Z dr Janem Parysem, by\u0142ym ministrem obrony narodowej, rozmawia Marek Bober<\/p>\n\n\n\n
Marek Bober: Pierwsza prezydentura Donalda Trumpa, to dobry czas relacji Polski i USA. Dobra by\u0142a wsp\u00f3\u0142praca energetyczna i wojskowa, zniesiono tak\u017ce wizy dla obywateli Polski. Dobre relacje z prezydentem-elektem utrzymuje prezydent Andrzej Duda. Ale ju\u017c sfery rz\u0105dowe, na przyk\u0142ad Donald Tusk czy Rados\u0142aw Sikorski \u2013 nie ukrywaj\u0105 niech\u0119ci do Trumpa. Ma Pan w zwi\u0105zku z tym obawy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Dr Jan Parys: Post\u0119powanie Tuska i Sikorskiego w ostatnich latach wobec USA i wobec Trumpa \u015bwiadczy o braku profesjonalizmu tych polityk\u00f3w. Traktuj\u0105 oni bowiem kwestie zagraniczne jako narz\u0119dzie do walki o pozycj\u0119 w kraju i w Europie. To dow\u00f3d braku zrozumienia czym jest racja stanu. Poza tym Tusk i Sikorski cz\u0119sto ok\u0142amywali opini\u0119 publiczn\u0105 wypowiadaj\u0105c si\u0119 na tematy zagraniczne i obra\u017cali zagranicznych polityk\u00f3w. Chcieli tak\u017ce, poprzez krytykowanie Trumpa, zbudowa\u0107 sobie lepsz\u0105 pozycj\u0119 w\u015br\u00f3d polityk\u00f3w UE, dla kt\u00f3rych USA a Trump w szczeg\u00f3lno\u015bci, to wr\u00f3g numer jeden. Na pewno dawne wypowiedzi tych dwu polskich polityk\u00f3w nie zostan\u0105 zapomniane w USA. Te dwie osoby s\u0105 obci\u0105\u017ceniem dla dobrych stosunk\u00f3w z ekip\u0105 Trumpa. Nasz kraj b\u0119dzie zatem przez nich traci\u0142 szanse na dobre relacje w Waszyngtonem.<\/p>\n\n\n\n Co nale\u017cy poprawi\u0107 w stosunkach polsko-ameryka\u0144skich? Polska powinna kupowa\u0107 w USA wi\u0119cej broni?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Stosunki RP-USA s\u0105 dobre. Nasz problem polega na tym, \u017ce USA to nasz g\u0142\u00f3wny sojusznik polityczny i militarny, ale w dziedzinie gospodarczej bardziej jeste\u015bmy powi\u0105zani z krajami Unii Europejskiej. Taka asymetria nie jest dobr\u0105 sytuacj\u0105. Na pewno Polska zas\u0142uguje na wi\u0119cej ameryka\u0144skich inwestycji. Nie widz\u0119 sensu, by USA inwestowa\u0142y w krajach, kt\u00f3re dystansuj\u0105 si\u0119 od polityki ameryka\u0144skiej. Rynek USA powinien by\u0107 otwarty przede wszystkim dla pa\u0144stw, kt\u00f3re s\u0105 lojalnymi sojusznikami. Uwa\u017cam, \u017ce to tak\u017ce ameryka\u0144ski interes, by wspiera\u0107 gospodarczo kraje, kt\u00f3re s\u0105 solidnymi sojusznikami. St\u0105d, je\u017celi ekipa Trumpa wprowadzi c\u0142a na towary z Europy, to moim zdaniem powinna wy\u0142\u0105czy\u0107 z tych ce\u0142 pa\u0144stwa, kt\u00f3re wydaj\u0105 ponad 3% PKB na zbrojenia. Powinien istnie\u0107 mechanizm ekonomiczny, kt\u00f3ry poprzez preferencje motywuje kraje do rzetelnego podej\u015bcia do sojuszu z USA.<\/p>\n\n\n\n Donald Trump m\u00f3wi\u0142 w kampanii wyborczej, \u017ce szybko zako\u0144czy wojn\u0119 na Ukrainie. Pojawiaj\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cne scenariusze, wymy\u015blane przewa\u017cnie przez dziennikarzy i komentator\u00f3w. Po pierwsze, czy pok\u00f3j jest rzeczywi\u015bcie mo\u017cliwy? Po drugie, jakie warunki s\u0105 do przyj\u0119cia dla obu stron?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ka\u017cdy normalny cz\u0142owiek woli pok\u00f3j ni\u017c wojn\u0119. Jednak trwa\u0142ego pokoju nie osi\u0105ga si\u0119 przez kapitulacj\u0119 wobec agresora. Rozmowy pokojowe maj\u0105 sens, gdy ma si\u0119 siln\u0105 pozycje negocjacyjn\u0105. Jednym s\u0142owem, trzeba najpierw militarnie wesprze\u0107 Ukrain\u0119, by mia\u0142a czym walczy\u0107 a potem siada\u0107 do rozm\u00f3w z Rosj\u0105.