{"id":2353,"date":"2024-08-23T08:59:56","date_gmt":"2024-08-23T06:59:56","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=2353"},"modified":"2024-08-23T08:59:56","modified_gmt":"2024-08-23T06:59:56","slug":"dopoki-istnieje-polska-nie-zginie-wolnosc-slowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=2353","title":{"rendered":"Dop\u00f3ki istnieje Polska, nie zginie wolno\u015b\u0107 s\u0142owa"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-large-font-size\">Te s\u0142owa wypowiedzia\u0142 prof. Rogera Scrutona w 2007 roku. Gdy 12 stycznia 2020 roku Roger Scruton zmar\u0142, premier Polski Mateusz Morawiecki na swoim profilu FB napisa\u0142: <em>By\u0142 swoistym bastionem wolnej my\u015bli europejskiej, interdyscyplinarnym intelektualist\u0105, obro\u0144c\u0105 tradycji i wielkim przyjacielem Polak\u00f3w. Podziwia\u0142em Sir Rogera za Jego niez\u0142omny up\u00f3r, jaki w swoich dzie\u0142ach zawiera\u0142, by zachowa\u0107 tradycyjne warto\u015bci stanowi\u0105cych ego Europy.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Gdyby przyj\u0105\u0107 maksym\u0119 Cycerona, \u017ce filozofia jest sztuk\u0105 \u017cycia, to jak najbardziej powiedzenie to odnie\u015b\u0107 mo\u017cna do prof. Rogera Scrutona. Ten profesor Uniwersytetu Londy\u0144skiego i Birkbeck College, wyk\u0142adowca filozofii i etyki, autor wielu publikacji z zakresu filozofii, polityki, estetyki, pisarz, krytyk, eseista i publicysta, a tak\u017ce kompozytor (m.in. opery \u201eMinister\u201d) od lat wi\u00f3d\u0142 spokojne \u017cycie na swojej wiejskiej farmie \u2013 bez telewizora, w otoczeniu rodziny i swoich koni. Tak\u0105 podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 w latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych, gdy \u201euniwersytecki salon\u201d, mocno zlewicowany, przypu\u015bci\u0142 ataki na jego osob\u0119 za pogl\u0105dy z zakresu filozofii i polityki. Ataki te by\u0142y cz\u0119sto na pograniczu zar\u00f3wno prawa, jak i dobrego smaku, ale co wi\u0119cej, ignorowa\u0142y wiedz\u0119 jako tak\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Jeden z takich atak\u00f3w ze strony BBC zako\u0144czy\u0142 si\u0119 procesem w 1987 roku, kt\u00f3ry przyni\u00f3s\u0142 prof. Scrutonowi nie tylko satysfakcj\u0119 przeprosin ze strony stacji, ale i 2,5 tys. funt\u00f3w odszkodowania. Za te pieni\u0105dze Scruton kupi\u0142\u2026 konia do polowania na lisy. To tak\u017ce wyraz postawy konserwatysty w \u017cyciu codziennym, bo \u2013 wbrew obiegowej opinii, \u017ce ten rodzaj polowania to rodzaj snobizmu arystokracji \u2013 polowanie na lisa w dawnej Anglii by\u0142o rodzajem gry, w kt\u00f3rej uczestniczy\u0142a ca\u0142a wiejska spo\u0142eczno\u015b\u0107, bez wzgl\u0119du na stan, a nie tylko \u201ewy\u017csze sfery\u201d. Z czasem Roger Scruton sta\u0142 si\u0119 nie tylko aktywnym uczestnikiem polowa\u0144, ale i swego rodzaju specjalist\u0105, publikuj\u0105cym w \u201ePrzegl\u0105dzie \u0141owieckim\u201d (\u201eHuting Review\u201d) oraz autorem ksi\u0105\u017cki \u201eOn Hunting\u201d (1998).