{"id":1648,"date":"2024-04-22T21:03:28","date_gmt":"2024-04-22T19:03:28","guid":{"rendered":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=1648"},"modified":"2024-04-22T21:03:28","modified_gmt":"2024-04-22T19:03:28","slug":"maestro-i-wroclaw","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/?p=1648","title":{"rendered":"Maestro i Wroc\u0142aw"},"content":{"rendered":"\n

Architekt polskiej niepodleg\u0142o\u015bci<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ignacy Jan Paderewski (1860-1941) \u2013 \u015bwiatowej s\u0142awy polski pianista i kompozytor oraz jeden z architekt\u00f3w polskiej niepodleg\u0142o\u015bci \u2013 to posta\u0107 zupe\u0142nie wyj\u0105tkowa. Niedawno Krzesimir D\u0119bski przypomnia\u0142 socjologiczny fenomen Paderewskiego w Stanach Zjednoczonych na pocz\u0105tku XX w. i przyr\u00f3wna\u0142 artyst\u0119 do dzisiejszych gwiazd muzyki pop takich jak Michael Jackson czy Madonna.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Paderewski by\u0142 pierwszym na \u015bwiecie pianist\u0105, kt\u00f3ry odbywa\u0142 tak liczne i tak dalekie tourn\u00e9e artystyczne oraz pozyska\u0142 tak szeroki kr\u0105g wielbicieli. Koncertowa\u0142 na wszystkich kontynentach za wyj\u0105tkiem Azji. Jego repertuar pianistyczny obejmowa\u0142 przede wszystkim kompozycje doby romantyzmu, zw\u0142aszcza Chopina i Liszta oraz tw\u00f3rczo\u015b\u0107 w\u0142asn\u0105. Niemal ka\u017cdy recital rozpoczyna\u0142 jednak sonat\u0105 Beethovena. Zwykle by\u0142a to \u201eSonata f-moll\u201d (tzw. Appassionata) lub \u201eSonata cis-moll\u201d (tzw. Ksi\u0119\u017cycowa).<\/p>\n\n\n\n

Trasy koncertowe dwukrotnie przywiod\u0142y artyst\u0119 do stolicy Dolnego \u015al\u0105ska, gdzie melomani znali ju\u017c Paderewskiego jako autora lubianego i wielokrotnie wykonywanego \u201eMenueta G-dur\u201d. St\u0105d niezwykle ciekawie zapowiada\u0142o si\u0119 osobiste spotkanie publiczno\u015bci z pianist\u0105 wirtuozem.<\/p>\n\n\n\n

