{"id":2737,"date":"2024-10-22T19:04:41","date_gmt":"2024-10-22T17:04:41","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=2737"},"modified":"2024-10-22T19:04:41","modified_gmt":"2024-10-22T17:04:41","slug":"zbrodnia-i-wyrezyserowany-spektakl","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=2737","title":{"rendered":"Zbrodnia i wyre\u017cyserowany spektakl"},"content":{"rendered":"\n

Z profesorem <\/strong>Wojciechem Polakiem<\/strong> rozmawia Marta Morawiecka<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Marta Morawiecka: Witamy serdecznie, Panie Profesorze, we Wroc\u0142awiu. Wiem, \u017ce ma Pan sentyment do naszego miasta, z czego si\u0119 ogromnie cieszymy. Te zwi\u0105zki z Wroc\u0142awiem nie s\u0105 ca\u0142kiem incydentalne, ale to temat na osobn\u0105 rozmow\u0119. Tym razem sprowadza Pana do Wroc\u0142awia zamiar podzielenia si\u0119 w\u0105tpliwo\u015bciami w kwestii okoliczno\u015bci zbrodni porwania i zamordowania b\u0142ogos\u0142awionego ksi\u0119dza Jerzego Popie\u0142uszki. Zaprezentowa\u0142 je Pan dzi\u015b w ramach klubu \u201eSpotkanie i Dialog\u201d Lecha Stefana. Spr\u00f3bujmy przywo\u0142a\u0107 najistotniejsze zastrze\u017cenia, kt\u00f3re powoduj\u0105 podwa\u017cenie ustale\u0144 znanych z procesu toru\u0144skiego. Wygl\u0105da na to, \u017ce nie znamy prawdy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prof. Wojciech Polak:<\/strong> Tak, tych przes\u0142anek, kt\u00f3re podwa\u017caj\u0105 ustalenia procesowe z 1984 i 1985 roku oraz ustalenia ze \u015bledztwa, jest sporo. One wyra\u017anie podwa\u017caj\u0105 to, co zosta\u0142o na tym procesie rzekomo wykazane.<\/p>\n\n\n\n

Zacz\u0105\u0142bym od wymienienia zezna\u0144 rybak\u00f3w, kt\u00f3rzy \u0142owi\u0105c ryby przy tamie we W\u0142oc\u0142awku 25 pa\u017adziernika widzieli wrzucenie do Wis\u0142y czego\u015b, co w ciemno\u015bciach przypomina\u0142o zw\u0142oki ludzkie. Ci rybacy dosy\u0107 dok\u0142adnie i jednoznacznie to okre\u015blaj\u0105, \u017ce to by\u0142y prawdopodobnie zw\u0142oki ludzkie. Mamy r\u00f3wnie\u017c zeznania milicjanta, kt\u00f3ry zjawi\u0142 si\u0119 w miejscu porwania ksi\u0119dza z psem tropi\u0105cym. Pies chwyta\u0142 trop, szed\u0142 prosto wzd\u0142u\u017c szosy, a potem skr\u0119ca\u0142 w drog\u0119 do ko\u015bcio\u0142a w G\u00f3rsku i po 30 metrach gubi\u0142 trop. Te czynno\u015bci powtarzano kilka razy, za ka\u017cdym razem wynik by\u0142 ten sam. To wskazywa\u0142oby na to, \u017ce Ksi\u0105dz nie zosta\u0142 wrzucony do baga\u017cnika, lecz zosta\u0142 poprowadzony do innego samochodu.<\/p>\n\n\n\n

Dalej mamy odnaleziony w 2004 roku r\u00f3\u017caniec Ksi\u0119dza, kt\u00f3ry by\u0142 w teczce esbeckiej, wytworzonej przez SB w roku 1984. Tam umieszczono r\u00f3\u017caniec znaleziony pod mostem w Toruniu. Obok znajdowa\u0142y si\u0119 fotografie \u015bladu opon samochodu. Ten r\u00f3\u017caniec z opisu przypomina\u0142 r\u00f3\u017caniec Ksi\u0119dza. \u015awiadkowie m\u00f3wi\u0105, \u017ce Ksi\u0105dz u\u017cywa\u0142 r\u00f3\u017ca\u0144ca dwukolorowego. By\u0142 tak cz\u0119sto u\u017cywany, \u017ce mia\u0142 poprzecierane koraliki i by\u0142 dwukolorowy. I ten r\u00f3\u017caniec zosta\u0142 schowany, nie u\u017cyto go ani w trakcie \u015bledztwa ani w trakcie procesu. W og\u00f3le zatajono istnienie r\u00f3\u017ca\u0144ca.<\/p>\n\n\n\n

