{"id":2994,"date":"2024-12-09T09:30:54","date_gmt":"2024-12-09T08:30:54","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=2994"},"modified":"2024-12-09T09:30:54","modified_gmt":"2024-12-09T08:30:54","slug":"chor-cystersi-i-mistrz-wincenty","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=2994","title":{"rendered":"Ch\u00f3r, cystersi i mistrz Wincenty"},"content":{"rendered":"\n

J\u0119drzej\u00f3w<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nie wszyscy mogli po\u015bwi\u0119ci\u0107 weekend. Uzbiera\u0142 si\u0119 32-osobowy sk\u0142ad wroc\u0142awskiego ch\u00f3ru katedralnego i wczesnym rankiem w sobot\u0119 23 listopada ruszyli\u015bmy autokarem do J\u0119drzejowa. Nie wypada\u0142o zlekcewa\u017cy\u0107 zaproszenia od tamtejszych zaprzyja\u017anionych ch\u00f3rzyst\u00f3w. Mieli\u015bmy wyst\u0105pi\u0107 na scenie miejscowego Centrum Kultury w ramach XIII J\u0119drzejowskich Spotka\u0144 Ch\u00f3ralnych a nast\u0119pnego dnia wzbogaci\u0107 \u015bpiewem uroczysto\u015b\u0107 w bazylice Opactwa Cysterskiego.<\/p>\n\n\n\n