<\/p>\n\n\n\n<p>Warto w tym miejscu doda\u0107, \u017ce Scruton, daj\u0105c wyraz zainteresowaniu polowaniem i \u0142\u0105cz\u0105c je z tradycj\u0105 wsi angielskiej, przywo\u0142uje obrazy z \u201ePana Tadeusza\u201d Adama Mickiewicza. Jak m\u00f3wi\u0142, polowanie to \u015bwiadectwo, \u017ce istnia\u0142 kiedy\u015b, nie tak dawno, inny \u015bwiat. To brzmi jak po\u017cegnanie z dawn\u0105 Litw\u0105, uwiecznion\u0105 w literaturze. Bo filozofia wed\u0142ug sir Rogera, to nie tylko zaw\u00f3d. Wizerunek filozofa-my\u015bliciela, kojarzy si\u0119 profesorowi z siedzeniem ca\u0142y dzie\u0144 w fotelu. A filozofia to ca\u0142e \u017cycie, to praktyczna dzia\u0142alno\u015b\u0107 cz\u0142owieka. Dla Scrutona filozofami s\u0105 zar\u00f3wno jego s\u0105siedzi na wsi, kt\u00f3rzy nigdy nie napisali \u017cadnego filozoficznego tekstu, ale koncentruj\u0105 si\u0119 na codziennej praktyce, jak i gen. Rommel, Napoleon czy Wagner, kt\u00f3rzy swoje przemy\u015blenia wcielali poprzez dzia\u0142alno\u015b\u0107 dnia codziennego Znamienne s\u0105 jego s\u0142owa o Wagnerze, \u017ce to \u201esymbol cz\u0142owieka, kt\u00f3ry ogarn\u0105\u0142 ca\u0142y \u015bwiat.\u201d Nale\u017cy tu zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, \u017ce prof. Scruton bardzo ceni\u0142 muzyk\u0119 Karola Szymanowskiego i Stanis\u0142awa Moniuszki, \u017ca\u0142uj\u0105c, \u017ce w Polsce nie docenia si\u0119 nale\u017cycie dzie\u0142 operowych, podobnie jak w Wielkiej Brytanii nie docenia si\u0119 polskich kompozytor\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Z pewno\u015bci\u0105 profesor zna\u0142 powiedzenie Fryderyka Schillera, \u017ce \u201ez g\u0142upot\u0105 nawet bogowie walcz\u0105 bezskutecznie\u201d i wola\u0142 z oddali obserwowa\u0107 i komentowa\u0107 wyst\u0105pienia swoich adwersarzy, czekaj\u0105c na sposobny moment powrotu. Bo taki nast\u0105pi\u0142. Profesor Scruton sta\u0142 si\u0119 autorytetem dla zwolennik\u00f3w my\u015bli konserwatywnej, zosta\u0142 redaktorem naczelnym The Salisbury Review, za\u0142o\u017cycielem Conservative Philosophy Group. Jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 mia\u0142a wp\u0142yw na rozpropagowanie my\u015bli konserwatywnej w latach 70. i 80. ubieg\u0142ego wieku. Warto tu podkre\u015bli\u0107, \u017ce pogl\u0105dy i publikacje prof. Scrutona maj\u0105 coraz wi\u0119cej s\u0142uchaczy i czytelnik\u00f3w nie tylko w jego ojczy\u017anie, ale i w Polsce. To tak\u017ce zas\u0142uga samego autora, kt\u00f3ry o Polsce wypowiada\u0142 si\u0119 bardzo ciep\u0142o.<\/p>\n\n\n\n<p>Kiedy Scruton sta\u0142 si\u0119 konserwatyst\u0105? Pochodz\u0105c z robotniczej rodziny, nie mia\u0142 \u017cadnych rodzinnych wzorc\u00f3w, a je\u015bli, to raczej sk\u0142onno\u015bci ku socjalizmowi i szeroko rozumianej lewicy. Jak m\u00f3wi\u0142, kiedy ojciec dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce syn p\u00f3jdzie studiowa\u0107 na Cambridge, przesta\u0142 si\u0119 do niego odzywa\u0107 \u2013 wed\u0142ug ojca ta uczelnia reprezentowa\u0142a