Prosz\u0119 jeszcze przypomnie\u0107 okoliczno\u015bci, w kt\u00f3rych Ksi\u0105dz prawdopodobnie celowo wypu\u015bci\u0107 ten r\u00f3\u017caniec z r\u0105k.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wszystko wskazuje na to, \u017ce ksi\u0119dza Jerzego zatrzymano tam, gdzie wiemy, \u017ce go zatrzymano, czyli na poboczu drogi, w tym miejscu, gdzie dzisiaj stoi pomnik. Potem poprowadzono Go do samochodu zaparkowanego na drodze do ko\u015bcio\u0142a w G\u00f3rsku, a potem przewieziono pod most w Toruniu, gdzie naprawd\u0119 ci\u0119\u017cko jest wjecha\u0107 normalnie, nie znaj\u0105c tej drogi. To musia\u0142o by\u0107 zaplanowane. Tam przeprowadzono go do kolejnego auta. Ksi\u0105dz prawdopodobnie porzuci\u0142 r\u00f3\u017caniec na trawie jako znak obecno\u015bci. Potem za\u015b \u2013 wiele wskazuje na to \u2013 \u017ce musia\u0142 by\u0107 gdzie\u015b przetrzymywany. S\u0105 r\u00f3\u017cne hipotezy: jednostka wojskowa sowiecka w Toruniu, bunkry w Kazuniu Polskim, kt\u00f3re cz\u0119sto si\u0119 pojawiaj\u0105 w zeznaniach, czy te\u017c komenda wojew\u00f3dzka we W\u0142oc\u0142awku. Nie wiemy gdzie.<\/p>\n\n\n\n

Ale w zwi\u0105zku z tym warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce te w\u0105tpliwo\u015bci naprowadzaj\u0105 nas na jednoznaczne zanegowanie podawanej oficjalnie daty \u015bmierci ksi\u0119dza. Wynika\u0142oby z tego, \u017ce Ksi\u0105dz zosta\u0142 zamordowany sze\u015b\u0107 dni p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n\n\n\n

Wspomina\u0142 Pan Profesor tak\u017ce o przepytywaniu przez esbek\u00f3w lekarki ksi\u0119dza Jerzego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tak, to jeszcze jedna ciekawa przes\u0142anka. 25 pa\u017adziernika, w tym samym dniu, co wrzucono zw\u0142oki ksi\u0119dza do Wis\u0142y, do lekarki rodzinnej ksi\u0119dza w Warszawie przyszli SB-cy. Pytali, jakie lekarstwa za\u017cywa Ksi\u0105dz i w jakich ilo\u015bciach. Co by mog\u0142o wskazywa\u0107 na to, \u017ce nast\u0105pi\u0142a jaka\u015b zapa\u015b\u0107 zdrowotna i \u017ce pr\u00f3bowali jeszcze Ksi\u0119dzu poda\u0107 jakie\u015b lekarstwa. Gdy one nie poskutkowa\u0142y, Ksi\u0105dz zmar\u0142 i zw\u0142oki wrzucono do zbiornika przy tamie. Zreszt\u0105 podkre\u015bl\u0119, \u017ce wrzucanie zw\u0142ok do kot\u0142uj\u0105cej si\u0119 wody przy tamach, przy spi\u0119trzonych rzekach, to jest typowa metoda s\u0142u\u017cb specjalnych pozbywania si\u0119 zw\u0142ok. W takim miejscu zw\u0142oki rozpadaj\u0105 si\u0119 po dw\u00f3ch tygodniach. Nie ma \u015bladu, po prostu rozpadaj\u0105 si\u0119 na kawa\u0142ki. Wi\u0119c w tym wszystkim tkwi jaka\u015b logika.<\/p>\n\n\n\n

Zastanawiaj\u0105 mnie jeszcze ci rybacy. Co oni mogli tam robi\u0107 noc\u0105, w tak dziwnym miejscu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

To by\u0142a Rybacka Sp\u00f3\u0142dzielnia Pracy \u201eCerta\u201d. Nazwa pochodzi\u0142a od gatunku ryb rzecznych, bardzo smacznych zreszt\u0105. Ta sp\u00f3\u0142dzielnia \u0142owi\u0142a ryby w\u0142a\u015bnie tam pod W\u0142oc\u0142awkiem. Zaopatruj\u0105c zreszt\u0105 jaki\u015b komunistycznych dygnitarzy. Za komuny kupi\u0107 dobr\u0105 ryb\u0119 wcale nie by\u0142o \u0142atwo. Ci rybacy zdaje si\u0119, \u017ce dostawali wynagrodzenie wed\u0142ug ilo\u015bci ryb, wi\u0119c chcieli z\u0142apa\u0107 jak najwi\u0119cej. A najwi\u0119cej ryb by\u0142o przy tamie, tylko \u017ce przy tamie by\u0142 zakaz \u0142owienia. Wi\u0119c oni \u0142amali zakaz, p\u0142ywaj\u0105c po nocy. Po prostu k\u0142usowali. Zostawiali sieci po cichu i \u0142apali te ryby po nocy. W dodatku z jakiego\u015b tam powodu \u2013 jaki\u015b \u015bwi\u0105t rodzinnych czy innych \u2013 oni po latach doskonale pami\u0119tali dat\u0119, kiedy to by\u0142o. Prokuratorowi Andrzejowi Witkowskiemu podali, \u017ce to na pewno by\u0142 25 pa\u017adziernik. Nie mieli co do tego \u017cadnej w\u0105tpliwo\u015bci. Mamy wi\u0119c dowody mocno wskazuj\u0105ce na to, \u017ce scenariusz porwania i zamordowania by\u0142 inny. Poza tym brak \u015blad\u00f3w biologicznych w baga\u017cniku FIAT-a, w kt\u00f3rym, wed\u0142ug ustale\u0144 ze \u015bledztwa, porwano Ksi\u0119dza, wskazywa\u0142by na to, \u017ce tam Go po prostu nie by\u0142o. \u017be by\u0142 jako\u015b inaczej transportowany.<\/p>\n\n\n\n