Trasa przebiega\u0142a sprawnie. Naprz\u00f3d A4 do Katowic, potem kawa\u0142ek na p\u00f3\u0142noc A1, aby z kolei w kierunku p\u00f3\u0142nocno-wschodnim drog\u0105 krajow\u0105 nr 78 przez Zawiercie i Szczekociny dotrze\u0107 po czterech godzinach wprost na j\u0119drzejowski Rynek. Pierwszy punkt programu z zewn\u0105trz wygl\u0105da\u0142 do\u015b\u0107 skromnie. Dwukondygnacyjna kamienica, cz\u0119\u015b\u0107 elewacji w remoncie, na lewo od bramy kamienna tablica z 1931 roku z troch\u0119 niewyra\u017anym napisem: W domu tym w 1915 roku znalaz\u0142 kwater\u0119 i przychylne serca Tw\u00f3rca Legion\u00f3w, W\u00f3dz Polski Odrodzonej, Pierwszy Jej Marsza\u0142ek i najlepszy syn J\u00f3zef Pi\u0142sudski.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Weszli\u015bmy do XIX-wiecznego domu miejscowego lekarza Feliksa Przypkowskiego, kt\u00f3ry z zami\u0142owania by\u0142 astronomem, kolekcjonerem i konstruktorem czasomierzy. Tre\u015b\u0107 zacytowanej wy\u017cej tablicy dowodnie \u015bwiadczy o patriotycznym zaanga\u017cowaniu rodziny. W czasach PRL jego syn przekaza\u0142 dom oraz nagromadzone od kilku pokole\u0144 pami\u0105tki i zbiory na rzecz utworzenia Muzeum im. Przypkowskich w J\u0119drzejowie. W takiej w\u0142a\u015bnie formie dzia\u0142a do dzi\u015b.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zwiedzili\u015bmy gabinet lekarski Feliksa z kozetk\u0105, na kt\u00f3rej odpoczywa\u0142 Marsza\u0142ek. Biblioteka, salon, sypialnia i kuchnia wygl\u0105da\u0142y jakby up\u0142yw czasu si\u0119 ich nie ima\u0142. Meble, ksi\u0105\u017cki, przedmioty domowego u\u017cytku i zdobyte lub skonstruowane przez doktora zegary a tak\u017ce \u0142aci\u0144skie inskrypcje nad ka\u017cdymi drzwiami powodowa\u0142y, \u017ce ci\u0119\u017cko by\u0142o nad\u0105\u017cy\u0107 za wartk\u0105 opowie\u015bci\u0105 pani przewodnik. We wn\u0119trzach dokupionej obok, obecnie zro\u015bni\u0119tej z Muzeum, kamienicy mie\u015bci si\u0119 jedna z najwi\u0119kszych na \u015bwiecie kolekcji zegar\u00f3w s\u0142onecznych oraz przyrz\u0105d\u00f3w astronomicznych. Ca\u0142o\u015b\u0107 dope\u0142nia odrestaurowany ostatnio Ogr\u00f3d Czasu ze schodami wodnymi, XVIII-wieczn\u0105 altank\u0105, zegarami s\u0142onecznymi i ogr\u00f3dkami zielnymi. Nie mo\u017cna si\u0119 tu nudzi\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Po po\u0142udniu rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w Centrum Kultury koncert ch\u00f3ralnych rozmaito\u015bci pt. Muzyczna bombonierka. Przed nami wyst\u0105pili: Ch\u00f3r Kameralny \u201eMiechovia\u201d, Zesp\u00f3\u0142 Wokalny \u201eA capella\u201d oraz bardzo liczny J\u0119drzejowski Ch\u00f3r Miejski. Zabrzmia\u0142y nuty ludowe i rozrywkowe. Nasz ch\u00f3r \u201eBasilica Cantans\u201d zaproponowa\u0142 zr\u00f3\u017cnicowany repertuar. Za\u015bpiewali\u015bmy dwie pie\u015bni patriotyczne, m.in. Wojenko wojenko, dwa kawa\u0142ki gospel z dynamicznym Ev\u2019ry time I feel the spirit oraz polskie kabaretowo-rozrywkowe utwory, takie jak Piosenka jest dobra na wszystko oraz Zacznij od Bacha. Pe\u0142na sala s\u0142uchaczy nie szcz\u0119dzi\u0142a braw \u017cadnemu z zespo\u0142\u00f3w. Wieczorem zostali\u015bmy zaproszeni na bogaty pocz\u0119stunek, w trakcie kt\u00f3rego spontanicznie intonowane piosenki rozbrzmiewa\u0142y na ustach wszystkich zaproszonych na spotkanie wykonawc\u00f3w. \u017begnali\u015bmy si\u0119 \u015bpiewan\u0105 na cztery g\u0142osy ko\u0142ysank\u0105 do s\u0142\u00f3w Ga\u0142czy\u0144skiego \u201eKochanie moje kochanie\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Niedziela by\u0142a dla nas, a zw\u0142aszcza dla mnie, niemniej emocjonuj\u0105ca. Z rana, zanim wszyscy zd\u0105\u017cyli zje\u015b\u0107 \u015bniadanie, zosta\u0142am zabrana dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci gospodarzy do Parku Miejskiego, gdzie we wrze\u015bniu 2021 roku ods\u0142oni\u0119ta zosta\u0142a tablica po\u015bwi\u0119cona \u015bp. Kornelowi Morawieckiemu. Poni\u017cej god\u0142a napis g\u0142osi: Kornel Morawiecki 1941-2019, fizyk, nauczyciel akademicki, polityk, za\u0142o\u017cyciel Solidarno\u015bci Walcz\u0105cej, Marsza\u0142ek Senior Sejmu VIII kadencji. <\/em>Obok posadzono d\u0105b pami\u0119ci, kt\u00f3ry pi\u0119knie symbolizuje wag\u0119 korzeni. Z ziemi j\u0119drzejowskiej, z ziemi \u015bwi\u0119tokrzyskiej pochodzi r\u00f3d Morawieckich. W po\u0142o\u017conych niespe\u0142na 20 km od J\u0119drzejowa Nawarzycach le\u017c\u0105 na cmentarzu nasi przodkowie, mi\u0119dzy innymi moi prapradziadkowie, Paulina i Ignacy Morawieccy. Za\u015b w J\u0119drzejowie urodzi\u0142a si\u0119 m\u0142odsza siostra Taty \u2013 ciocia Zosia.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Po \u015bniadaniu pojechali\u015bmy ca\u0142ym ch\u00f3rem do Archiopactwa Cysterskiego w J\u0119drzejowie. Pi\u0119kny barokowy kompleks \u015bwi\u0105tynno-zakonny przypomina troch\u0119 pocysterski Krzesz\u00f3w na Dolnym \u015al\u0105sku. O niesamowitej historii zakonu cysters\u00f3w oraz ich reformatorskiej dzia\u0142alno\u015bci w Europie i na ziemiach polskich opowiada\u0142 nam przeciekawie ojciec Bruno.<\/p>\n\n\n\n