We Wroc\u0142awiu Ignacy Jan Paderewski wyst\u0105pi\u0142 6 lutego 1891 roku w sali tzw. Nowej Gie\u0142dy przy obecnej ul. Krupniczej. Recital rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 o wp\u00f3\u0142 do \u00f3smej wieczorem i obejmowa\u0142 utwory Beethovena, Schumanna, Chopina, Liszta oraz trzy utwory Paderewskiego. Artysta ekspresj\u0105 gry podbi\u0142 serca s\u0142uchaczy, a jego wyst\u0119p spotka\u0142 si\u0119 z \u017cyczliwym przyj\u0119ciem krytyki. Recenzenci podkre\u015blali, i\u017c Paderewski \u201eto pianistyczna indywidualno\u015b\u0107 od st\u00f3p do g\u0142\u00f3w\u201d i doceniali mistrzostwo jego gry. Korespondent \u201eDziennika Pozna\u0144skiego\u201d okre\u015bli\u0142 koncert jako \u201eprawdziw\u0105 uczt\u0119 duchow\u0105\u201d i zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 na pozaartystyczne znaczenie wroc\u0142awskiego koncertu Paderewskiego: \u201eS\u0142uszne te\u017c s\u0105 uczucia rado\u015bci i dumy nas Polak\u00f3w, \u015bwiadk\u00f3w tryumfu znakomitego rodaka, tryumf to bowiem tym \u015bwietniejszy, i\u017c odniesiony w\u015br\u00f3d obcego nieprzychylnie do nas usposobionego \u017cywio\u0142u\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Podkre\u015bli\u0107 trzeba, \u017ce Paderewski by\u0142 cz\u0142owiekiem charyzmatycznym o niezwykle interesuj\u0105cej osobowo\u015bci. Posiada\u0142 przy tym bardzo rzadk\u0105 umiej\u0119tno\u015b\u0107 budowania niepowtarzalnego klimatu koncertu, w kt\u00f3rym publiczno\u015b\u0107 ulega\u0142a czarowi jego gry. Bardzo sugestywnie oddzia\u0142ywa\u0142y na s\u0142uchaczy r\u00f3wnie\u017c walory prezencji artysty. Wszystko to powodowa\u0142o, \u017ce pomi\u0119dzy pianist\u0105 a publiczno\u015bci\u0105 tworzy\u0142a si\u0119 niezwyk\u0142a wi\u0119\u017a. Francuski kompozytor Camille Saint-Sa\u00ebns powiedzia\u0142 kiedy\u015b o nim: \u201eJest to geniusz, kt\u00f3ry przypadkowo gra r\u00f3wnie\u017c na fortepianie\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Lata 1891-1901 to w karierze Paderewskiego nieprzerwane pasmo sukces\u00f3w. W Stanach Zjednoczonych jego wyst\u0119py wywo\u0142uj\u0105 ogromny entuzjazm publiczno\u015bci. Sukcesom artystycznym towarzyszy\u0142 sukces finansowy. Znaczne kwoty ze swych honorari\u00f3w artysta przeznacza\u0142 zawsze na cele charytatywne. Wspiera\u0142 instytucje kulturalne i fundowa\u0142 stypendia dla uzdolnionej m\u0142odzie\u017cy. Dzi\u0119ki hojnemu gestowi Paderewskiego w 1910 roku w Krakowie wzniesiono pomnik Grunwaldzki.<\/p>\n\n\n\n

Zanim rozb\u0142ys\u0142a gwiazda Paderewskiego, genialnego pianisty, artysta znany by\u0142 ju\u017c jako kompozytor. Opr\u00f3cz wspomnianego \u201eMenueta G-dur\u201d skomponowa\u0142 m.in. cykl utwor\u00f3w powsta\u0142ych na podstawie zapis\u00f3w melodii g\u00f3ralskich pt. \u201eAlbum Tatrza\u0144ski\u201d op.12, a tak\u017ce pie\u015bni do s\u0142\u00f3w Adama Asnyka i Adama Mickiewicza. Za jedn\u0105 ze swych najlepszych kompozycji uwa\u017ca\u0142 \u201eWariacje i fug\u0119 na temat w\u0142asny\u201d op.11. W maju 1901 roku w Kr\u00f3lewskiej Operze Drezde\u0144skiej odby\u0142a si\u0119 prapremiera opery Paderewskiego \u201eManru\u201d. Libretto, na podstawie \u201eChaty za wsi\u0105\u201d J\u00f3zefa Kraszewskiego, napisa\u0142 Alfred Nossig. Premiera polska mia\u0142a miejsce 8 czerwca 1901 roku we Lwowie. Publiczno\u015b\u0107 owacyjnie przyj\u0119\u0142a kompozytora. Opera zyska\u0142a du\u017ce powodzenie. Wystawia\u0142o j\u0105 nast\u0119pnie wiele teatr\u00f3w operowych Europy i Ameryki.<\/p>\n\n\n\n

