{"id":1698,"date":"2024-05-08T11:57:37","date_gmt":"2024-05-08T09:57:37","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=1698"},"modified":"2024-05-08T11:57:37","modified_gmt":"2024-05-08T09:57:37","slug":"jadwiga-co-czerwien-lubila","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=1698","title":{"rendered":"Jadwiga co czerwie\u0144 lubi\u0142a"},"content":{"rendered":"\n

Jadwiga Staniszkis<\/strong> (26 kwietnia 1942 \u2013 15 kwietnia 2024)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Trudno w jednym felietonie opisa\u0107 dorobek kogo\u015b, kto przez wiele dziesi\u0119cioleci wp\u0142ywa\u0142 na rozw\u00f3j Polski. Doradza\u0142, opiniowa\u0142, krytykowa\u0142 rz\u0105dz\u0105cych i opozycj\u0119. Cho\u0107 nie pe\u0142ni\u0142a stanowisk kierowniczych zmienia\u0142a spos\u00f3b dzia\u0142ania i my\u015blenia elit naukowych i politycznych. Poni\u017cszy tekst to m\u00f3j u\u0142omny spos\u00f3b na oddanie czci. Cz\u0142owiekowi o niezwyk\u0142ym umy\u015ble, rozleg\u0142ych horyzontach my\u015blowych. Polce. Odwa\u017cnej, gdy potrzeba by\u0142o osobistej odwagi. Walecznej, gdy za s\u0142owa traci\u0142o si\u0119 jedyn\u0105 prac\u0119, pozycje na intelektualnych salonach i korytarzach w\u0142adzy.<\/p>\n\n\n\n

Z wyk\u0142ad\u00f3w, w kt\u00f3rych osobi\u015bcie uczestniczy\u0142em, pozosta\u0142 obraz eleganckiej kobiety, dyskutuj\u0105cej z pasj\u0105 i pewno\u015bci\u0105. Cz\u0119sto u\u017cywa\u0142a karminowych szminek i innych czerwonych dodatk\u00f3w. Dzi\u015b w dwudziestolecie wej\u015bcia naszego kraju w struktury Unii Europejskiej znalaz\u0142em wypowiedzi podsumowuj\u0105ce jej obserwacje po ponad roku naszego cz\u0142onkostwa. Potem wysokie stanowiska piastowali Jerzy Buzek, Donald Tusk. Mieli\u015bmy kolejnych polskich komisarzy i eurodeputowanych. Niew\u0105tpliwie wykuwali tam swoje osobiste kariery. Czy zadbali o polskie sprawy? Czy inspirowa\u0142y ich takie my\u015bli?<\/p>\n\n\n\n

Mi\u0119dzy prawem krajowym a unijnym<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dlatego dzisiaj wielu Polak\u00f3w z obawami zastanawia si\u0119, czy uzyskamy w Unii Europejskiej w\u0142a\u015bciw\u0105 pozycj\u0119. Nie mamy odpowiednio mocnej reprezentacji interesu narodowego w strukturach unijnych, bo nie rozumiemy, jak funkcjonuje unijna \u201dmi\u0119kka\u201d w\u0142adza nieposiadaj\u0105ca wyra\u017anych o\u015brodk\u00f3w, oparta na dyktacie wci\u0105\u017c warunkowej formy i \u201dwarunkowym programowaniu\u201d (gdy jednostki i grupy cz\u0119sto wybieraj\u0105 same mi\u0119dzy prawem krajowym i unijnym).<\/p>\n\n\n\n