J\u0119drzej\u00f3w by\u0142 pierwszym w Polsce klasztorem za\u0142o\u017conym przez to zgromadzenie w 1140 roku, st\u0105d nosi dumne miano Archiopactwa. Do dzi\u015b dwudziestu kilku ojc\u00f3w wype\u0142nia zreformowan\u0105 w duchu ewangelicznej prostoty i ub\u00f3stwa regu\u0142\u0119 \u015bw. Benedykta \u2013 ora et labora<\/em>, m\u00f3dl si\u0119 i pracuj. W\u0142asnymi r\u0119kami uprawiaj\u0105 ziemi\u0119, hoduj\u0105 zwierz\u0119ta, dbaj\u0105 o pszczo\u0142y, piel\u0119gnuj\u0105 ogr\u00f3dki zielne \u2013 nie zaniedbuj\u0105c r\u00f3wnocze\u015bnie duszpasterskiej opieki nad wsp\u00f3lnot\u0105 parafialn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wewn\u0105trz barokowego obecnie kompleksu klasztornego znajduje si\u0119 kamienna roma\u0144ska wie\u017ca z pocz\u0105tku XII wieku, b\u0119d\u0105ca fragmentem wcze\u015bniejszego ko\u015bci\u00f3\u0142ka \u015bw. Wojciecha, kt\u00f3ry przej\u0119li cystersi w kilkadziesi\u0105t lat p\u00f3\u017aniej. Niezwykle pracowici, a przy tym cisi i skromni. Opactwa budowali na terenach nizinnych, aby szczyty skalne nie prowokowa\u0142y ich do pychy. Od \u015bredniowiecza j\u0119drzejowscy cystersi prowadzili rozleg\u0142e gospodarstwo rolne, zak\u0142adali szpitale i hospicja oraz tworzyli szk\u00f3\u0142ki elementarne. Funkcjonowa\u0142 tu tartak, huta szk\u0142a, m\u0142yny, stawy rybne a nawet zak\u0142ad budowy organ\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Upodoba\u0142 sobie to miejsce mistrz Wincenty zwany Kad\u0142ubkiem, kt\u00f3ry po rezygnacji z biskupstwa pieszo jak prawdziwy pielgrzym przyw\u0119drowa\u0142 z Krakowa, aby w J\u0119drzejowie sp\u0119dzi\u0107 pi\u0119\u0107 ostatnich lat swojego \u017cycia (1218-1223).<\/p>\n\n\n\n

Relikwie b\u0142ogos\u0142awionego Wincentego \u201eKad\u0142ubka\u201d spoczywaj\u0105 dzi\u015b w barokowej kaplicy bazyliki opactwa. Warto przypomnie\u0107, \u017ce s\u0142ynny kronikarz by\u0142 autorem fundamentalnych dla nas poj\u0119\u0107, jak \u2013 res publica<\/em> (rzeczpospolita) oraz amor patriae<\/em> (mi\u0142o\u015b\u0107 ojczyzny). Dziejopis kre\u015bli ambitny idea\u0142. Monarchia rz\u0105dzona prawem stanowionym przez prawowitych w\u0142adc\u00f3w, wybranych przez spo\u0142ecze\u0144stwo<\/em> \u2013 tym mia\u0142a by\u0107 w\u0142a\u015bnie Rzeczpospolita. Kr\u00f3l za\u015b nie kr\u00f3lem mia\u0142 by\u0107, a wsp\u00f3lnikiem kr\u00f3lestwa<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Od 1140 roku to jest od momentu ufundowania w J\u0119drzejowie pierwszego opactwa na ziemiach polskich cystersi sprawowali sw\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 na rzecz Boga, spo\u0142eczno\u015bci lokalnej i wsp\u00f3lnoty narodowej nieprzerwanie do pocz\u0105tku XIX wieku. Jednak w 1817 roku pod zaborem rosyjskim opactwo cysterskie zosta\u0142o zlikwidowane a cz\u0119\u015b\u0107 cennych zbior\u00f3w wywieziono do Rosji. W 1851 roku umar\u0142 ostatni zakonnik miejscowego zgromadzenia. Dopiero po II wojnie \u015bwiatowej cystersi wracaj\u0105 do J\u0119drzejowa i dzia\u0142aj\u0105 pr\u0119\u017cnie do dzi\u015b.<\/p>\n\n\n\n