Jesieni\u0105 1901 opromieniony blaskiem s\u0142awy Paderewski ponownie odwiedza Wroc\u0142aw. W dniu 26 pa\u017adziernika zagra\u0142 w presti\u017cowej sali Wroc\u0142awskiego Domu Koncertowego przy obecnej ul. Pi\u0142sudskiego, kt\u00f3ra szczelnie wype\u0142niona zosta\u0142a s\u0142uchaczami. W programie recitalu znalaz\u0142y si\u0119 utwory Bacha, Beethovena, Chopina, Liszta oraz kompozycje Paderewskiego. Publiczno\u015b\u0107 i krytycy muzyczni przyj\u0119li wyst\u0119p entuzjastycznie. W recenzjach podkre\u015blano, i\u017c sw\u0105 porywaj\u0105c\u0105 gr\u0105 pianista niepodzielnie panowa\u0142 nad s\u0142uchaczami. Przed dziesi\u0119ciu laty, gdy Paderewski po raz pierwszy wyst\u0105pi\u0142 we Wroc\u0142awiu, by\u0142 dopiero u progu swej fascynuj\u0105cej kariery artystycznej. Teraz towarzyszy\u0142y mu powodzenie i s\u0142awa wielkiego wirtuoza. St\u0105d te\u017c zainteresowanie publiczno\u015bci recitalem przesz\u0142o naj\u015bmielsze oczekiwania. Na koncercie obecna by\u0142a r\u00f3wnie\u017c spora grupa Polak\u00f3w. Studenci polskiego pochodzenia wiwatowali na cze\u015b\u0107 artysty okrzykami \u201eNiech \u017cyje!\u201d. Bardzo pochlebne recenzje z obu koncert\u00f3w Maestra we Wroc\u0142awiu zamie\u015bci\u0142 na \u0142amach \u201eBreslauer Zeitung\u201d znany wroc\u0142awski muzyk i muzykolog Emil Bohn.<\/p>\n\n\n\n

We Wroc\u0142awiu Ignacy Jan Paderewski odni\u00f3s\u0142 sukces, tak jak sukcesy odnosi\u0142 w wielu innych krajach. Tajemnica powodzenia artysty polega\u0142a na tym, jak trafnie zauwa\u017cy\u0142 Tadeusz Szeligowski, \u017ce \u201ePaderewski nie gra dla pianist\u00f3w, ani dla muzyk\u00f3w \u2013 gra po prostu dla ludzi. Porusza ka\u017cdy nerw, ka\u017cdy zakamarek duszy. Kompozycja, kt\u00f3r\u0105 gra (\u2026) jest tylko pretekstem do manifestacji magizmu wielkiego artysty.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Dzisiaj \u2013 ponad 80 lat od \u015bmierci Maestra \u2013 w \u015bwiecie tak odmiennym od tamtego z pierwszej po\u0142owy XX w. Paderewski pozostaje zjawiskiem \u017cywym. I w\u0142a\u015bnie to by\u0142o impulsem do podj\u0119cia inicjatywy wzniesienia w stolicy Dolnego \u015al\u0105ska pomnika upami\u0119tniaj\u0105cego jednego z architekt\u00f3w polskiej niepodleg\u0142o\u015bci, kt\u00f3ry dwukrotnie odwiedzi\u0142 Wroc\u0142aw. Zamiarem pomys\u0142odawc\u00f3w \u2013 prof. Waldemara Wawrzyniaka i Beaty Stragierowicz \u2013 by\u0142o r\u00f3wnie\u017c wprowadzenie do przestrzeni miejskiej Wroc\u0142awia tre\u015bci zwi\u0105zanych z histori\u0105 Rzeczypospolitej oraz umieszczenie w niej ponadczasowego znaku upami\u0119tnienia \u201ePolaka miary niepospolitej\u201d. Warto przypomnie\u0107, \u017ce w 1910 roku, podczas uroczysto\u015bci chopinowskich we Lwowie, Paderewski wyg\u0142osi\u0142 s\u0142ynn\u0105 mow\u0119, kt\u00f3ra szybko obieg\u0142a \u015bwiat i przypomnia\u0142a wszystkim o prawie Polak\u00f3w do w\u0142asnego pa\u0144stwa. Od lat bowiem s\u0142awa i autorytet artysty budowa\u0142y sympati\u0119 dla Polski w \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n