Unia chcia\u0142a tylko by\u015bmy mechanicznie wbudowali si\u0119 w jej porz\u0105dek, a nie \u017ceby\u015bmy powt\u00f3rzyli \u2013 w nowych warunkach \u2013 ich drog\u0119 kapitalistycznego rozwoju, kt\u00f3ra zawsze uwzgl\u0119dnia\u0142a racjonalno\u015b\u0107 wymiaru mikro.<\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142anie kraj\u00f3w rozwini\u0119tych<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W dzia\u0142aniach pierwszych rz\u0105d\u00f3w nie dostrzega\u0142am jakiej\u015b doktryny. Dopiero z czasem wida\u0107 by\u0142o jednak, \u017ce mamy do czynienia z oddzia\u0142ywaniem zasad globalizacji, kt\u00f3re by\u0142y niezwykle energicznie promowane u nas przez kraje najwy\u017cej rozwini\u0119te. St\u0105d po\u015bpiech i presja na otwieranie granic handlowych i wewn\u0119trzn\u0105 wymienialno\u015b\u0107 z\u0142ot\u00f3wki. Elity polityczne i intelektualne szybko pogodzi\u0142y si\u0119 z tym, \u017ce kraje najwy\u017cej rozwini\u0119te stosuj\u0105 przemoc strukturaln\u0105 wobec nas, czyli narzucaj\u0105 nam rozwi\u0105zania ekonomiczne niekorzystne dla nas.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142asne rolnictwo<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wa\u017cn\u0105 rol\u0119 mogli odkrywa\u0107 na przyk\u0142ad specjali\u015bci z Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki \u017bywno\u015bciowej. Tam profesor J. Tepicht i jego wsp\u00f3\u0142pracownicy stworzyli model integracji poziomej i pionowej dla naszego typu rolnictwa. Wiedzieli, jaki model rolnictwa by\u0142by dla nas optymalny. Profesor Tepicht chcia\u0142 stworzenia kompleksowej otoczki organizacyjnej w rolnictwie, aby \u015bci\u015ble powi\u0105za\u0107 rolnictwo z przemys\u0142em spo\u017cywczym i aby ma\u0142e i \u015brednie gospodarstwa mog\u0142y racjonalnie gospodarowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Nastawiono si\u0119 u nas na r\u00f3wnowag\u0119 spo\u0142eczn\u0105 na bardzo niskim poziomie. Dlatego UE zdecydowa\u0142a si\u0119 na dop\u0142aty dla rolnik\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 charakter wsparcia socjalnego. To jest nie tyle my\u015blenie o rozwoju ile o stabilizacji spo\u0142ecznej na niskim poziomie, \u017ceby nie wybuch\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

M\u0142odzi, zdolni Europejczycy<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Obawiam si\u0119 przede wszystkim odp\u0142ywu zdolnych ludzi z kluczowych dziedzin nauki i biznesu. Widoczny jest ju\u017c odp\u0142yw do pracy w instytucjach europejskich, a tak\u017ce ameryka\u0144skich. Zdolnych ludzi w Polsce nie b\u0119dzie pewnie ubywa\u0142o, ale b\u0119d\u0105 mieli poczucie, \u017ce marnuj\u0105 si\u0119, bo nie maj\u0105 warunk\u00f3w do rozwoju, a emigracja b\u0119dzie postrzegana jako jedyne wyj\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n

Produkcja krajowa<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Trzeba na ka\u017cdym kroku walczy\u0107, aby produkcja rozwija\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bnie u nas. Nieskuteczno\u015b\u0107 w tym zakresie sprawi\u0142a, \u017ce nie dopracowali\u015bmy si\u0119 jaki\u015b znacz\u0105cych nisz produkcyjnych w sytuacji tak \u0142atwego i szybkiego dost\u0119pu do importu. Mogliby\u015bmy mie\u0107 cho\u0107by elektronik\u0119 na \u015brednim poziomie, mogliby\u015bmy j\u0105 doskonali\u0107. Mieli\u015bmy r\u00f3\u017cne produkty w biotechnologiach, w dziedzinie laser\u00f3w. My\u015bl\u0119, \u017ce tutaj mogliby\u015bmy co\u015b dla siebie znale\u017a\u0107. Polska staje si\u0119 na przyk\u0142ad zapleczem przemys\u0142u drzewnego dla sklep\u00f3w Ikea, czyli nawet nie dla w\u0142asnego przemys\u0142u meblowego, kt\u00f3ry nale\u017cy do najwi\u0119cej eksportuj\u0105cych bran\u017c. To s\u0105 absurdy wynikaj\u0105ce z tego, \u017ce nie ma \u017cadnej koordynacji i nie ma elementarnego patriotyzmu ekonomicznego.<\/p>\n\n\n\n