W po\u0142udnie w \u015bwi\u0105tyni Archiopactwa rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 Jezusa Chrystusa Kr\u00f3la Wszech\u015bwiata po\u0142\u0105czona z Msz\u0105 \u015awi\u0119t\u0105 dzi\u0119kczynn\u0105 za 25-letni\u0105 pos\u0142ug\u0119 opata miejscowego klasztoru. Nasz ch\u00f3r \u201eBasilica Cantans\u201d wraz z J\u0119drzejowskim Ch\u00f3rem Miejskim zadba\u0142 o opraw\u0119 muzyczn\u0105 obchod\u00f3w. Po liturgii odby\u0142 si\u0119 jeszcze Koncert ku czci \u015bw. Cecylii, patronki ch\u00f3rzyst\u00f3w i organist\u00f3w. Rozbrzmia\u0142a muzyka sakralna w najlepszym wydaniu, \u015bpiewana zar\u00f3wno w j\u0119zyku polskim jak i po \u0142acinie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Warto doda\u0107, \u017ce w bazylice Archiopactwa s\u0105 jedne z najlepszych w Polsce organ\u00f3w, wybudowane w po\u0142owie XVIII wieku przez wybitnego, pochodz\u0105cego z Krakowa organmistrza, J\u00f3zefa Sitarskiego. Jego nieprzeci\u0119tne i oryginalne dzie\u0142o upaja do dzi\u015b d\u017awi\u0119kiem i zachwyca urod\u0105 imponuj\u0105cego barokowego prospektu organowego.<\/p>\n\n\n\n

W drog\u0119 powrotn\u0105 do Wroc\u0142awia nie wypuszczono naszego ch\u00f3ru bez smacznego obiadu. Go\u015bcinno\u015b\u0107 gospodarzy by\u0142a doprawdy ujmuj\u0105ca. Zadbano nie tylko o prze\u017cycia historyczno-patriotyczne, muzyczne i estetyczne, ale te\u017c o realne poczucie wsp\u00f3lnoty. Dzi\u0119kujemy gor\u0105co i serdecznie zach\u0119camy wszystkich do odwiedzenia tego ma\u0142ego a wielkiego tradycj\u0105, zabytkami i serdeczno\u015bci\u0105 miasteczka na drodze pomi\u0119dzy Krakowem a Kielcami.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

J\u0119drzej\u00f3w Nie wszyscy mogli po\u015bwi\u0119ci\u0107 weekend. Uzbiera\u0142 si\u0119 32-osobowy sk\u0142ad wroc\u0142awskiego ch\u00f3ru katedralnego i wczesnym rankiem w sobot\u0119 23 listopada ruszyli\u015bmy autokarem do J\u0119drzejowa. Nie wypada\u0142o zlekcewa\u017cy\u0107 zaproszenia od tamtejszych zaprzyja\u017anionych ch\u00f3rzyst\u00f3w. Mieli\u015bmy wyst\u0105pi\u0107 na scenie miejscowego Centrum Kultury w ramach XIII J\u0119drzejowskich Spotka\u0144 Ch\u00f3ralnych a nast\u0119pnego dnia wzbogaci\u0107 \u015bpiewem uroczysto\u015b\u0107 w bazylice Opactwa Cysterskiego.… Czytaj dalej Ch\u00f3r, cystersi i mistrz Wincenty<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2995,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[373],"tags":[],"class_list":["post-2994","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-50","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2994","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2994"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2994\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3001,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2994\/revisions\/3001"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2995"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2994"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2994"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2994"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}