my\u015bl konserwatywn\u0105, za\u015bniedzia\u0142\u0105, opanowan\u0105 przez stare i mo\u017cne rody, przez \u201ewy\u017csze sfery\u201d, do jakich Scrutonowie nie nale\u017celi. Pocz\u0105tkiem my\u015blowego prze\u0142omu dla Scrutona by\u0142y wyst\u0105pienia studenckie w Pary\u017cu w maju 1968 roku. Jak powiedzia\u0142 w wywiadzie dla Polskiego Radia kilka lat temu: \u201ejedyn\u0105 rzecz\u0105, kt\u00f3rej nienawidz\u0119, to bunt. I tylko przeciw niemu si\u0119 buntuj\u0119. Chc\u0119, \u017ceby rzeczy i \u015bwiat toczy\u0142y si\u0119 zgodnie z naturalnym porz\u0105dkiem, chc\u0119, by ludzie szanowali prawo i porz\u0105dek. By mieli szacunek do tradycji i kultury, w kt\u00f3rej si\u0119 urodzili. To oznacza dla mnie konserwatyzm.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>W wydarzeniach paryskich w 1968 roku Scruton dostrzeg\u0142 wykorzystanie buntu m\u0142odzie\u017cy, kt\u00f3ra w naturalny spos\u00f3b buntuje si\u0119 przeciwko normom i wszystkim, kt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105 im, co powinni robi\u0107 \u2013 przez ludzi pokroju Sartre\u2019a, dla kt\u00f3rego \u201eodrzucanie zasad to tak\u017ce zasada\u201d a \u201eprzesz\u0142o\u015b\u0107 organizuje si\u0119 wci\u0105\u017c na nowo z tera\u017aniejszo\u015bci\u0105\u201d. To by\u0142o niebezpieczne, bo autorytetami m\u0142odzie\u017cy stawali si\u0119 ludzie odrzucaj\u0105cy wszelkie autorytety \u2013 moralne, polityczne, filozoficzne. A dla Scrutona konserwatyzm to autorytet, a nie \u201ewolno\u015b\u0107\u201d, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 r\u00f3\u017cnorako definiowana i wykorzystywana do takiego czy innego celu, jak to robi\u0105 zwolennicy liberalizmu. Sw\u00f3j pogl\u0105d na ide\u0119 konserwatyzmu Scruton zawar\u0142 w ksi\u0105\u017cce \u201eThe Meaning of Conservatism\u201d z 1980 roku, w Polsce znanej pt. \u201eCo znaczy konserwatyzm\u201d. W niej profesor nawi\u0105za\u0142 do brytyjskiej filozofii konserwatywnej, kt\u00f3ra by\u0142a \u201ereakcj\u0105 na gigantyczn\u0105 in\u017cynieri\u0119 spo\u0142eczn\u0105, wywodz\u0105c\u0105 si\u0119 z O\u015bwiecenia\u201d. Jak pisa\u0142 prof. Legutko: \u201edla Scrutona taka charakterystyka konserwatyzmu jako filozofii przywi\u0105zania, dziedzictwa, doskonale pasuje do do\u015bwiadczenia angielskiego, do wizji historii opartej na ci\u0105g\u0142o\u015bci\u201d. Inne ksi\u0105\u017cki Rogera Scrutona wydane w Polsce to m.in. \u201eIntelektuali\u015bci nowej lewicy\u201d, \u201ePrzewodnik po filozofii dla inteligentnych\u201d, \u201eZach\u00f3d i ca\u0142a reszta\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Dokonuj\u0105c wyboru pomi\u0119dzy swoimi adwersarzami, prof. Scruton wola\u0142 dyskutowa\u0107 z socjalistami, kt\u00f3rzy maj\u0105 zdefiniowane pogl\u0105dy i przez to szanuj\u0105 ludzi z drugiej strony barykady, ni\u017c z libera\u0142ami, b\u0119d\u0105cymi snobami, uwa\u017caj\u0105cymi, \u017ce znaj\u0105 odpowiedzi na wszystkie pytania, eksperymentuj\u0105 nie troszcz\u0105c si\u0119 o skutki swoich