Do\u015b\u0107 du\u017ce w\u0105tpliwo\u015bci dotycz\u0105 te\u017c ucieczki kierowcy Ksi\u0119dza \u2013 Waldemara Chrostowskiego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Towarzysz\u0105 temu podejrzane okoliczno\u015bci. W czasie skoku z samochodu Chrostowski zosta\u0142 chwycony za marynark\u0119 i oberwano r\u0119kaw, kt\u00f3ry zosta\u0142 w r\u0119ku esbeka. A Chrostowski z marynark\u0105 si\u0119 poturla\u0142 gdzie\u015b w kierunku pobocza. Ale prokurator Witkowski zbada\u0142 t\u0119 marynark\u0119. Dwie pierwsze nici zosta\u0142y przyci\u0119te ostrym narz\u0119dziem, to wskazuje na umy\u015blne dzia\u0142anie. Nast\u0105pi\u0142o szarpni\u0119cie. Czyli to by\u0142a mistyfikacja. Marynarka nie rozerwa\u0142a si\u0119 w czasie skoku, tylko zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej rozdarta.<\/p>\n\n\n\n

Ma\u0142o wiarygodnie wygl\u0105da te\u017c opowie\u015b\u0107 o wyskoczeniu Waldemara Chrostowskiego przy sporej pr\u0119dko\u015bci z samochodu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W sprawie rzekomego skoku z jad\u0105cego samochodu i poturlania si\u0119 kierowcy ks. Jerzego robiono r\u00f3\u017cnorakie eksperymenty. Znaleziono komandosa, kt\u00f3rego owi\u0105zano poduszkami, za\u0142o\u017cono kask na g\u0142ow\u0119, r\u0119kawice, otrzyma\u0142 jakie\u015b specjalne buty. A i tak z\u0142ama\u0142 sobie r\u0119k\u0119 skacz\u0105c z samochodu jad\u0105cego o wiele wolniej, ok. 50 km na godzin\u0119. Zatem jest raczej niemo\u017cliwe, aby Chrostowski wyszed\u0142 z tego z tak niewielkimi obra\u017ceniami.<\/p>\n\n\n\n

W procesie toru\u0144skim nie dopuszczano do poszukiwania sprawstwa kierowniczego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Trzeba jedno powiedzie\u0107, \u017ce ca\u0142a operacja nie mog\u0142a by\u0107 zrobiona bez zgody Kiszczaka i Jaruzelskiego. To odcinanie g\u00f3ry, co mia\u0142o miejsce w czasie procesu, to jest skandal. Pu\u0142kownik Adam Pietruszka by\u0142 tam najwy\u017cszy rang\u0105, a ju\u017c genera\u0142owie Ciasto\u0144, P\u0142atek to niewini\u0105tka. Za\u015b Jaruzelski i Kiszczak rzekomo w og\u00f3le o niczym nie wiedzieli. A przecie\u017c to mog\u0142o by\u0107 zrobione tylko za ich zgod\u0105 i wiedz\u0105. Inna rzecz, \u017ce Jaruzelski by\u0142 chytry, potrafi\u0142 wykorzysta\u0107 politycznie t\u0119 spraw\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Gdy ju\u017c doprowadzono do procesu, dla Jaruzelskiego przeciwnikiem numer jeden by\u0142 genera\u0142 Miros\u0142aw Milewski, kt\u00f3ry w Biurze Politycznym odpowiada\u0142 za bezpiek\u0119. Mo\u017cna by\u0142o mu zarzuci\u0107, \u017ce \u017ale kontrolowa\u0142 bezpiek\u0119, skoro dopu\u015bci\u0142 do rzekomej samowoli tych czterech funkcjonariuszy. Milewski dla Jaruzelskiego by\u0142 gro\u017any z jednego powodu. Sowieci powo\u0142ywali pierwszych sekretarzy partii komunistycznych w krajach satelickich, kt\u00f3rzy wype\u0142niali z ich nadania w\u0142adz\u0119 namiestnikowsk\u0105, ale zawsze zak\u0142adali, \u017ce mo\u017ce si\u0119 kt\u00f3remu\u015b noga powin\u0105\u0107. I wtedy oni musz\u0105 mie\u0107 kogo\u015b rezerwowego, te\u017c swojego cz\u0142owieka, kt\u00f3rego podmieni\u0105. Popatrzmy, jak Gomu\u0142ka w 1970 roku ju\u017c si\u0119 ko\u0144czy\u0142, bo pope\u0142nia\u0142 b\u0142\u0105d za b\u0142\u0119dem i post\u0119powa\u0142 idiotycznie nawet z punktu widzenia wielkiego brata. Te si\u0142owe metody nie by\u0142y akceptowalne do ko\u0144ca, bo to przecie\u017c nie polega\u0142o nawet w sowieckim mniemaniu na tym, \u017ceby wszystkich wystrzela\u0107. I co zrobili Sowieci? Mieli dw\u00f3ch rezerwist\u00f3w przy Gomu\u0142ce: Moczara i Gierka. Postawili na Gierka.<\/p>\n\n\n\n

