP. Ksi\u0105dz Tadeusz Isakowicz-Zaleski urodzi\u0142 si\u0119 7 wrze\u015bnia 1956 roku w Krakowie. Jego ojciec, Jan… Czytaj dalej Min\u0105\u0142 rok od Jego \u015bmierci<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":70,"featured_media":3286,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[376],"tags":[],"class_list":["post-3285","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-53","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3285","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/70"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3285"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3285\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3287,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3285\/revisions\/3287"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3286"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3285"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3285"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3285"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}