poczyna\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto w tym miejscu doda\u0107, \u017ce Scruton ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201eCo znaczy konserwatyzm\u201d pisa\u0142 w momencie, gdy w Wielkiej Brytanii Partia Konserwatywna wygrywa\u0142a wybory, gdy spo\u0142ecze\u0144stwo odrzuci\u0142o retoryk\u0119 lewicow\u0105, oczekuj\u0105c nowego spojrzenia i rozwi\u0105za\u0144 szeregu problem\u00f3w, jakie naros\u0142y w czasie rz\u0105d\u00f3w jej poprzednik\u00f3w. Z tym, \u017ce has\u0142o \u201ewolno\u015bci\u201d, na kt\u00f3re powo\u0142uj\u0105 si\u0119 konserwaty\u015bci brytyjscy, to rodzaj ust\u0119pstwa wobec libera\u0142\u00f3w, sojuszu z nimi wobec systemu komunistycznego i ZSRR. Lata osiemdziesi\u0105te ubieg\u0142ego wieku to okres, w kt\u00f3rym panowa\u0142a przychylniejsza dla konserwatyst\u00f3w atmosfera w zwi\u0105zku z powstaniem w Polsce \u201eSolidarno\u015bci\u201d. Mia\u0142a te\u017c znaczenie wojskowa interwencja w obronie Falkland\u00f3w zaatakowanych w 1982 roku przez argenty\u0144sk\u0105 marynark\u0119 oraz zwi\u0105zany z tym wzrost patriotycznych postaw w\u015br\u00f3d Brytyjczyk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Gdy sir Roger m\u00f3wi o \u201eSolidarno\u015bci\u201d, wskazuje, \u017ce by\u0142a to rewolucja przeciwko planowej gospodarce, ateizmowi i socjalizmowi. Gdyby zapyta\u0107 Scrutona, kto jest dla niego autorytetem, jednym tchem wymienia Gilberta Chestertona oraz Samuela Johnsona. Szczeg\u00f3lnie ten ostatni jest mu bliski. Johnson to XVIII-wieczny pisarz, felietonista, tw\u00f3rca angielskiego s\u0142ownika, cz\u0142owiek z pasj\u0105 \u2013 z jednej strony londy\u0144ski samotnik, z drugiej za\u015b weso\u0142y kompan i mi\u0142o\u015bnik wina. To pod jego wp\u0142ywem prof. Scruton tak\u017ce sta\u0142 si\u0119 smakoszem trunku. Do pogl\u0105d\u00f3w Rogera Scrutona pasuje cytat Johnsona o wolno\u015bci: \u201eDlaczego o wolno\u015bci najg\u0142o\u015bniej krzycz\u0105 nadzorcy niewolnik\u00f3w?\u201d. Inne znane powiedzenie Johnsona, to: \u201epiek\u0142o jest wybrukowane dobrymi ch\u0119ciami\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Zainteresowanie Polsk\u0105 nast\u0105pi\u0142o, gdy w czerwcu 1979 roku Scruton zobaczy\u0142 w TV relacje z pielgrzymki Papie\u017ca Jana Paw\u0142a II do Ojczyzny. \u201eBy\u0142em pod wra\u017ceniem atmosfery \u2013 ogromne napi\u0119cie i strach, a jednocze\u015bnie wsz\u0119dzie ma\u0142e nasiona nadziei. Pomy\u015bla\u0142em, \u017ce skoro s\u0105 nasiona nadziei, trzeba je podla\u0107, \u017ceby uros\u0142y\u201d. W\u00f3wczas w \u015brodowiskach uniwersyteckich Wielkiej Brytanii nie by\u0142o dobrej atmosfery na podj\u0119cie konkretnych dzia\u0142a\u0144 dla wsparcia dzia\u0142aczy antykomunistycznych w Polsce i w innych pa\u0144stwach bloku moskiewskiego. \u015arodowisko uniwersyteckie pozostawa\u0142o bowiem pod wp\u0142ywem pogl\u0105d\u00f3w lewicowych, zafascynowanych zjawiskiem \u201epax sovieticus\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Na