Za Jaruzelskiego tym rezerwist\u0105 by\u0142 Milewski, kt\u00f3ry wskakiwa\u0142by, gdyby Jaruzelskiemu noga si\u0119 powin\u0119\u0142a. Ale sprawa Popie\u0142uszki umo\u017cliwi\u0142a genera\u0142owi pozbycie si\u0119 Milewskiego. Zabrak\u0142o \u2013 m\u00f3wiono \u2013 nadzoru nad s\u0142u\u017cbami, a na dodatek wyci\u0105gn\u0119li afer\u0119 \u201e\u017belazo\u201d, czyli te rabunkowe akcje w sklepach jubilerskich w Niemczech, po kt\u00f3rych przywieziono kilkaset kilogram\u00f3w precjoz\u00f3w i rozkradziono to wszystko na prezenty dla rz\u0105dowych oraz partyjnych notabli i ich \u017con. Po 1989 roku Jaruzelski kaza\u0142 zniszczy\u0107 wszystkie akta Biura Politycznego. Ocala\u0142a jedna teczka \u2013 dotycz\u0105ca afery \u201e\u017belazo\u201d, bo trafi\u0142a do prokuratury. Milewskiemu wypomniano w 1985 afer\u0119 \u201e\u017belazo\u201d, kt\u00f3rej normalnie by pewnie nigdy nie wyci\u0105gn\u0119li i Milewskiego wyrzucono. W ten spos\u00f3b pozycja Jaruzelskiego zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119, bo nie by\u0142o rezerwisty sowieckiego na jego miejsce. Poczu\u0142 si\u0119 naprawd\u0119 w siodle w tej sytuacji, \u017ce ju\u017c nawet wielki brat nie bardzo mo\u017ce mu co\u015b zrobi\u0107. Wi\u0119c on paradoksalnie chytrze wykorzysta\u0142 spraw\u0119 Popie\u0142uszki do wzmocnienia swojej pozycji.<\/p>\n\n\n\n

Niemniej najwa\u017cniejsze jest, \u017ceby\u015bmy sobie pr\u00f3bowali odpowiedzie\u0107 na pytanie, w\u0142a\u015bciwie czemu mia\u0142o s\u0142u\u017cy\u0107 to zam\u0119czenie, zakatowanie ksi\u0119dza Jerzego? Jak Pan Profesor s\u0105dzi, dlaczego przyst\u0105piono do tej akcji? Dlaczego j\u0105 szykowano od pewnego czasu? Bo przecie\u017c nie mo\u017cna zapomina\u0107 o wcze\u015bniejszych prowokacjach pod adresem ksi\u0119dza. Wida\u0107 by\u0142o wyra\u017anie, jak ten kr\u0105g na r\u00f3\u017cnych polach wok\u00f3\u0142 ksi\u0119dza Jerzego si\u0119 zaciska. Wspomina\u0142 Pan Profesor o pr\u00f3bie wys\u0142ania ksi\u0119dza Jerzego do Rzymu i o rozmowie, jaka si\u0119 odby\u0142a z prymasem Glempem.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Te msze, kt\u00f3re odprawia\u0142 Ksi\u0105dz za ojczyzn\u0119 \u2013 dla Jaruzelskiego, Kiszczaka \u2013 by\u0142y problemem. Przychodzi\u0142y tysi\u0105ce ludzi. Przychodzili arty\u015bci warszawscy. Oprawa artystyczna, aktorska, muzyczna by\u0142a coraz lepsza. Kazania by\u0142y coraz ciekawsze, Ksi\u0105dz nad nimi pracowa\u0142. On nie by\u0142 jakim\u015b wybitnym intelektualist\u0105, naukowcem czy publicyst\u0105, ale ci\u0119\u017cko pracowa\u0142, \u017ceby te kazania by\u0142y na coraz lepszym poziomie. A z drugiej strony mia\u0142 tak\u0105 nieuchwytn\u0105 charyzm\u0119, kt\u00f3ra wymyka si\u0119 pewnym racjonalnym ocenom, bo to ani naukowiec, ani intelektualista, a pomimo to ma co\u015b, \u017ce ludzi przyci\u0105ga. To by\u0142 wielki atut. Mo\u017ce to by\u0142 dar Ducha \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n