<\/p>\n\n\n\n A czy w og\u00f3le jest mo\u017cliwy scenariusz, \u017ce nowa administracja zajmie si\u0119 bardziej Bliskim Wschodem oraz Chinami i w og\u00f3le odpu\u015bci Ukrain\u0119? \u017be ta wojna, o r\u00f3\u017cnym nat\u0119\u017ceniu, b\u0119dzie trwa\u0142a latami, mo\u017ce przez dziesi\u0119ciolecia\u2026<\/strong><\/p>\n\n\n\n Politycy w Europie i w USA musz\u0105 zrozumie\u0107, \u017ce razem tworzymy jeden ob\u00f3z pa\u0144stw zachodnich. Nasze g\u0142\u00f3wne interesy s\u0105 wsp\u00f3lne. W sytuacji agresywnej Rosji i ekspansji gospodarczej Chin, zar\u00f3wno USA jak i Europa maj\u0105 wsp\u00f3lny interes. Trzeba zatrzyma\u0107 rewizjonizm terytorialny Rosji i zatrzyma\u0107 ekspansj\u0119 polityczno-gospodarcz\u0105 Chin na \u015bwiecie. Musimy razem broni\u0107 swych interes\u00f3w, bo mamy wsp\u00f3lnych rywali, z kt\u00f3rym osobno sobie nie poradzimy. Przysz\u0142o\u015b\u0107 nale\u017cy do tych polityk\u00f3w, kt\u00f3rzy zrozumiej\u0105, \u017ce istnieje co\u015b takiego jak Zach\u00f3d i jego wsp\u00f3lne interesy. Sojusz P\u00f3\u0142nocnoatlantycki jest struktur\u0105 instytucjonaln\u0105, kt\u00f3ra mo\u017ce definiowa\u0107 wsp\u00f3lne interesy i decydowa\u0107 jak ich broni\u0107 tak\u017ce w sferach pozamilitarnych. Zwolennicy polityki izolacjonizmu w USA powinni spojrze\u0107 prawdzie w oczy. Stany Zjednoczone bez potencja\u0142u Europy s\u0105 du\u017co s\u0142absze. Ewakuacja USA z Europy lub lekcewa\u017cenie bezpiecze\u0144stwa Europy zagra\u017caj\u0105 dotychczasowej pozycji Stan\u00f3w na \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n Niekt\u00f3rzy strasz\u0105, \u017ce Trump wycofa Stany Zjednoczone z NATO. Tak si\u0119 nie stanie, ale na pewno nowy prezydent b\u0119dzie chcia\u0142 zmieni\u0107 NATO. Na przyk\u0142ad, \u017ceby wszyscy cz\u0142onkowie p\u0142acili na obronno\u015b\u0107 uzgodnione 2 proc. PKB. Czy Trump b\u0119dzie chcia\u0142 wi\u0119cej? Jak\u0105 organizacj\u0105 b\u0119dzie NATO po czterech latach rz\u0105d\u00f3w Trumpa?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Je\u015bli chcemy przetrwa\u0107 w trudnej sytuacji na \u015bwiecie musimy uwierzy\u0107 w istnienie Zachodu jako wsp\u00f3lnej cywilizacji. Odr\u0119bne polityki USA i Unii Europejskiej nie maj\u0105 sensu. Aby broni\u0107 swych interes\u00f3w musimy dzia\u0142a\u0107 razem. NATO jest instytucj\u0105, kt\u00f3ra mo\u017ce i powinna to zapewni\u0107. Prawdziwy sojusz wymaga, by ka\u017cdy kraj wnosi\u0142 do niego wk\u0142ad proporcjonalny do swych mo\u017cliwo\u015bci. Nie mo\u017ce by\u0107 pasa\u017cer\u00f3w na gap\u0119. Nie mo\u017cna tolerowa\u0107 zachowa\u0144 egoistycznych, na przyk\u0142ad tego, \u017ce jakie\u015b pa\u0144stwo prowadzi polityk\u0119 resetu z krajami, kt\u00f3re s\u0105 agresorem lub wrogiem Zachodu. Nie przewiduj\u0119 wyj\u015bcia USA z NATO. Moim zdaniem Trumpowi zale\u017cy natomiast na tym, by NATO by\u0142o silniejsze i bardziej skuteczne.<\/p>\n\n\n\n Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n ***<\/p>\n\n\n\n Jan Parys (ur. 23 grudnia 1950 r. w Warszawie). Socjolog, polityk i publicysta. Minister obrony narodowej (1991-1992), szef gabinetu politycznego ministra spraw zagranicznych (2015-2018). W 1990 r. zarz\u0105dzeniem prezydenta RP na uchod\u017astwie Ryszarda Kaczorowskiego odznaczony Krzy\u017cem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Odznaczony Krzy\u017cem Wolno\u015bci i Solidarno\u015bci oraz Krzy\u017cem Komandorskim z Gwiazd\u0105 Orderu Odrodzenia Polski.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Z dr Janem Parysem, by\u0142ym ministrem obrony narodowej, rozmawia Marek Bober Marek Bober: Pierwsza prezydentura Donalda Trumpa, to dobry czas relacji Polski i USA. Dobra by\u0142a wsp\u00f3\u0142praca energetyczna i wojskowa, zniesiono tak\u017ce wizy dla obywateli Polski. Dobre relacje z prezydentem-elektem utrzymuje prezydent Andrzej Duda. Ale ju\u017c sfery rz\u0105dowe, na przyk\u0142ad Donald Tusk czy Rados\u0142aw Sikorski… Czytaj dalej Istnieje co\u015b takiego jak Zach\u00f3d i jego wsp\u00f3lne interesy<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":3184,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[375],"tags":[],"class_list":["post-3183","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-52","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3183","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3183"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3183\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3185,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3183\/revisions\/3185"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3184"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3183"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3183"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3183"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}