pocz\u0105tku lat 80. Roger Scruton odwiedzi\u0142 Polsk\u0119. Pozna\u0142 m.in. Marka Kuchci\u0144skiego, kt\u00f3ry w\u00f3wczas mieszka\u0142 w domu w Ostrowie pod Przemy\u015blem, zajmuj\u0105c si\u0119 upraw\u0105 pomidor\u00f3w i dzia\u0142aj\u0105c w podziemiu. Na strychu domu organizowa\u0142 tematyczne spotkania, na kt\u00f3re zaprasza\u0142 go\u015bci. Redagowa\u0142 niewielkie pisemko \u201eStrych Kulturalny\u201d, maj\u0105cy nak\u0142ad oko\u0142o stu egzemplarzy, kt\u00f3re rozprowadza\u0142 w\u015br\u00f3d znajomych. Roger Scruton tak\u017ce trafi\u0142 na strych domu w Ostrowie i zaprezentowa\u0142 wyk\u0142ady: \u201eLewica i konserwatyzm\u201d, \u201eZwi\u0105zki zawodowe i prawo\u201d, \u201eZasady polityki konserwatywnej\u201d. Odwiedzi\u0142 te\u017c KUL, jak zaznaczy\u0142, jedyne miejsce publiczne w komunistycznej Europie, gdzie mo\u017cna swobodnie rozmawia\u0107. Tytu\u0142em komentarza wypada przypomnie\u0107, \u017ce niestety tak\u017ce na KUL by\u0142a spora grupa tajnych informator\u00f3w i agent\u00f3w SB, donosz\u0105cych na koleg\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Okres stanu wojennego tak scharakteryzowa\u0142: \u201ePolsce odebrano jej to\u017csamo\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 zachowywa\u0142a niezale\u017cnie od dzia\u0142a\u0144 Stalina czy Hitlera. To by\u0142 kraj spowity w\u0142asn\u0105 tajemnicz\u0105 aur\u0105, gdzie czu\u0142em oddech agresji. Kraj przepe\u0142niony strachem, w kt\u00f3rym ludzie m\u00f3wili szeptem lub siedzieli w ciszy. Kiedy szed\u0142em, s\u0142ysza\u0142em kroki, kt\u00f3re cich\u0142y, kiedy stawa\u0142em.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Odkrywaj\u0105c Polsk\u0119, prof. Scruton zastanawia\u0142 si\u0119 nad jej fenomenem \u2013 obraz t\u0142um\u00f3w podczas kolejnych wizyt Papie\u017ca Jana Paw\u0142a II, czy podczas niedzielnych nabo\u017ce\u0144stw w ko\u015bcio\u0142ach, mimo kilkudziesi\u0119ciu lat komunistycznej polityki laicyzacji, widok demonstracji ulicznych w latach osiemdziesi\u0105tych, czy biedy, gdy w sklepach nie by\u0142o towar\u00f3w a olbrzymie ludzie w olbrzymich kolejkach oczekiwali na ich dostaw\u0119. A jednocze\u015bnie \u2013 co podkre\u015bla\u0142 \u2013 nigdy i nigdzie w Polsce nie by\u0142 g\u0142odny, bo u ka\u017cdego gdzie przebywa\u0142, st\u00f3\u0142 by\u0142 zastawiony. To zas\u0142uga polskiej \u017cywotno\u015bci, <em>specialite de la maison<\/em> \u2013 jak z niczego wyczarowa\u0107 pe\u0142ny garnek. Taki nar\u00f3d nie mo\u017ce zas\u0142ugiwa\u0107 na zag\u0142ad\u0119!<\/p>\n\n\n\n<p>Nie mog\u0105c liczy\u0107 na pomoc \u015brodowiska uczelnianego, Scruton poszukiwa\u0142 innych os\u00f3b, kt\u00f3re wspar\u0142yby jego pomys\u0142 zaanga\u017cowania si\u0119 w pomoc dla dzia\u0142a\u0144 antykomunistycznych w Polsce. Uda\u0142o si\u0119 pozyska\u0107 baronow\u0105 Caroline Cox, Jessic\u0119 Douglas-Home oraz Agnieszk\u0105 Ko\u0142akowsk\u0105. Utworzono \u201eJagiellonian Trust\u201d, organizacj\u0119 kt\u00f3ra zbiera\u0142a fundusze na