Ponadto ksi\u0105dz Jerzy wydaje si\u0119 by\u0142 takim cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry na s\u0142abo\u015bci, prostocie i r\u00f3\u017cnych niedomaganiach swojego losu zdo\u0142a\u0142 zbudowa\u0107 co\u015b nieprawdopodobnie mocnego, wielkiego i prawdziwego. W\u0142a\u015bnie t\u0105 autentyczno\u015bci\u0105 mierzenia si\u0119 ze z\u0142em na r\u00f3\u017cnych polach \u2013 przyci\u0105ga\u0142. Oczywi\u015bcie by\u0142 odsuwany. By\u0142 takim \u2013 jak by\u015bmy to powiedzieli \u2013 outsiderem. Na parafii u \u015bwi\u0119tego Stanis\u0142awa Kostki, to nawet nie by\u0142 wikariuszem, tylko rezydentem. Ale z drugiej strony to dawa\u0142o mu pewn\u0105 swobod\u0119. Nie mia\u0142 \u015bci\u015ble okre\u015blonych obowi\u0105zk\u00f3w, to m\u00f3g\u0142 zaj\u0105\u0107 si\u0119 na przyk\u0142ad duszpasterstwem hutnik\u00f3w. M\u00f3g\u0142 ich zaprasza\u0107 codziennie, co tydzie\u0144 po mszy \u015bwi\u0119tej w niedziel\u0119 do siebie na plebani\u0119. Prosi\u0142, \u017ceby \u017cony przynosi\u0142y ciasta, a On b\u0119dzie robi\u0142 kaw\u0119: b\u0119dziemy siedzieli i rozmawiali. Jak mo\u017cna najlepiej prowadzi\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 duszpastersk\u0105 w\u015br\u00f3d ludzi? Rozmawia\u0107 z nimi. Ta rozmowa, ten bliski kontakt dawa\u0142 mu najwi\u0119ksze atuty.<\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 ksi\u0119dza by\u0142a niepokoj\u0105ca dla w\u0142adz. Przychodzi\u0142y t\u0142umy, kazania ksi\u0119dza by\u0142y drukowane i rozdawane wiernym. To wszystko ich denerwowa\u0142o. Z drugiej strony charyzma, popularno\u015b\u0107 jego w\u015br\u00f3d robotnik\u00f3w. To te\u017c pewnie esbecj\u0119 i Jaruzelskiego z Kiszczakiem denerwowa\u0142o. Dla nich celem numer jeden by\u0142o usuni\u0119cie ksi\u0119dza. St\u0105d te naciski na Episkopat, na prymasa Glempa, \u017ce Ksi\u0105dz psuje atmosfer\u0119, \u017ce zak\u0142\u00f3ca relacje pa\u0144stwo-Ko\u015bci\u00f3\u0142. Ksi\u0105dz wezwany do prymasa na rozmow\u0119 nie us\u0142ysza\u0142 przyjemnych s\u0142\u00f3w. To wiemy.<\/p>\n\n\n\n

Sam ksi\u0105dz Jerzy napisa\u0142: To, co us\u0142ysza\u0142em, przesz\u0142o moje najgorsze przeczucia. Zarzuty mi postawione, zwali\u0142y mnie z n\u00f3g.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tak. Aczkolwiek ja broni\u0119 prymasa, bo prymas m\u00f3g\u0142 mu na przyk\u0142ad nakaza\u0107 wyjazd do Rzymu. Obligatoryjnie i bez dyskusji. Biskup mo\u017ce z ksi\u0119dzem tak post\u0105pi\u0107. On tego nie zrobi\u0142, zostawi\u0142 mu woln\u0105 decyzj\u0119. Ksi\u0105dz Jerzy nie chcia\u0142 jecha\u0107 do Rzymu. Odbiera\u0142 to jako zsy\u0142k\u0119. Ale koniec ko\u0144c\u00f3w nie zosta\u0142 zmuszony. My\u015bl\u0119, \u017ce to dla w\u0142adz by\u0142o sporym rozczarowaniem. Mnie si\u0119 wydaje, \u017ce ta koncepcja, \u017ceby Ksi\u0119dza porwa\u0107, pojawi\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bnie wtedy. Prokurator Andrzej Witkowski twierdzi, \u017ce celem akcji od pocz\u0105tku by\u0142o zamordowanie Ksi\u0119dza. \u017be wszystko zmierza\u0142o do Jego zabicia. Mnie si\u0119 wydaje, \u017ce te dziwne zachowania wskazuj\u0105 na to, \u017ce oni by\u0107 mo\u017ce chcieli zastraszy\u0107 Ksi\u0119dza i koniec ko\u0144c\u00f3w wypu\u015bci\u0107 go. Wtedy by ta rezydencja Ksi\u0119dza przy parafii \u015bwi\u0119tego Stanis\u0142awa Kostki \u015bci\u0105gn\u0119\u0142a mas\u0119 przyjaci\u00f3\u0142, artyst\u00f3w, literat\u00f3w. W\u0142a\u015bciwie ca\u0142a inteligencja opozycyjna Warszawy by si\u0119 zjawi\u0142a. Gdyby wtedy Ksi\u0105dz prze\u017cy\u0142 i taki um\u0119czony wr\u00f3ci\u0142, to wszyscy by m\u00f3wili \u2013 Jurek, ty wyjed\u017a, bo ci\u0119 zabij\u0105. Ale te\u017c z drugiej strony nie wyobra\u017cam sobie, \u017ceby po czym\u015b takim ksi\u0105dz Jerzy rzeczywi\u015bcie uleg\u0142. Te straszliwe prze\u017cycia, trudy, nieszcz\u0119\u015bcia i m\u0119ka cz\u0142owieka takiego, jak Ksi\u0105dz, w zasadzie utwierdza\u0142y w przekonaniu o tym, \u017ce kroczy dobr\u0105 drog\u0105. Nie upieram si\u0119. To jest pewna hipoteza.<\/p>\n\n\n\n