W dniu 15 lutego 2018 roku Rada Miejska Wroc\u0142awia jednomy\u015blnie podj\u0119\u0142a uchwa\u0142\u0119 w sprawie wzniesienia na bulwarze Tadka Jasi\u0144skiego nad Fos\u0105 Miejsk\u0105 pomnika Ignacego Jana Paderewskiego w formie popiersia. Zaproponowano znakomit\u0105 lokalizacj\u0119 \u2013 u zbiegu Promenady Staromiejskiej z ul. Krupnicz\u0105, vis \u00e0 vis <\/em>Narodowego Forum Muzyki i nieopodal budynku tzw. Nowej Gie\u0142dy, w kt\u00f3rym Paderewski wyst\u0119powa\u0142 w 1891 r.<\/p>\n\n\n\n

Popiersie d\u0142uta Tomasza Wenklara przedstawia pianist\u0119 w spos\u00f3b \u0142atwo rozpoznawalny, z charakterystyczn\u0105 burz\u0105 w\u0142os\u00f3w i szlachetnymi rysami twarzy, znanymi z licznych zdj\u0119\u0107 Maestra. Poniewa\u017c kiedy artysta wyst\u0119powa\u0142 we Wroc\u0142awiu mia\u0142 31 lat (1891), a podczas drugiego koncertu 41 lat (1901) rze\u017abiarz u\u015bredni\u0142 jego wiek i przedstawi\u0142 dojrza\u0142ego muzyka \u015bwiadomie kreuj\u0105cego sw\u00f3j artystyczny image.<\/em> Popiersie posadowione zosta\u0142o na wysokim szklanym postumencie, kt\u00f3ry zaskakuje lekko\u015bci\u0105 i koresponduje z otaczaj\u0105c\u0105 go zieleni\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Monument wkomponowany zosta\u0142 w przestrze\u0144 publiczn\u0105 w spos\u00f3b niezwykle subtelny \u2013 nie dominuje nad otoczeniem oraz spaceruj\u0105cymi Promenad\u0105 Staromiejsk\u0105, jednak \u015bwietnie wpisuje si\u0119 w nurt miejskiego traktu. Jednocze\u015bnie pozostaje no\u015bnikiem idei zrozumia\u0142ej dla ca\u0142ej spo\u0142eczno\u015bci lokalnej \u2013 idei niepodleg\u0142o\u015bci, kt\u00f3rej Paderewski po\u015bwi\u0119ci\u0142 ca\u0142e swe \u017cycie. Kontekst przestrzenny \u2013 usytuowanie naprzeciw Narodowego Forum Muzyki \u2013 wzmacnia jego wymow\u0119 jako znaku upami\u0119tniaj\u0105cego zar\u00f3wno m\u0119\u017ca stanu jak i wielkiego artyst\u0119. Wzniesiony w stulecie odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci pomnik Ignacego Jana Paderewskiego zosta\u0142 uroczy\u015bcie ods\u0142oni\u0119ty przez Prezydenta Miasta Rafa\u0142a Dutkiewicza w dniu 16 czerwca 2018 roku i jest dzi\u015b wa\u017cnym \u015bwiadectwem wro\u015bni\u0119cia Polak\u00f3w w miasto nad Odr\u0105.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Architekt polskiej niepodleg\u0142o\u015bci Ignacy Jan Paderewski (1860-1941) \u2013 \u015bwiatowej s\u0142awy polski pianista i kompozytor oraz jeden z architekt\u00f3w polskiej niepodleg\u0142o\u015bci \u2013 to posta\u0107 zupe\u0142nie wyj\u0105tkowa. Niedawno Krzesimir D\u0119bski przypomnia\u0142 socjologiczny fenomen Paderewskiego w Stanach Zjednoczonych na pocz\u0105tku XX w. i przyr\u00f3wna\u0142 artyst\u0119 do dzisiejszych gwiazd muzyki pop takich jak Michael Jackson czy Madonna. Paderewski by\u0142… Czytaj dalej Maestro i Wroc\u0142aw<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":1649,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[355],"tags":[],"class_list":["post-1648","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nr-34","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1648","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1648"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1648\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1651,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1648\/revisions\/1651"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1649"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1648"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1648"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/prawdajestciekawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1648"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}