pomoc dla polskiej opozycji. Do Polski przerzucano czasopisma, lekarstwa, pieni\u0105dze i sprz\u0119t poligraficzny. Podobn\u0105 akcj\u0105 obj\u0119to tak\u017ce opozycj\u0119 w Czechos\u0142owacji i na W\u0119grzech \u2013 st\u0105d nazwa, nawi\u0105zuj\u0105ca do panowania Jagiellon\u00f3w w tych pa\u0144stwach w XV i na pocz\u0105tku XVI wieku. W Czechos\u0142owacji Scruton zosta\u0142 zatrzymany przez tamtejsz\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 bezpiecze\u0144stwa i wkr\u00f3tce wydalony. W 1998 r otrzyma\u0142 od Prezydenta Vaclava Havla Medal Za Zas\u0142ugi, w podzi\u0119ce za udzielan\u0105 pomoc w latach 80.<\/p>\n\n\n\n<p>W czerwcu 2016 roku Kapitu\u0142a Nagrody im. Lecha Kaczy\u0144skiego w ramach kongresu \u201ePolska Wielki Projekt\u201d, przyzna\u0142a prof. Rogerowi Scrutonowi medal \u201eOdwaga i Wiarygodno\u015b\u0107\u201d. Nagroda przyznawana jest osobom dzia\u0142aj\u0105cym na rzecz Polski i jej dobrego imienia za granic\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Prof. Roger Scruton w rozmowie z Piotrem Zychowiczem dla niezale\u017cnego pisma \u201eBibu\u0142a\u201d w 2007 roku scharakteryzowa\u0142 sytuacj\u0119 konserwatysty, czy og\u00f3lnie osoby przyznaj\u0105cej si\u0119 do pogl\u0105d\u00f3w prawicowych, w mediach zachodnich. Dziennikarze, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych wyra\u017anie dominuj\u0105 osoby o pogl\u0105dach lewicowych i liberalnych, prezentuj\u0105 zwykle zdecydowanie negatywny obraz dzia\u0142acza czy my\u015bliciela prawicowego. Cz\u0119sto te postaci s\u0105 pomijane i wykluczane ze \u015brodowiska. Taka praktyka \u201e\u015bmierci przez zapomnienie\u201d, to znany nie tylko w Polsce spos\u00f3b wobec \u201eniepoprawnie my\u015bl\u0105cych\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlatego pierwsze rz\u0105dy PiS (2005-2007) oraz osoba Prezydenta RP Lecha Kaczy\u0144skiego nie cieszy\u0142y si\u0119 w Wielkiej Brytanii i na Zachodzie dobr\u0105 pras\u0105. To zreszt\u0105 dotyczy\u0142o wcze\u015bniej i p\u00f3\u017aniej zar\u00f3wno polskich jak i zachodnich polityk\u00f3w obozu prawicowego: Margaret Thatcher, Ronalda Reagana, Wiktora Orbana, Donalda Trumpa czy Mateusza Morawieckiego. Prof. Scruton wielokrotnie podkre\u015bla\u0142 z\u0142\u0105 rol\u0119 \u00f3wczesnej opozycji w Polsce, kt\u00f3ra w czasie pierwszych rz\u0105d\u00f3w PiS u\u017cywa\u0142a osobistych kontakt\u00f3w, by taki obraz na Zachodzie o naszym kraju powsta\u0142. Dodam, \u017ce tym bardziej w okresie rz\u0105d\u00f3w PiS w latach 2015-2023 osobiste kontakty opozycji z UE przyczynia\u0142y si\u0119 do nacisk\u00f3w \u201eeuroko\u0142chozu\u201d na Polsk\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d3wczesna opozycja i dziennikarze, podobnie jak w 2007 roku, na pierwszy plan wysuwali \u201ebrak wolno\u015bci s\u0142owa\u201d, kt\u00f3ra pono\u0107 by\u0142a w Polsce zagro\u017cona. Taki obraz mia\u0142 doprowadzi\u0107 do odsuni\u0119cia\/ obalenia \u201eniepoprawnych w\u0142adz\u201d. Przez 8 lat rz\u0105d\u00f3w PiS opozycja \u201eo\u015bmiu gwiazdek\u201d w skandalicznej \u017conglerce faktami, gra\u0142a na reformie wymiaru sprawiedliwo\u015bci. Wykluczaj\u0105c i pi\u0119tnuj\u0105c \u201eniepoprawne pogl\u0105dy\u201d reprezentanci opozycji sami t\u0119 wolno\u015b\u0107 ograniczali.