S\u0105 natomiast pewne fakty niepodwa\u017calne. I musimy zrozumie\u0107, \u017ce prawdy jest ma\u0142o w tych sprawach, za to jest wielkie zak\u0142amanie. S\u0105 pewne rzeczy ustalone ju\u017c na 100 proc. To na przyk\u0142ad, \u017ce zw\u0142oki Ksi\u0119dza odnaleziono na tamie we W\u0142oc\u0142awku 26 pa\u017adziernika, a nie 30 pa\u017adziernika. To jest pewne. Tu nie ma nad czym dyskutowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Natomiast nie wiemy, czy te zw\u0142oki wy\u0142owiono i wrzucono do wody, czy ich w og\u00f3le nie ruszano. Wiemy, \u017ce wezwano na tam\u0119 prokuratora, Wies\u0142awa Merkla. On przyjecha\u0142, ale nic mu nie pokazano. Odes\u0142ano z powrotem. Prawdopodobnie Jaruzelski i Kiszczak obawiali si\u0119, \u017ce je\u017celi teraz wy\u0142owi\u0105 zw\u0142oki, to pogrzeb wypadnie 1 listopada, b\u0119dzie to dzie\u0144 wolny od pracy i masa ludzi przyjedzie na pogrzeb, a im zale\u017ca\u0142o na tym, aby by\u0142o jak najmniej ludzi na pogrzebie.<\/p>\n\n\n\n

Chcia\u0142am zapyta\u0107 jeszcze o Pana opini\u0119, czy porwanie i morderstwo ks. Jerzego mo\u017cna rozpatrywa\u0107 w kontek\u015bcie przymiarek w\u0142adz do przekszta\u0142ce\u0144, kt\u00f3re \u2013 zdawali sobie z tego spraw\u0119 \u2013 s\u0105 konieczne, aby d\u017awign\u0105\u0107 pogr\u0105\u017cony w kryzysie gospodarczym PRL. Czy mo\u017cna zatem za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce przede wszystkim to by\u0142 akt zastraszenia spo\u0142ecze\u0144stwa, a z drugiej strony przygotowania gruntu dla tych, kt\u00f3rzy uwa\u017cali, \u017ce trzeba z w\u0142adz\u0105 spr\u00f3bowa\u0107 si\u0119 dogada\u0107.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jest pytanie, co oni mogliby przez to osi\u0105gn\u0105\u0107. Mnie si\u0119 wydaje, \u017ce mogliby uzyska\u0107 jakie\u015b zastraszenie Ko\u015bcio\u0142a. Mo\u017ce nale\u017ca\u0142oby tak rozpatrywa\u0107, \u017ce Jaruzelski uwa\u017ca\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142 za powa\u017cnego przeciwnika, mo\u017ce nawet wa\u017cniejszego ni\u017c Solidarno\u015b\u0107 podziemna. M\u00f3g\u0142 liczy\u0107 na to, \u017ce w wyniku morderstwa Ksi\u0119dza, sterroryzuje Ko\u015bci\u00f3\u0142, uspokoi ksi\u0119\u017cy, powstrzyma ich przed anga\u017cowaniem si\u0119 w jawne popieranie Solidarno\u015bci. Mo\u017cna by to rzeczywi\u015bcie w ten spos\u00f3b rozumie\u0107, cho\u0107 nie by\u0142bym tego pewien. Wie Pani, jest jeszcze jeden aspekt sprawy, kt\u00f3ry musimy bra\u0107 pod uwag\u0119. Ta k\u0142opotliwo\u015b\u0107 rozmaitych rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re musia\u0142a stosowa\u0107 w\u0142adza, aby z tej sprawy jako\u015b wybrn\u0105\u0107. Konieczno\u015b\u0107 zainscenizowania ca\u0142ego procesu, potem te metody wypuszczania z wi\u0119zie\u0144 morderc\u00f3w na zasadzie symetrycznego traktowania zab\u00f3jc\u00f3w sier\u017canta Karosa \u2013 podkre\u015blmy nieumy\u015blnych \u2013 bo przecie\u017c strza\u0142 pad\u0142 przypadkowo w wyniku szarpaniny, kiedy usi\u0142owano go rozbroi\u0107. Dalej \u201eTeresa\u201d, Trawa\u201d, \u201eRobot\u201d, te akcje inwigilacji rodzin uwi\u0119zionych esbek\u00f3w, aby przypadkiem prawda o wydarzeniach nie wydosta\u0142a si\u0119 na zewn\u0105trz. Mo\u017cna si\u0119 zastanawia\u0107, czy w\u0142adzom op\u0142aca\u0142o si\u0119 podejmowa\u0107 celow\u0105 gr\u0119, zwi\u0105zan\u0105 z zab\u00f3jstwem Ksi\u0119dza, \u017ceby potem tyle si\u0119 szarpa\u0107 i mie\u0107 k\u0142opot z tymi siedz\u0105cymi w wi\u0119zieniu. Jest zasada ekonomiki, koszt\u00f3w ponoszonych w relacji do korzy\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