Nasz wp\u0142yw<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wa\u017cniejsza od redystrybucji wydaje si\u0119 nasza zdolno\u015b\u0107 do narzucania Unii pewnych rygor\u00f3w maj\u0105cych r\u00f3wnie\u017c charakter moralny. My\u015bl\u0119 tu cho\u0107by o zablokowaniu transferowania nieopodatkowanych zysk\u00f3w z kraj\u00f3w, gdzie inwestuj\u0105 ich firmy \u2013 w tym z Polski. Powinni\u015bmy wykorzysta\u0107 si\u0142\u0119 Unii do skutecznego pobudzania wielkiego, ponadnarodowego biznesu tak, aby respektowa\u0142 nasze fundamentalne interesy ekonomiczne i w jakim\u015b stopniu godno\u015b\u0107 Polak\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Odbijamy si\u0119 ci\u0105gle od \u015bciany do \u015bciany w Europie, to chc\u0105c si\u0119 przypodoba\u0107, to zn\u00f3w wywo\u0142uj\u0105c irytacj\u0119 z powodu swojej ignorancji. Nie wykorzystujemy szans tkwi\u0105cych w r\u00f3\u017cnych politykach europejskich.<\/p>\n\n\n\n

Tylko nasi urz\u0119dnicy, b\u0119d\u0105c wewn\u0105trz filar\u00f3w unijnych polityk, mog\u0105 na bie\u017c\u0105co niejako od do\u0142u \u2013 kontrolowa\u0107 swoich unijnych odpowiednik\u00f3w. Mog\u0105 oni tak\u017ce odpowiednio wcze\u015bniej i profesjonalnie negocjowa\u0107 zmiany przygotowywane w unijnej administracji, nowe procedury.<\/p>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki temu pa\u0144stwo mo\u017ce by\u0107 zdolne \u2013 poprzez swoich urz\u0119dnik\u00f3w \u2013 do sta\u0142ego kontrolowania, czy polskie interesy s\u0105 respektowane w paj\u0119czynach europejskiej w\u0142adzy. Trzeba by\u0107 w nich ostro\u017cnym. Unijni biurokraci pr\u00f3buj\u0105 bowiem wytworzy\u0107 nowy, ponad pa\u0144stwowy model lojalno\u015bci rozumianej jako przeciwwaga dla \u201eegoizm\u00f3w\u201d narodowych. Pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 w tym na przyk\u0142ad argumentem \u201cprofesjonalno\u015bci\u201d swoich decyzji.<\/p>\n\n\n\n

Trzeba te\u017c zrozumie\u0107, \u017ce naszym interesom szkodzi chaotyczny spos\u00f3b wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania z Uni\u0105, na przyk\u0142ad puszczanie dyrektyw w tryby naszego parlamentu \u2013 jako projekt ustaw. Co tworzy nielegalne, chaotyczne, wewn\u0119trznie sprzeczne prawo.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 cytat\u00f3w pochodzi z ksi\u0105\u017cki: Szanse Polski \u2013 nasze mo\u017cliwo\u015bci rozwoju w obecnym \u015bwiecie. Jadwiga Staniszkis w rozmowie Andrzeja Zyba\u0142y (2005 rok).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jadwiga Staniszkis (26 kwietnia 1942 \u2013 15 kwietnia 2024) Trudno w jednym felietonie opisa\u0107 dorobek kogo\u015b, kto przez wiele dziesi\u0119cioleci wp\u0142ywa\u0142 na rozw\u00f3j Polski. Doradza\u0142, opiniowa\u0142, krytykowa\u0142 rz\u0105dz\u0105cych i opozycj\u0119. Cho\u0107 nie pe\u0142ni\u0142a stanowisk kierowniczych zmienia\u0142a spos\u00f3b dzia\u0142ania i my\u015blenia elit naukowych i politycznych. Poni\u017cszy tekst to m\u00f3j u\u0142omny spos\u00f3b na oddanie czci. Cz\u0142owiekowi o… Czytaj dalej Jadwiga co czerwie\u0144 lubi\u0142a<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1699,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[356],"tags":[],"class_list":["post-1698","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-35","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1698","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1698"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1698\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1700,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1698\/revisions\/1700"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1699"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1698"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1698"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1698"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}