<\/p>\n\n\n\n<p>Dochodzi\u0142 do tego swoisty pogl\u0105d na demokracj\u0119. Mamy j\u0105, gdy \u201enasi\u201d wygrywaj\u0105, a gdy nar\u00f3d wybiera \u201enie tak jak trzeba\u201d, nie g\u0142osuj\u0105c na lewic\u0119 i libera\u0142\u00f3w \u2013 demokracji nie ma. Ale \u2013 jak podkre\u015bla\u0142 prof. Scruton \u2013 w Polsce w odr\u00f3\u017cnieniu do Zachodu, mo\u017cna jeszcze otwarcie wyra\u017ca\u0107 swoje pogl\u0105dy na homoseksualizm czy zagro\u017cenia zwi\u0105zane z migracj\u0105. Jest to wi\u0119c \u015bwiate\u0142ko w tunelu i \u2013 \u201edop\u00f3ki istnieje Polska, nie zginie wolno\u015b\u0107 s\u0142owa\u201d \u2013 ko\u0144czy prof. Scruton. Niestety niepokoj\u0105 ostatnie fakty, jak cho\u0107by zawieszenie w TVP dziennikarza Przemys\u0142awa Babiarza za wypowied\u017a o wymowie utworu \u201eImagine\u201d. Czy w\u015br\u00f3d narastaj\u0105cych zagro\u017ce\u0144 w Polsce nie musimy si\u0119 zacz\u0105\u0107 martwi\u0107 o wolno\u015b\u0107 s\u0142owa?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>W czerwcu 2019 roku Sir Roger Scruton otrzyma\u0142 z r\u0105k Prezydenta Andrzeja Dudy Order Zas\u0142ugi Rzeczypospolitej Polskiej w uznaniu wybitnych zas\u0142ug we wspieraniu przemian demokratycznych w Polsce.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Te s\u0142owa wypowiedzia\u0142 prof. Rogera Scrutona w 2007 roku. Gdy 12 stycznia 2020 roku Roger Scruton zmar\u0142, premier Polski Mateusz Morawiecki na swoim profilu FB napisa\u0142: By\u0142 swoistym bastionem wolnej my\u015bli europejskiej, interdyscyplinarnym intelektualist\u0105, obro\u0144c\u0105 tradycji i wielkim przyjacielem Polak\u00f3w. Podziwia\u0142em Sir Rogera za Jego niez\u0142omny up\u00f3r, jaki w swoich dzie\u0142ach zawiera\u0142, by zachowa\u0107 tradycyjne&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=2353\">Czytaj dalej <span class=\"screen-reader-text\">Dop\u00f3ki istnieje Polska, nie zginie wolno\u015b\u0107 s\u0142owa<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":2354,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[363],"tags":[],"class_list":["post-2353","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-42","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2353","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2353"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2353\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2355,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2353\/revisions\/2355"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2354"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2353"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2353"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2353"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}