W takim razie sk\u0105d si\u0119 wzi\u0119\u0142o to, \u017ce tak du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 opozycji uzna\u0142a Kiszczaka i Jaruzelskiego za ludzi honoru?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pytanie, czy du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 opozycji? Ja bym to niuansowa\u0142. Cz\u0119\u015b\u0107 opozycji, kr\u0119gi Gazety Wyborczej, itd. Czy to by\u0142a du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107, tego nie wiem. Nie uto\u017csamiajmy ludzi, kt\u00f3rzy w 1988-1989 poszli na rozwi\u0105zanie okr\u0105g\u0142osto\u0142owe z tymi, kt\u00f3rzy uznawali komunistycznych satrap\u00f3w za ludzi honoru. To jest kwestia pewnego pragmatyzmu. W 1988 roku dosy\u0107 szeroko Solidarno\u015b\u0107 posz\u0142a na t\u0119 ugod\u0119, natomiast w 1989 roku zacz\u0119\u0142y si\u0119 przemiany na \u015bwiecie. W\u00f3wczas latem \u2013 w okolicach wybor\u00f3w Jaruzelskiego na prezydenta \u2013 spora cz\u0119\u015b\u0107 obozu solidarno\u015bciowego z Kaczy\u0144skimi na czele, zacz\u0119\u0142a m\u00f3wi\u0107, \u017ce w tej chwili umowy okr\u0105g\u0142osto\u0142owe w\u0142a\u015bciwie nie maj\u0105 sensu.<\/p>\n\n\n\n

Ale prosz\u0119 zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, co mia\u0142o najwi\u0119ksze znaczenie. Po pierwsze spo\u0142ecze\u0144stwo by\u0142o przekonane do tego, \u017ce porozumienie Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u zwie\u0144czone wyborami 4 czerwca, to jest nasz \u015bwietny polski spos\u00f3b na zmiany polityczne w po\u017c\u0105dan\u0105 stron\u0119. Tu ewidentnie entuzjazm by\u0142 ogromny. A po drugie, \u017ce wprawdzie jakie\u015b g\u0142osy krytyczne w stosunku do Jaruzelskiego si\u0119 s\u0142ysza\u0142o, ale generalnie ludzie si\u0119 w te szczeg\u00f3\u0142y nie wdawali, natomiast patrzyli na kogo \u2013 na Wa\u0142\u0119s\u0119! A ten jak si\u0119 zachowywa\u0142? Wa\u0142\u0119sa do ko\u0144ca konsekwentnie broni\u0142 genera\u0142\u00f3w i lewej strony.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nie od pocz\u0105tku. Wa\u0142\u0119sa w pewnym momencie zrobi\u0142 wolt\u0119. Odsun\u0105\u0142 Kaczy\u0144skich i og\u0142osi\u0142, \u017ce wzmacnia lew\u0105 nog\u0119. Wa\u0142\u0119sa te\u017c nie by\u0142 tu do ko\u0144ca konsekwentny. Porozumienie Centrum powsta\u0142o pod has\u0142em niejako doko\u0144czenia rewolucji. W gruncie rzeczy mocno ju\u017c odchodz\u0105c od kompromisu okr\u0105g\u0142osto\u0142owego.<\/p>\n\n\n\n

Nie zmienia to faktu, \u017ce jednak mainstream pozosta\u0142 przy takiej interpretacji wydarze\u0144, kt\u00f3ra gloryfikowa\u0142a model transformacji.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Czy to by\u0142 mainstream? Pami\u0119tajmy, \u017ce w wyborach 1991 roku \u00f3wczesna Unia Demokratyczna zdoby\u0142a 14%.<\/p>\n\n\n\n

Ale tu nie chodzi wy\u0142\u0105czenie o Uni\u0119, ale o tych wszystkich, kt\u00f3rzy obalili rz\u0105d premiera Olszewskiego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ma Pani racj\u0119, te wszystkie partie by\u0142y przestraszone lustracj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Konkluduj\u0105c, czy mo\u017cna postawi\u0107 tak\u0105 hipotez\u0119, \u017ce skatowanie i zamordowanie Ksi\u0119dza by\u0142o przejawem dzia\u0142ania d\u0142ugiego ramienia Moskwy, kt\u00f3ra sondowa\u0142a sposoby na przygotowanie pola do eksperymentu pod tytu\u0142em transformacja. Znalaz\u0142am tak\u0105 informacj\u0119, \u017ce miesi\u0105c po m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci Ksi\u0119dza w trakcie obrad Biura Politycznego KC PZPR (27.11.1984) Mieczys\u0142aw Rakowski powiedzia\u0142, \u017ce trzeba: \u201ezasi\u0105\u015b\u0107 do sto\u0142u z dzia\u0142aczami opozycji politycznej\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

By\u0107 mo\u017ce. Jednak te\u017c nie wiem do ko\u0144ca. Wie Pani w 1987 roku Ojciec \u015awi\u0119ty przyjecha\u0142 do Polski i jak odje\u017cd\u017ca\u0142, za\u017cyczy\u0142 sobie w odosobnionym pomieszczeniu rozmowy z genera\u0142em. Po 15 minutach obra\u017cony Jaruzelski wyskoczy\u0142 z niej. Dosz\u0142o do k\u0142\u00f3tni. Co papie\u017c m\u00f3g\u0142 w\u00f3wczas powiedzie\u0107?<\/p>\n\n\n\n

Przypuszczam, \u017ce prawd\u0119!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Prawd\u0119, tak. Pami\u0119tajmy przecie\u017c jakie by\u0142y realia. Czy Pani wie, \u017ce w 1987 roku w Sowietach \u201eMemoria\u0142\u201d urz\u0105dza\u0142 na stadionie imprezy opowiadaj\u0105ce o zbrodniach stalinowskich. W Polsce o takich wydarzeniach nie by\u0142o mowy. Dosz\u0142o do paradoksalnej sytuacji, \u017ce liberalizm polityczny w ZSRS by\u0142 wi\u0119kszy ni\u017c w Polsce. Prawdopodobnie papie\u017c w\u00f3wczas powiedzia\u0142 Jaruzelskiemu: cz\u0142owieku, czy ty si\u0119 dobrze czujesz? Tam ju\u017c nast\u0105pi\u0142a taka odwil\u017c, \u017ce mo\u017cna o zbrodniach stalinowskich m\u00f3wi\u0107, a my?! I to podzia\u0142a\u0142o. Kilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej Jaruzelski pojecha\u0142 z oficjaln\u0105 wizyt\u0105 do W\u0142och. Na konferencji prasowej jaki\u015b dziennikarz z kr\u0119g\u00f3w partii komunistycznej zada\u0142 genera\u0142owi pytanie o reform\u0119, zarzucaj\u0105c mu \u017ce jest sprzeczna z marksizmem. Jaruzelski odpowiedzia\u0142: a co my b\u0119dziemy si\u0119 przejmowa\u0107 tym, co Marks powiedzia\u0142 sto lat temu.<\/p>\n\n\n\n

Bo to narasta\u0142o, to ju\u017c by\u0142a taka masa krytyczna, \u017ce Jaruzelski musia\u0142 zacz\u0105\u0107 odcina\u0107 si\u0119 od ideologii. Szeregi jego partii od dawna ju\u017c nie wierzy\u0142y w ideologi\u0119 marksizmu-leninizmu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pewnie tak, ale ja zawsze m\u00f3wi\u0119, kto wie, czy ta rozmowa Ojca \u015awi\u0119tego nie podzia\u0142a\u0142a rozstrzygaj\u0105co.<\/p>\n\n\n\n

Mija 40 lat od uprowadzenia i m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci ksi\u0119dza Jerzego. Nie znamy prawdy na temat tamtej zbrodni, odpowiedzialni za ni\u0105 de facto nie zostali ukarani. \u017byjemy dzi\u015b w wolnej acz u\u0142omnej Ojczy\u017anie. Ws\u0142uchujmy si\u0119 w stale aktualne s\u0142owa B\u0142ogos\u0142awionego:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

S\u0142u\u017cy\u0107 Bogu, to szuka\u0107 dr\u00f3g do ludzkich serc. S\u0142u\u017cy\u0107 Bogu, to m\u00f3wi\u0107 o z\u0142u, jako o chorobie, kt\u00f3r\u0105 trzeba ujawni\u0107, aby j\u0105 m\u00f3c leczy\u0107. S\u0142u\u017cy\u0107 Bogu, to pi\u0119tnowa\u0107 z\u0142o i wszelkie jego przejawy.<\/em><\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ksi\u0105dz Jerzy Popie\u0142uszko, Warszawa 27 marca 1983 roku<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Z profesorem Wojciechem Polakiem rozmawia Marta Morawiecka Marta Morawiecka: Witamy serdecznie, Panie Profesorze, we Wroc\u0142awiu. Wiem, \u017ce ma Pan sentyment do naszego miasta, z czego si\u0119 ogromnie cieszymy. Te zwi\u0105zki z Wroc\u0142awiem nie s\u0105 ca\u0142kiem incydentalne, ale to temat na osobn\u0105 rozmow\u0119. Tym razem sprowadza Pana do Wroc\u0142awia zamiar podzielenia si\u0119 w\u0105tpliwo\u015bciami w kwestii okoliczno\u015bci… Czytaj dalej Zbrodnia i wyre\u017cyserowany spektakl<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2738,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[369],"tags":[],"class_list":["post-2737","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-47","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2737","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2737"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2737\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2739,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2737\/revisions\/2739"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2738"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2737"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2737"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2737"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}